Changuion

Die Changuion-familie is ’n familie van Franse oorsprong met takke in Frankryk, Nederland en Suid-Afrika. Met wortels wat teruggespoor kan word tot minstens die 16de eeu—en vroeëre vermeldings wat teruggaan tot die 15de eeu—is die familie bekend vir sy bydraes tot uitgewerswese, diplomatie, onderwys, regering, godsdiens en die kunste. Oorspronklik Hugenote uit die Champagne-streek in Frankryk, het lede van die familie in die 17de eeu vir godsdiensvervolging gevlug en hulle in Protestantse gebiede soos Nederland en Duitsland gevestig. ’n Prominente lid, François Daniël Changuion, is in 1815 in Nederland tot die adelstand verhef weens sy rol in die stigting van die Koninkryk van die Nederlande. Vandag woon afstammelinge van die familie regoor Europa, Suider-Afrika, die Verenigde State, die Verenigde Koninkryk, Australië, Nieu-Seeland en elders.

Geskiedenis

Oorsprong in Frankryk Die familienaam "Changuion" (uitspraak: ​[ʃɑ̃ɡɥijɔ̃]) kan moontlik sy oorsprong hê in die kommune Champguyon, 'n dorpie in die Brie-streek van Champagne, Frankryk.Di Paola, Maria Teresa (2018). "François Changuion, 'à la tête de Juvenal' in the Strand". Huguenot Society Journal, 31: 34-48. Historiese bronne toon dat die naam van die dorp oor eeue heen ontwikkel het, met gedokumenteerde vorme soos Campus Guidonis (1161), Champ-Guidonis, Cham-Guion (1252), Changuon (laat 1200’s), Champguion (1395), en Changuyon (1804),Longon, Auguste (1891). Dictionnaire topographique de la Marne (in Frans). Parys, Frankryk: Impr. nationale (Paris). p. 50. wat ’n taalkundige ontwikkeling weerspieël wat moontlik ook die familienaam beïnvloed het.

Die vroegste bekende vermeldings van die van self dateer uit 1416, toe ’n Professor François Changuion as ’n dosent in anatomie aan die Universiteit van Parys aangeteken is. Daar is ook verwysings na lede van die Changuion-familie wat in die vroeë 1500’s in Toulouse gewoon het.Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. p. 3. ."Changuion". www.changuion.family. Geraadpleeg 2025-06-15. Al is hierdie individue nie direk verbind aan die gedokumenteerde geslagslyn nie, getuig dit van die familienaam se langdurige teenwoordigheid in Frankryk.

Een van die eerste histories naspeurbare lede van die familie verskyn in 1562, tydens die bloedbad van Wassy, ’n dorp in die ou Franse provinsie Champagne. Pierre Changuion word genoem as een van die Protestantse (Hugenote) kerkgangers wat deur Rooms-Katolieke magte aangeval is.Haag, Eugene et Emile (1881). La France Protestante, 3. Paris. pp. 1065-1075.

In die dekades ná hierdie gebeurtenis het sommige van Pierre se familielede na Vitry-le-François verhuis. As lede van die bourgeoisie het baie van hulle Frankryk verlaat rondom die herroeping van die Edik van Nantes in 1685 weens die daaropvolgende godsdiensvervolgings, en hulle in omliggende Protestantse lande gevestig Vandag woon sommige lede van die Changuion-familie steeds in die streek van Frankryk waaruit die familie oorspronklik afkomstig is.

Migrasie en vestiging in Nederland Een van die Nederlandse takke van die familie het voortgevloei uit 'n seun van Pierre Changuion na wie hierbo verwys is by die bloedbad van Wassy. Hierdie tak het hulle direk in Leiden in Nederland gevestig nadat hulle Wassy in 1686 verlaat het. Daar het hulle in die tekstielbedryf betrokke geraak. Hierdie tak van die familie sou uiteindelik advokaat, skrywer en administrateur Pierre-Jean Changuion (1763-1820) voortbring, wie in 1804 as goewerneur van die Kolonie van Curacao en Onderhorighede aangestel is.Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. pp. 25-27, 31, 36. In die negentiende eeu het hierdie tak in die manlike lyn uitgesterf.

'n Ander Nederlandse tak van die Changuion familie, waaruit die Suid-Afrikaanse tak ook dan kom, het voortgevloei uit 'n seun van bogenoemde Pierre Changuion, ook genoem Pierre wat in 1634 in Wassy begrawe is. 'n Kleinseun van laasgenoemde Pierre, genaamd Daniel Changuion, is in 1630 in Wassy gebore en het hom in Vitry-le-Francois gevestig waar hy 'n handelaar was. Na die herroeping van die Edik van Nantes het Daniel Changuion hom saam met sy seun, Jean wat omstreeks 1660 in Vitry gebore is, in Halle (Saale) in Duitsland gevestig.Bönhoff, J.G.R.H. (1914). Verzameling van aantekeningen betreffende geslachten, waaruit voorouders van Cathinca Ida Cornélie Bönhoff zijn voortgekomen. Vol. II, "Aantekeningen betreffende het geslacht Changuion". Tiel, Nederland. Een van Jean Changuion se seuns, François (1694-1777) is in Frankfurt (Oder) in 1694 gedoop en het omstreeks 1717 na Amsterdam verhuis waar hy 'n poorter ('n burger wat oor stadsregte beskik het) en boekverkoper was. In 1724 het hy 'n drukkery, wat baie suksesvol sou word, in Amsterdam opgerig.Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. pp. 39-41.

Verheffing tot adelstand en kontroversie Een van Francois se kleinseuns, François Daniël (1766-1850), is op 16 September 1815 tot die Nederlandse adel verhef weens sy rol as sekretaris van die voorlopige regering van Nederland (die Driemanskap onder Van Hogendorp) in 1813.Molhuysen, P.C. en P.J. Blok (reds.) (1918), Nieuw Nederlandsch biografisch woordenboek. Deel 4. Leiden, Nederland: A.W. Sijthoff’s Uitgevers Maatschappij. pp. 411-412. Danksy sy rol as sekretaris geld hy as een van die grondvester van die Koningryk van Nederland.Boddaert, Dolph (2021). De familie Changuion. Ten onrechte betwist adeldom. Nederlandse Adelsvereniging Nieuwsbrief, Zomer: 11. Deur sy verheffing tot die adel is F.D. Changuion en sy nakomelinge gemagtig om die predikaat van jonkheer en jonkvrouw te gebruik. (As 'n lid van die adel is hy ook die reg gegee om 'n kroon in die helmteken van sy familiewapenSchimmelpenninck van der Oije, Coen, Egbert Wolleswinkel, Jos van den Borne en Conrad Gietman (2014). Wapenregister van de Nederlandse Adel. Hoge Raad van Adel. Zwolle, Nederland: WBOOKS. pp. 220-221. te gebruik.)

In 1823 is F.D. Changuion in absentia deur 'n hof skuldig bevind aan bedrog. Twee jaar later, in 1825, is daar in Nederland vir die eerstemaal 'n lys saamgestel van die persone wat tot die adel behoort. Slegs F.D. Changuion se kinders wat voor 27 Februarie 1823 (die datum van sy vonnis) gebore is, en nie hyself nie, is op hierdie lys genoem.Wetten en besluiten betrekkelijk den adel en het Koningrijk der Nederlanden (1839), p. 27.Boddaert, Dolph (2021). De familie Changuion. Ten onrechte betwist adeldom. Nederlandse Adelsvereniging Nieuwsbrief, Zomer: 11-12. Hierdie kinders het deel van die adel gebly, en kon dus hul adeldom laat toekom aan hul afstammelinge.N''''ederland's Adelsboek, 100. Hilversum, Nederland: Uitgeverij Verloren. 2024. pp. 28-29.Briët, C.P. (2019). "Jhr. mr. François Daniël Changuion (1766-1850), de man van 1813, opnieuw beschouwd". De Nederlandsche Leeuw, CXXXVI: 40-77. Dit is ook die standpunt van die Hoge Raad van Adel in Nederland.Boddaert, Dolph (2024). "François Daniël Changuion". De Nederlandsche Leeuw, CXLI: 1-2.

Regsgeleerde Briët het in 2019 ook aangevoer dat daar nooit 'n formele besluit geneem is om F.D. Changuion van sy adellike status te ontneem nie, en dat sodanige skrapping uit die adel geen statutêre of geregtelike grondslag het nie. Briët se mening word nie deur almal gedeel nie. In die algemeen beskou, word F.D. Changuion na 1825 nie meer as lid van die Nederlandse adel gesien nie.Töpfer, John. "De adelskwestie Changuion". Adel in Nederland. Stichting Adel in Nederland. Geraadpleeg 29 August 2022.

Uitbreiding na Suid-Afrika Een van François Daniël se seuns, Antoine Changuion (1803-1881), het in 1831 na Suid-Afrika verhuis om 'n professoraat op te neem aan die Zuid-Afrikaansch AthenaeumMolhuysen, P.C. en P.J. Blok (reds.) (1918), Nieuw Nederlandsch biografisch woordenboek. Deel 4. Leiden, Nederland: A.W. Sijthoff’s Uitgevers Maatschappij. pp. 408-410.Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. pp. 73–75. (gestig in 1829, later bekend as die Suid-Afrikaanse Kollege en tans as die Universiteit van Kaapstad).

Uit Antoine het twee noemenswaardige takke van die familie in Suid-Afrika ontstaan: een deur sy seun Louis Annes Changuion (1840–1910), van wie alle Suid-Afrikaanse Changuions vandag afstam en wat die adellike lyn voortgesit het; en ’n ander deur sy seun Abraham Arnoldus Faure Changuion (1835–1877), die voorvader van die Chanquin-familie.

Abraham het ’n verbintenis met ’n vrou met die naam Maggie aangegaan, wat van Maleis-Portugese afkoms was. Alhoewel die presiese aard van hul verhouding onseker is, het dit plaasgevind in ’n tyd toe interrasverbintenisse in die Kaap, hoewel nie onwettig nie, dikwels ontmoedig is binne die koloniale en adellike Europese samelewing. Daar word geglo dat hulle nageslag die van Chanquion aangeneem het, later gespel as Chanquin, moontlik in reaksie op sosiale druk of as ’n daad van selfdefiniëring.Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. pp. 173-177. .

Wapen Die familiewapen word beskryf as, in blou, 'n moorkop van natuurlike kleur, vergesel bo van twee goue vlammende sterre en onder van 'n silwer sekelmaan. Vir die adellike tak, 'n halfaansiende helm met 'n kroon van drie blare en twee pêrels. Dekklede: blou gevoer met goud. Helmteken: 'n ster van die skild. Voorvaderlike wapenspreuk: Zèlé pour la Foi et le Roi ("Ywer vir geloof en die koning") in swart letters op 'n wit lint.

Volgens een eeue-oue familie-oorlewering is die vlugtende Changuions tydens die godsdienstige vervolging deur Moslems verskuil. 'n Ander bron vermeld dat die moorkop moontlik spruit uit die tyd van die Kruistogte. Hoe dit ook al sy, as ’n uitdrukking van dankbaarheid, is 'n moorkop - 'n heraldiese simbool histories geassosieer met Moslems - in die familiewapen aangebring. Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. p. 61.

Enkele afstammelinge François Changuion (1694-1777), poorter, boekverkoper en uitgewer te Amsterdam.Nederland's Adelsboek, 9. Den Haag. 1911. p. 25. François Changuion (1727-na 1776), raadslid van die hof van geregtigheid te Essequibo (toe 'n deel van 'n Nederlandse kolonie en nou die Koöperatiewe Republiek Guyana) asook president van die weeskamer, kommandeur van Essequibo, kleinburger van Deventer.Nederland's Adelsboek, 9. 1911. Den Haag. pp. 25-26.Changuion, Louis J.S. (2014). Die familie Changuion van Suid-Afrika. Vanaf Frankryk deur Duitsland en Nederland tot Suid-Afrika, 1560's-1960's. Haenertsburg, Suid-Afrika: Pennefather Books. p. 41. Jonkheer dr. François Daniël Changuion (1766-1850), lid van Leiden se vroedskap (stadsraad) asook munisipale amptenaar, sekretaris van die voorlopige regering (die Driemanskap onder Van Hogendorp) in 1813, kommissaris-generaal van Britse troepe, Nederland se eerste gesant na die Verenigde State van Amerika, verhef tot die Nederlandse adel in 1815, nie vermeld in die lys van adellikes uit 1825 nie.Nederland's Adelsboek, 9. Den Haag. 1911. pp. 25-26.Nederland's Adelsboek, 81. Den Haag. 1990–1991. pp. 95–98.