thumb|200px|Een mengsel van water en meel: een suspensie Een mengsel is in de scheikunde een combinatie van twee of meer verschillende zuivere stoffen zonder dat hun moleculen daarbij hun chemische identiteit verliezen. Een mengsel wordt gekarakteriseerd door de moleculen die eraan deelnemen en de verhouding van hun hoeveelheden. Het is mogelijk dat in een mengsel een chemische reactie optreedt, maar daarmee verandert het mengsel; er is na een chemische reactie sprake van een ander mengsel, met een andere samenstelling. De drie bekendste mengsels zijn: oplossingen, emulsies en suspensies.
De chemische samenstelling van een mengsel heeft, naast de mengverhouding, betrekking op de chemische eigenschappen van de ingrediënten, en blijft daarom hetzelfde als atomen worden vervangen door isotopen van hetzelfde chemisch element.
Meer algemeen is een mengsel een combinatie van twee of meer verschillende zaken die door elkaar worden gehusseld: zo is beton een mengsel van (de zuivere stof) water, en (de mengsels) zand, cement en grind.
Indeling Er bestaan verschillende soorten mengsels: Heterogeen: de verschillende samenstellende deeltjes kunnen hierin onderscheiden worden. Voorbeelden zijn fruityoghurt en beton. Homogeen: de verschillende samenstellende deeltjes kunnen hierin niet meer onderscheiden worden, ze zijn uniform verdeeld in het mengsel. Voorbeelden zijn suikerwater, keukenazijn, (bestendige) humus, lucht. Colloïdaal: een tussenvorm tussen homogeen en heterogeen, die afhankelijk is van deeltjesgrootte. Een voorbeeld is melk.
Aggregatietoestand Heterogeen Homogeen Colloïdaal Vast + vast Grof mengsel Beton Kippengraan Legering Brons (koper + tin) Witgoud (goud + palladium) Vast + vloeistof Meerfase-systeem Zand in water Suspensies Fruitsap met pulp Oplossingen Suikerwater Zoutoplossing Gel Vaste emulsie Suspensie Vloeibare sol Vloeistof + vloeistof Meerfase-systeem Olie drijft op water Emulsies Vinaigrette Oplossingen Azijn Alcohol + water Emulsie Melk Gas + vloeistof Meerfase-systeem Grote gasbellen in water Schuim Badschuim (gas in vloeibaar) Nevel Spray uit een deodorant, mist (vloeibaar in gas) Oplossingen Zuurstof in water van een vijver Vloeibare aerosol Schuim Vast + gas Meerfase-systeem Kaas met grote gaten Rook Vaste aerosol Vast schuim Gas + gas Meerfase-systeem Gassen zijn steeds mengbaar, door dichtheidsverschillen kunnen lagen ontstaan die mengen door roeren Gasmengsel Lucht (mengsel van o.a. stikstof (±80%), zuurstof (±20%)Geen
Zie ook Fractie (bestanddeel) Fractie (concentratie) Hydratatie Materie Mengbaarheid
Categorie:Vloeistoffysica