Kuala Lumpurكوالا لومڤور 280px Kaart Wapen 180px|senter 75px|senter Vlag 90px|senter Land Deelstaat Federale distrik Koördinate Stigting 1859 Stadstatus 1 Februarie 1972 Federale distrik 1 Februarie 1974 Oppervlakte: - Totaal 243,65 vk km Hoogte bo seevlak 66 m Bevolking: - Totaal (2024) 2 075 600 - Bevolkingsdigtheid 8 500/vk km - Metropolitaanse gebied 8 815 630 Tydsone UTC+8 (MST) Burgemeester (Datuk Bandar) Maimunah Mohd Sharif Amptelike webwerf dbkl.gov.my
Kuala Lumpur (Maleis: [ˈkwɑlɑlʊmpʊ] of plaaslik: [kwɑləlʊmpɔ, kɔlɔmpɔ]) is die hoofstad en grootste stad van Maleisië met 'n bevolking van meer as 2,1 miljoen mense in die stadsgebied en 8,8 miljoen in Groter Kuala Lumpur, wat ook as Klang Valley bekend staan. Klang Valley is sowel ten opsigte van sy bevolking asook sy ekonomie die vinnigsgroeiende metropolitaanse gebied in die land.
As die setel van die Maleisiese parlement fungeer Kuala Lumpur as die wetgewende hoofstad van die land, terwyl die uitvoerende en regsprekende owerhede vanaf 1999 na Putrajaya verskuif is. Kuala Lumpur huisves daarnaas ook die ampswoning van die Maleisiese koning (Yang di-Pertuan Agong), die Istana Negra. Die stad is die beduidendste ekonomiese en kulturele sentrum van die land en word as 'n wêreld- of gamma-stad geklassifiseer.
Kuala Lumpur is die tuiste van die hoogste tweelinggebou in die wêreld, die Petronas-torings, wat 'n ikoon geword het vir Maleisië se futuristiese ontwikkeling.
In 1998 het Kuala Lumpur die 16de Statebondspele aangebied. duimnael|links|300px|Die Jamek-moskee by die samevloeiing van die Gombakrivier (links) en die Klangrivier (regs). Die vroegste nedersetting van Kuala Lumpur het aan die oostelike kant van die rivieroewer ontstaan
Geskiedenis Kuala Lumpur beteken modderige riviermond. Dit was oorspronklik 'n klein nedersetting van slegs 'n klein aantal huise by die samevloeiing van die Gombakrivier en die Klangrivier. Die stad is gevestig teen ongeveer 1857 toe die hoof van Klang, Raja Abdullah bin Raja Jaafar, met die hulp van sy broer Raja Juma'at van Lukut, fondse ingesamel het om 'n aantal Chinese mynwerkers van Lukut te huur om 'n nuwe myn in die area te open.
Ekonomie regop|duimnael|'n Voetgangerarkade in die Sentrale mark Kuala Lumpur en die omliggende stedelike gebiede vorm die mees geïndustrialiseerde en ekonomies vinnigsgroeiende streek in Maleisië.
Ten spyte van die verskuiwing van die federale regeringsadministrasie na Putrajaya, het sekere regeringsinstellings soos Bank Negara Malaysia (Nasionale Bank van Maleisië), die Maatskappyekommissie van Maleisië en die Sekuriteitekommissie, sowel as die meeste ambassades en diplomatieke missies, in die stad gebly. Die stad bly die ekonomiese en sakekern van die land. Kuala Lumpur is 'n sentrum vir finansies, versekering, eiendom, media en die kunste van Maleisië. Kuala Lumpur word volgens die Globalisering en Wêreldstede Studiegroep en Netwerk (GaWC) as die enigste globale stad in Maleisië beskou.
Bursa Malaysia, die Maleisiese Beurs, is in die stad gesetel en vorm een van sy kern ekonomiese aktiwiteite. Op 5 Julie 2013 het die markkapitalisasie op VS$505,67 miljard gestaan. Die bruto binnelandse produk (BBP) vir Kuala Lumpur word op RM73 536 miljoen geskat in 2008 met 'n gemiddelde jaarlikse groeikoers van 5,9 persent. Teen 2015 het die BBP RM160 388 miljoen bereik, wat 15,1% van die totale BBP van Maleisië verteenwoordig. – Select "Publication GDP by State 2010–2015.pdf" to download and view data Die BBP per capita vir Kuala Lumpur was RM79 752 in 2013 met 'n gemiddelde jaarlikse groeikoers van 5,6 persent, en RM94 722 in 2015.
Gemiddelde maandelikse huishoudelike inkomste is RM9 073 (~$2 200) vanaf 2016, en groei teen 'n tempo van ongeveer 6% per jaar. Die dienstesektor, wat finansies, versekering, eiendom, sakedienste, groothandel- en kleinhandel, restaurante en hotelle, vervoer, berging en kommunikasie, nutsdienste, persoonlike dienste en regeringsdienste insluit, vorm die grootste komponent van indiensneming en verteenwoordig ongeveer 83,0 persent van die totaal. Die oorblywende 17 persent kom van vervaardiging en konstruksie.
Die groot dienstesektor is duidelik in die aantal plaaslike en buitelandse banke en versekeringsmaatskappye wat in die stad bedrywig is. Kuala Lumpur is gereed om die wêreldwye Islamitiese finansieringsentrum te word met 'n toenemende aantal finansiële instellings wat Islamitiese finansiering verskaf en die sterk teenwoordigheid van Golf-finansiële instellings soos die wêreld se grootste Islamitiese bank, die Al-Rajhi Bank en Kuwait Finance House. Afgesien daarvan is die Dow Jones & Company gretig om met Bursa Malaysia saam te werk om Islamitiese Uitruilhandelsfondse (ETF's) op te rig, wat sal help om Maleisië se profiel in die Golf te verhoog. Die stad het 'n groot aantal buitelandse maatskappye en huisves ook baie multinasionale maatskappye se streekkantore of ondersteuningsentrums, veral vir finansies en rekeningkunde, en inligtingstegnologiefunksies. Die meeste van die land se grootste maatskappye het hul hoofkwartiere hier, en sedert Desember 2007 en uitgesluit Petronas, is daar 14 maatskappye in Forbes 2000 gelys, gebaseer in Kuala Lumpur.
Toerisme duimnael|Die Sultan Abdul Samad-gebou, 'n historiese gebou wat in die Moorse styl ontwerp is en voorheen verskeie regeringskantore gehuisves het. Toerisme speel 'n belangrike rol in die stad se diensgedrewe ekonomie. Baie groot wêreldwye hotelkettings het 'n teenwoordigheid in die stad. Een van die oudste hotelle is die Hotel Majestic. Kuala Lumpur is die sesde mees besoekte stad ter wêreld, met 8,9 miljoen toeriste per jaar.
Toerisme word hier gedryf deur die stad se kulturele diversiteit, relatief lae koste en wye gastronomiese en inkopieverskeidenheid. MICE -toerisme, wat hoofsaaklik konvensies insluit, het die afgelope paar jaar uitgebrei tot 'n noodsaaklike komponent van die bedryf, en daar word verwag dat dit verder sal groei sodra die Maleisiese regering se Ekonomiese Transformasieprogram in werking tree, en met die voltooiing van 'n nuwe MATRADE-sentrum van 93 000 vk meter in 2014.
Die MATRADE- agentskap is ook die eienaar van die Maleisiese Internasionale Handels- en Uitstalsentrum (MITEC), die grootste handels- en uitstallingsentrum van Maleisië, wat 'n komponent is van die groter KL Metropolis- ontwikkeling in die voorstad Segambut. Nog 'n noemenswaardige tendens is die toenemende teenwoordigheid van bekostigbare hotelle in die stad. duimnael|Die Nasionale Museum van Maleisië, geleë langs die Jalan Damansara.
Die belangrikste toeristebestemmings in Kuala Lumpur sluit in die Petronas-torings, die Bukit Bintang- winkeldistrik, die Kuala Lumpur-toring, Petalingstraat (Chinatown), die Merdeka-plein, die Kuala Lumpur-treinstasie, die Huis van die Parlement- gebou, die Nasionale Paleis (Istana Negara), die Nasionale Planetarium, die Nasionale Wetenskapsentrum, Balai -kunsgalery, die Nasionale Kunsgalery, die Nasionale Museum, die Koninklike Museum, die Nasionale Tekstielmuseum, Islamitiese Kunstemuseum, Telekom Museum, Koninklike Maleisiese Polisiemuseum, die Nasionale Moskee van Maleisië, Federale Gebiedsmoskee (Masjid Wilayah), Sultan Abdul Samad Gebou, DBKL Stadsteater, Aquaria KLCC, Saloma Link, die Nasionale Monument, en godsdienstige terreine soos die Sultan Abdul Samad Jamek Moskee, Thean Hou Tempel en Buddhist Maha Vihara in Brickfields.
Klimaat duimnael|links|Kuala Lumpur soos vanuit die Internasionale Ruimtestasie gesien Kuala Lumpur word deur die Titiwangsa-reeks in die ooste en Indonesië se Sumatra-eiland in die weste beskerm, en is beskut teen sterk wind. Dit het 'n tropiese reënwoudklimaat (Köppen-klimaatklassifikasie Af), warm, vogtig en sonnig, met oorvloedige reënval, veral gedurende die monsoonseisoen van Oktober tot Maart. Temperature is geneig om konstant te bly. Die maksimum wissel tussen 32 en 35 °C (en soms bo 38 °C), terwyl minimums tussen 23,4 en 24,6 °C beweeg en nog nooit onder 17,8 °C gedaal het nie. Kuala Lumpur ontvang tipies jaarliks minstens 2 600 mm (100 duim) reën; Junie tot Augustus is relatief droog, maar selfs dan oorskry reënval gewoonlik 131 millimeter per maand. Kuala Lumpur is hoogs geneig tot erge donderstorms en weerlig. Die Klang-vallei, insluitend Kuala Lumpur, is een van die plekke waar donderstorms die meeste op aarde waargeneem word.
Oorstromings kom gereeld in Kuala Lumpur voor ná swaar reënbuie, veral in die middestad, omdat rioolinfrastruktuur agtergebly het met die intense ontwikkeling in die stad. Rook van bosbrande in die nabygeleë Soematra en Kalimantan gooi soms 'n waas oor die streek, en is 'n groot bron van lugbesoedeling, tesame met oop verbranding, uitlaatgasse van motors en konstruksiewerk.
Regering upright|duimnael|links|Die Kuala Lumpur-stadsaal duimnael|220px|Distrikte (divisies) van Kuala Lumpur Kuala Lumpur was geadministreer deur 'n korporasie genoem die "Federal Capital Commissioner" vanaf 1 April 1961, totdat dit stadserkenning gekry het in 1972, waarna dit oorgegee is aan die burgemeester (Datuk Bandar).
Distrikte Kuala Lumpur se elf distrikte dien as administratiewe subdivisies onder die Kuala Lumpur stadsaaloutoriteit. Twee distrikte lê aan die Weste: Segambut en Lembah Pantai; terwyl Kepong, Batu en Wangsa Maju noord lê; Setiawangsa, Titiwangsa en Cheras aan die Ooste; Seputeh en Bandar Tun Razak aan die Suide; en Bukit Bintang in sentraal-Kuala Lumpur.
Verwysings
Eksterne skakels
Amptelike webwerf
Kategorie:Nedersettings in Maleisië