thumb|Boom aan de Rupel thumb|Steenbakkerij Frateur, thans steenbakkerijmuseum ’t Geleeg Boom is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Antwerpen en is de hoofdplaats van het kanton Boom. De gemeente ligt aan de rivier de Rupel en telt ruim 19.000 inwoners.
Geschiedenis Vermoedelijk bestond Boom al in de Romeinse periode. Boom behoorde aanvankelijk tot de parochie Kontich, waarvan het voor 1309 werd gescheiden. Boom maakte deel uit van de bezittingen van de familie Berthout en hun jongere tak, de Heren van Grimbergen. In 1290 werd Boom, samen met Rumst, Terhagen, Willebroek, Ruisbroek en Heindonk afgescheiden van het Land van Grimbergen en verenigd in een aparte heerlijkheid, het Land van Rumst. Boom kwam samen met de rest van het Land van Rumst in handen van de geslachten van Vianden. Zo kwam het Land van Rumst in opeenvolgende periodes in verschillende handen terecht, onder andere de Ligne, de Bethune, Huis Bourbon, Huis Nassau. Tot Karel van Baume in 1663 de gemeente Boom verkocht aan Joris Boschart als een afzonderlijke entiteit los van het Land van Rumst.
Omstreeks 1410 werd, naar aanleiding van de stapelkwestie tussen de havens Antwerpen en Mechelen, door Anton van Bourgondië een bolwerk opgeslagen te Boom om de Rupel en de vaart op Mechelen te controleren.
Tijdens de Oostenrijkse Successieoorlog lagen de Oostenrijkers in mei 1766 in de twee forten tussen Rumst en Boom om de Rupellinie tegen de Fransen te verdedigen.
Boom werd tijdens de Boerenkrijg van 20 tot 27 oktober 1798 het hoofdkwartier van de "Brigands" van het land van Boom.
In 1976 bleef Boom buiten de grote fusieoperatie van de Belgische gemeenten. Hierdoor is het qua oppervlakte een van de kleinste gemeenten van de provincie Antwerpen. Boom heeft sinds de 19e eeuw een eigen ziekenhuis, maar dit is sinds 1959 juist over de gemeentegrens gevestigd (in Reet, Rumst). Sinds het begin van de 21e eeuw is er een toenemende druk op de kleinere buurgemeenten (zoals Niel) om te fuseren met de gemeente Boom.
Geografie Kernen Boom heeft geen deelgemeenten. De dorpskern ligt in het zuiden, aan de Rupel. Langs die rivier liggen ten westen, tegen de grens met het Hellegat in Niel, de vroegere industriële wijk Noeveren, ten oosten de wijk Hoek. Het afzonderlijke dorp Bosstraat ligt een kilometer verder oostwaarts.
Aangrenzende gemeenten
Nabijgelegen kernen Terhagen, Klein-Willebroek, Niel, Reet, Aartselaar
Bezienswaardigheden
De Heilig Hartkerk aan de Antwerpsestraat De Onze-Lieve-Vrouw en Sint-Rochuskerk aan de Grote Markt De Sint-Annakapel aan de Kapelstraat De Sint-Antonius van Padua en Sint-Franciscus van Assisiëkerk De Sint-Catharinakerk aan de Pastorijstraat De PTS Campus Boom, in art deco
Steenbakkerijen Boom kende al steenbakkerijen in de 14de eeuw en kalkovens in de 15de eeuw, die in de 15de en 16de eeuw tot hoge bloei kwamen ingevolge de voortdurende vraag vanuit de Antwerpse bouwwerven. Daarnaast droeg ook het graven van het Kanaal Rupel-Brussel, dat vanaf 1561 Antwerpen met het binnenland verbond, ertoe bij om van Boom het centrum te maken van de steennijverheid vanaf de tweede helft van de 16de eeuw. Aan Brik Boom (het voormalige EMABB-museum)Brik Boom was tot 2007 een ambachtelijke steenbakkerij in werking te zien (site Lauwers). In Steenbakkerijmuseum 't Geleeg werd de oude Steenbakkerij FrateurSteenbakkerijmuseum 't Geleeg gerestaureerd.
Kunstbrug De kunstbrug, ook wel 'One World Bridge' genoemd, is een werk van Arne Quinze. Het is terug te vinden in de schorre in Boom. De brug werd voor het eerst tentoongesteld door de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, Ban Ki-Moon op 12 oktober 2014 aan het publiek. Vooral de kostprijs van het kunstwerk maakte veel reacties los, de bouw ervan kostte 4,6 miljoen euro. In het midden van de brug staat een ijzeren structuur van 25 meter hoog.
Natuur en landschap Boom ligt aan de Rupel op een hoogte van 5-15 meter. De oever heeft het karakter van een cuesta. De Boomse klei is naar de plaats genoemd, het Rupelien is naar de Rupel vernoemd. Groengebieden zijn De Schorre en het Gemeentepark van Boom. Andere belangrijke gebieden zijn Bos N (een voormalige kleiput, intussen ontwikkeld tot natuurgebied) en diverse andere oude kleiputten die zich spontaan tot natuurgebied hebben ontwikkeld.
Demografie Demografische ontwikkeling
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 100 1992 13.937 100,0 1993 13.903 99,8 1994 14.038 100,7 1995 14.237 102,2 1996 14.589 104,7 1997 14.722 105,6 1998 14.822 106,4 1999 14.875 106,7 2000 15.057 108,0 2001 14.986 107,5 2002 15.089 108,3 2003 15.330 110,0 2004 15.567 111,7 2005 15.729 112,9 2006 16.096 115,5 2007 16.326 117,1 2008 16.444 118,0 2009 16.598 119,1 2010 16.709 119,9 2011 16.989 121,9 2012 17.166 123,2 2013 17.227 123,6 2014 17.231 123,6 2015 17.559 126,0 2016 17.737 127,3 2017 17.788 127,6 2018 17.970 128,9 2019 18.244 130,9 2020 18.555 133,1 2021 18.799 134,9 2022 18.832 135,1 2023 19.062 136,8 2024 19.431 139,4 2025 19.699 141,3 2026 19.963 143,2
Politiek Structuur Boom Supranationaal Nationaal Gemeenschap Gewest Provincie Arrondissement Provinciedistrict Kanton Gemeente AdministratiefNiveau Antwerpen Antwerpen Boom BestuurEuropese Commissie Belgische regering Vlaamse regering Deputatie Gemeentebestuur RaadEuropees ParlementKamer vanvolksvertegenwoordigers Vlaams Parlement Provincieraad GemeenteraadKiesomschrijvingNederlands KiescollegeKieskring AntwerpenAntwerpenBoomBoom BoomVerkiezing Europese Federale Vlaamse Provincieraads- Gemeenteraads-
Geschiedenis (Voormalige) Burgemeesters Periode BurgemeesterJouw gemeentebestuur: Boomse burgemeesters (p.10); Infogids Boom; 20161800-1814De Bruyn1814-1818Rypens1818-1830De Becker 1830 - 1848 Frans Verelst (katholiek Unionist) 1848 - 1876 Jozef Tuyaerts (LP) 1876 - 1886 Louis Verbeeck (LP) 1887 - 1914 Emile Van Reeth (Kath.Partij) 1914 - 1921 Jules Meyers (Kath. Partij, waarnemend) 1921 - 1926 Louis Lamot (Kath. Verb.) 1927 - 1938 Frans De Schutter (BWP) 1939 - 1945 Frans Holsters (LP) Periode Burgemeester 1944 René Tollenaer (Oorlogsburgemeester) 1944 - 1945 Hubert Mampaey (Kath. Verb., waarnemend) 1945 - 1946 Lucien Van Reeth (BSP) 1946 - 1967 Jos Van Cleemput (BSP) 1967 - 1970 Isidoor Vinck (BSP) 1971 - 1976 Marcel Van Bulck (BSP) 1977 - 1986 Gerard De Fré (PVV) 1986 - 1994 Etienne De Groot (PVV) 1995 - 2012 Patrick Marnef (SP / sp.a / Boom één) 2013 - heden Jeroen Baert (N-VA)
Legislatuur 2007 - 2012 thumb|In onbruik geraakte transportband voor het vervoer van klei in De Schorre thumb|Heilig Hartkerk De CVP trok in verdeelde slagorde naar de verkiezingen.Schepenen De Saeger en Baert niet op CD&V-lijst; De Standaard; 3 augustus 2006. Gearchiveerd op 10 mei 2023. Zo was er naast de CVP-kieslijst de scheurlijst Baert en De Saeger.Baert & De Saeger trekken Booms elftal; De Standaard; 8 september 2006. Gearchiveerd op 13 mei 2023. Grootste partij werd het Vlaams Belang, met een nipte voorsprong van 0,4% op Boom één, de lokale sp.a-lijst van zittend burgemeester Patrick Marnef. Het valentijnskartel van CD&V-N-VA werd de derde politieke formatie en behaalde 15,29% van de stemmen. Tijdens de verkiezingen vonden er problemen plaats met de stemcomputers, kiezers van de lijst Boom één, zagen enkel de partijnaam staan.Vlaams Belang wordt eerste partij; De Standaard; 8 oktober 2006. Gearchiveerd op 10 mei 2023. Het gemeentebestuur voor 2007-2012 bestond uit een coalitie van Boom één, CD&V en Open Vld. Een coalitie van 14 op 25 zetels. Burgemeester was Patrick Marnef (Boom één), schepenen waren Peter De Ridder en Anita Ceulemans (beide Boom één), Bart De Smet en Kris Van Hoeck (beide CD&V-N-VA) en Marc Lamberts (Open VLD). OCMW-voorzitter werd Nourdine El Kaouakibi.Boom één stelt (hit)lijst voor; deredactie.be; 2 juli 2012 Carry De Groot-Verboven, verkozen op de VLD-lijst, besloot als onafhankelijk liberaal te zetelen.Tripartite bestuurt Boom; Gazet van Antwerpen; 18 december 2006. Gearchiveerd op 18 februari 2019. Op 1 januari 2010 werd Marc Lamberts opgevolgd als schepen door partijgenote Nicole Schreppens.Nicole Schreppens volgt Marc Lamberts op; Gemeente Boom; 5 januari 2010 Eveneens in januari 2010 werd Rik Röttger (Boom één), die gedeputeerde werd van de provincieraad Antwerpen, opgevolgd door partijgenote Cindy Huys, en Jeroen Baert nam de fakkel over van Leo De Saeger (lijst Baert-De Saeger).
Legislatuur 2013 - 2018 Lijsttrekkers bij de verkiezingen waren Dany Bosteels (Open Vld), Jeroen Baert (N-VA), Hans Verreyt (Vlaams Belang), Sven Cools (Groen), Bart De Smet (CD&V), Patrick Marnef (Boom één) en Bart Goovaerts (EVA). Winnaars van de verkiezingen waren N-VA (36,88%, 11 zetels) en Groen (+0,68%). Verliezers waren alle andere partijen, waarbij Open Vld (−6,29%), CD&V (−6,76%) en Vlaams Belang (-15,93%) elk hun stemmenaantal met ongeveer de helft zagen afnemen. Boom één moest een klein verlies slikken van 2,89% en strandde op 26,27% (8 zetels). Open Vld en CD&V moesten respectievelijk 2 en 3 zetels inleveren, het Vlaams Belang 5. Groen bleef status quo op 1 zetel. EVA ten slotte kon 0,78% van de kiezers bekoren, onvoldoende voor een zitje in de gemeenteraad. Stemmenkampioen was Jeroen Baert (N-VA) met 1.595 voorkeurstemmen voor Patrick Marnef (Boom één, 1.163), Nourdine Elkaouakibi (Boom één, 905), Anita Ceulemans (Boom één, 865) en Hans Verreyt (Vlaams Belang, 583).Uitslagen lokale verkiezingen 2012 -Boom; Vlaanderenkiest.be
Na de verkiezingen werd er een coalitie gesloten tussen N-VA, Open Vld en CD&V. Samen vormen ze de meerderheid met 13 op 25 zetels. Jeroen Baert (N-VA) werd aangesteld als burgemeester.N-VA, CD&V en Open Vld bereiken akkoord; Het Nieuwsblad; 7 december 2012. Gearchiveerd op 9 mei 2023. Boom één, de op-een-na-grootste partij werd hierdoor naar de oppositiebanken verwezen. De kritiek op de coalitie luidde dat CD&V en Open Vld - die elks slechts een verkozene hadden, hun zetel verzilverd zagen in een schepenambt. CD&V-verkozene Bart De Smet besloot niet te zetelen, waardoor de CD&V-schepen Chris Van Hoeck werdBoom één naar de oppositiebanken; De Standaard; 30 november 2012. Gearchiveerd op 9 mei 2023., de overige schepenen zijn Linda Lauwers (N-VA), Ils Blommaerts (N-VA), Dany Bosteels (Open Vld), Inge De Ridder (N-VA). Christel De Coninck werd aangesteld als OCMW-voorzitster. Op 1 januari 2016 werd Inge De Ridder opgevolgd als schepen door Francis Sanchez (N-VA), die op haar beurt Christel De Coninck opvolgde als OCMW-voorzitster.Zitjes en bevoegdheden verschuiven in schepencollege volgens eerdere afspraken; Gazet van Antwerpen; 16 december 2015. Gearchiveerd op 6 oktober 2018. Op 20 oktober stapten NVA-gemeenteraadsleden Mark Van Heel, Britt Willems en Juan Roca Cervera uit de NVA-fractie. Hetzelfde deed schepen Ils Blommaerts. Allen zullen als onafhankelijke gaan zetelen. Zijzelf gaven als reden hiervoor aan dat ze buiten spel gezet werden, terwijl de NVA-burgemeester hen 'deloyaliteit' verweet en aangaf dat ze al lang geen afdrachten meer aan de partij gaven. Eender hoe: door deze gebeurtenis heeft het bestuur geen meerderheid meer. Door de timing -minder dan 1 jaar voor de volgende gemeenteraadsverkiezingen- vermijden de opstappers dat er onbestuurbaarheid kan uitgeroepen worden, wat eventueel had kunnen leiden tot de vorming van een nieuwe meerderheid.Bom in gemeenteraad Boom: Vier N-VA’ers verlaten fractie; Het Laatste Nieuws; 20 oktober 2017. Gearchiveerd op 26 oktober 2017.
Legislatuur 2019 - 2024