De Sint-Pankratsiusbasilyk is in neogoatyske roomske parochytsjerke yn it sintrum fan it Twintske doarp Tubbergen.

De âlde tsjerke Fanâlds wie der yn Tubbergen al in oan 'e hillige Pankratsius wijde kapel. Dy waard betsjinne fanút Oatmarsum. De kapel waard útwreide en tsjinne sûnt 1576 as parochytsjerke foar Tubbergen. Yn 1634 waard yn Tubbergen in dûmny beneamd. Hoewol't de befolking foar it grutste part roomsk-katolyk bleau, kaam de tsjerke yn protestantske hannen. Doe't Loadewyk Napoleon, kening fan Hollân, yn 1809 fernaam dat der yn Tubbergen mar 68 protestanten wennen tsjin sa'n tûzen katoliken, joech er opdracht om de tsjerke oer te dragen.

De nije tsjerke thumb|left|Ynterieur Om't de tsjerke yn in min ûnderhâlden steat wie, waard dy yn 'e njoggentjinde iuw restaurearre. De 16e-iuwske toer, in goatysk bouwurk fan Bentheimer sânstien, waard ferlege. Ek kaam der in grut oargel fan Maarschalkerweerd. Lang om let waard besletten om in nije tsjerke te bouwen. Yn 1897 waard de nije tsjerke, ûntwurpen troch de arsjitekt Alfred Tepe, iepene yn oanwêzigens fan Herman Schaepman út Tubbergen. It oerbleaune part fan 'e toer bleau bewarre. Yn 1977–1978 waard de toer op 'e nij restaurearre, wêrby't er werombrocht waard nei syn oarspronklike hichte. It ferhege diel is hjoed-de-dei noch dúdlik te werkennen oan it kleurferskil tusken de âlde en de nije stiennen.

Ynterieur thumb|left|Kânsel In grut part fan it ynterieur waard troch it atelier Mengelberg makke: it heechalter út 1906, de preekstoel út 1906–1907, de kommunybank út 1909 en de bylden fan Joazef en Marije út 1907. De krúsigingsgroep datearret fan 1942 en wurdt taskreaun oan it atelier fan Cuypers. De brûnzen krúswei fan Suzanne Nicolas-Nijs waard yn 'e jierren 1960 tafoege.

Ferheffing ta basilyk De Sint-Pankratsiustsjerke waard op 6 jannewaris 2000 troch paus Jehannes Paulus II ferheft ta basilyk. Neffens de parochy wie de reden dêrfoar de 35 brânskildere glês-yn-leadramen fan 'e tsjerke. Dy foarmje in unike samling dy't makke is troch fiif opienfolgjende generaasjes fan 'e glêskerfamylje Nicolas. De parochy neamt dat as it bysûndere skaaimerk dêr't de tsjerke har mei ûnderskiedt fan oare tsjerken yn 'e omkriten.

Oargels It haadoargel waard yn 1881 boud troch Michaël Maarschalkerweerd yn Utert. It stie al yn 'e âlde tsjerke en waard yn 1897, by de bou fan 'e nije tsjerke fan Alfred Tepe, meinommen nei it nije gebou. It wie oarspronklik in oargel mei ien manuaal, njoggen stimmen en in oanhongen pedaal.

Yn 1917 waard it oargel troch Maarschalkerweerd útwreide mei in frij pedaal, mei ûnder oare in Subbas 16′ en Violon 8′. Yn 1955–1956 waard it troch de firma Vermeulen yngreven feroare: der kaam in twadde manuaal, en de traktuer waard elektropneumatysk makke.

In wichtige restauraasje folge yn 2000. Doe waard besocht it oarspronklike wurk fan Maarschalkerweerd wer safolle mooglik yn syn histoaryske steat werom te bringen. Ek waard in nij twadde manuaal yn styl makke. Dêrfoar koe oarspronklik Maarschalkerweerd-piipwurk út 1917 brûkt wurde dat út it Pels-oargel fan 'e Uterstske Aloysiustsjerke kaam.

Njonken it haadoargel besit de basilyk ek in koeroargel fan Maarschalkerweerd. Dat oargel waard yn 1882 boud foar de roomsk-katolike tsjerke yn Rhenoy. Yn 1996 kaam it koeroargel nei Tubbergen.

Ofbylden ramen

Kategory:Tubbergen Kategory:Tsjerkegebou yn Oerisel Kategory:Ryksmonumint yn Oerisel Kategory:Basilyk yn Nederlân Kategory:Bouwurk út de 16e iuw Kategory:Bouwurk út de 19e iuw Kategory:Tsjerkegebou yn it aartsbisdom Utert (roomsk-katolyk)