duimnael|Kritiek op Klimaatontkenning deur Banksy. Die meningsverskil oor aardverwarming, ook genoem die klimaatdebat of die klimaatkontroversie, is die verskillende dispute oor die aard, oorsake en gevolge van aardverwarming (onlangse klimaatsverandering). Hierdie polemiek kom hoofsaaklik in die openbare debat en op sosiale media voor, terwyl daar al jare lank 'n breë konsensus in die wetenskap oor hierdie aard, oorsaak en gevolg bestaan. Die polemiek is aangevuur deur onder meer disinformasie uit die olie- en energiesektore.
Klimaatskeptisisme duimnael|Kenmerke van wetenskapontkenning. Klimaatskepsis of klimaatontkenning is twyfel, verwerping of ontkenning van mensgemaakte klimaatsverandering. Die verskynsel het vanaf 1988 in die Verenigde State ontstaan in reaksie op 'n groeiende politieke konsensus oor klimaatbeleid.https://history.aip.org/history/climate/public2.htm |The Public and Climate Change (cont.— since 1980).besoekdatum 20 September 2019 Dit het sedertdien ook in ander lande kop uitgesteek. Verdagmakery van die wetenskaplike konsensus oor klimaatsverandering kan verskeie vorme aanneem: ontken of twyfel oor verhitting self; van sy omvang, in vergelyking met vorige skommelinge in klimaat; van die menslike invloed op aardverwarming; of van die gevolge van aardverwarming en die behoefte om iets daaromtrent te doen.
Mense wat die wetenskaplike breë kennis van klimaatsverandering bevraagteken, noem hulself soms klimaatskeptici of klimaattwyfelaars, en stel hul benadering as 'n vorm van wetenskaplike skeptisisme voor. Hulle teenstanders sien dit egter eerder as pseudoskeptisisme, en wys daarop dat dieselfde, voorheen ontkende argumente dikwels ingebring word en dat gedetailleerde kritiek op klimaatskennis vergroot word. Dit is hoekom hulle soms verkies om 'n term soos klimaatsveranderingontkener te gebruik, dikwels verkort tot klimaatontkenner (climate change denier of climate denier), 'n meer pejoratiewe term wat verwys na ander vorme van negationisme.
Ontkenning van klimaatsverandering kan ook implisiet wees wanneer individue of groepe die wetenskaplike bewyse aanvaar, maar nie daarin slaag om dit in daadwerklike optrede te vertaal nie.Why Is It Called Denial? National Center for Science Education (geraadpleeg op 1 Julie 2019)
Morele ontkoppeling Klimaatontkenning het toon meganismes van morele ontkoppeling. Die gevolge word dus deur 'n oordrewe optimisme afgeskaal, geïgnoreer of verdraai. Kognitiewe dissonansie maak dit makliker om skadelike effekte te ignoreer. Morele regverdiging kan ook gevind word deur slegte gedrag te regverdig deur vroeër goeie gedrag aan te haal. Vergoeding deur 'n enkele goeie daad sou voldoende wees. As gevolg van die omstander-effek en verspreiding en verskuiwing van verantwoordelikheid, word geen persoonlike verantwoordelikheid gevoel om aksie te neem nie. Versagtende vergelykings kan lei tot die dilemma van kollektiewe optrede en kuddegedrag waar die fokus op ander is. Die beperking van vryhede, beide waargeneem en werklik, kan lei tot sielkundige weerstand, waar die druk om 'n sekere houding aan te neem die teenoorgestelde uitwerking het.Irene van den Berg: 'Wij zijn allemaal klimaatontkenners, wat is jouw excuus?' www.ad.nl 27-07-19 in Algemeen Dagblad
Klimaatskeptisme en geslag Die verband tussen klimaatskepsis en geslag, veral manlikheid, word al 'n geruime tyd gerapporteerhttp://www.lse.ac.uk/GranthamInstitute/news/male-climate-change-sceptics-problem-women/ Why do male climate change ‘sceptics’ have such a problem with women? London School of Economics, 20 Februarie 2018, besoekdatum 14 Desember 2019https://www.climategate.nl/auteurs/ Climategate, besoekdatum 14 Desember 2019 en is ook sedert 2017 wetenskaplik nagevors.Hultman, Martin, Pulé, Paul M. 2018. Ecological Masculinities. Theoretical Foundations and Practical Guidance.Routledge, ISBN = 9781138719910, bl. 254, https://www.routledge.com/Ecological-Masculinities-Theoretical-Foundations-and-Practical-Guidance/Hultman-Pule/p/book/9781138719910 .Besoekdatum=14 Desember 2019https://doi.org/10,1177%2F1097184X19839444 .Book Review: Ecological Masculinities: Theoretical Foundations and Practical Guidance, Harri Salovaara, 9 April 2019, Besoekdatum 14 Desember 2019Griffin Cohen, Marjorie. 2017. Climate Change and Gender in Rich Countries, Routledge, ISBN =9781138222403, bl. 322, https://www.routledge.com/Climate-Change-and-Gender-in-Rich-Countries-Work-public-policy-and-action/Griffin-Cohen/p/book/9781138222403, Besoekdatum, 14 Desember 2019 Die histories taamlik patriargale en destruktiewe houding van die ryk Noorde teenoor die natuur, wat beskou word as verantwoordelik vir 'n groot deel van die klimaatprobleem, laat wetenskaplikes deur die klimaatbeweging aangepas word na 'n meer ekologiese en (omgewings-) sorgsame houding. Hierdie dinamiek word ook aangevuur deur ekofeminisme.
Klimaatskeptisme en politieke konserwatisme Mense is geneig om inligting te ignoreer wat nie by hul politieke oortuigings pas nie, selfs wanneer hierdie inligting deur wetenskaplikes as feite beskou word op grond van die beskikbare bewyse. Dit kan 'n psigologiese verwerping van wetenskap wees, wanneer wetenskap implisiet verwerp word, of 'n ideologiese verwerping van wetenskap, wanneer politieke ideologie wetenskap eksplisiet verwerp.https://journals.sagepub.com/doi/full/10.1177/0963662521989193 , The nature and origins of political polarization over science. Besoekdatum=2021-10-21 Byvoorbeeld, in die VSA beskou 94% van die liberale vleuel van die Demokrate klimaatsverandering as 'n bedreiging, maar slegs 19% van die konserwatiewe vleuel van die Republikeine.
Wetenskaplike konsensus duimnael|Slegs 'n klein fraksie van wetenskaplike artikels tussen 1991 en 2012 verwerp aardverwarming. Twyfel oor klimaatsverandering word aansienlik meer in die populêre media geopper deur sommige hoëprofiel-kritici as in die wetenskaplike literatuur.Boykoff, M.; Boykoff, J. (2004). Balance as bias: global warming and the US prestige press . Global Environmental Change Part A 14 (2): 125–136. Oreskes, Naomi; Conway, Erik. Merchants of Doubt: How a Handful of Scientists Obscured the Truth on Issues from Tobacco Smoke to Global Warming (first ed.). Bloomsbury Press. .
Verskeie studies toon dat 90-100% van klimaatwetenskaplikes die konsensus deel dat klimaatsverandering deur menslike invloed veroorsaak word,Cook, John., Oreskes, Naomi., Doran, Peter T., Anderegg, William R. L., Verheggen, Bart., Maibach, Ed W., Carlton, J. Stuart, Lewandowsky. Stephan., Skuce, Andrew., G., Green, Sarah., A.. Nuccitelli, Dana., Jacobs, Peter., Richardson, Winkler, Bärbel., Painting, Rob en Rice, Ken. 2016. Consensus on consensus: a synthesis of consensus estimates on human-caused global warming, http://stacks.iop.org/1748-9326/11/i=4/a=048002 , Environmental Research Letters, Volume=11, Uitgawe 4, bl. 048002, doi=10.1088/1748-9326/11/4/048002, issn=1748-9326, Toegang Februarie 2019, argiefdatum 11 Desember 2019, https://web.archive.org/web/20191211121747/http://stacks.iop.org/1748-9326/11/i=4/a=048002 diegene wat nie hierdie konsensus volg nie, publiseer gemiddeld minder wetenskaplike studies oor die onderwerp en word as minder prominent beskou.Anderegg, W.R.L., Prall, J.W., Harold, J. & Schneider, S.H. Expert credibility in climate change, Proceedings of the Natural Academy of Sciences of the U.S.A., 2010, http://www.pnas.org/content/early/2010/06/04/1003187107.full.pdf+html Volume 107, Uitgawe 27, bl. 12107–9, Toegang 30 Maart 2014, argief 22 Oktober 2018, https://web.archive.org/web/20181022184656/https://www.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg1/WGIAR5_SPM_brochure_en.pdfExamining the Scientific Consensus on Climate Change, Doran, P.T., Zimmerman, M.K., Eos, Transactions American Geophysical Union, Volume 30, Uitgawe 3, 2009, http://tigger.uic.edu/~pdoran/012009_Doran_final.pdf , Toegang 30 Maart 2014, argiefdatum, 6 November 2015, https://web.archive.org/web/20151106083011/http://tigger.uic.edu/~pdoran/012009_Doran_final.pdf Die studie deur Cook et al het getoon dat die konsensus geleidelik toegeneem het in die tydperk 1991-2011. Cook J., Nuccitelli, D., Green, S.A., Richardson M, Winkler, B., Painting, R., Way, Jacobs, P. & Skuce, A. .2013 , Expert credibility in climate change, Volume 8, Environ. Res. Lett. Uitgawe 2, bl. 024024 Die konsensus was nader aan 99% in 2019.https://www.theguardian.com/science/2019/jul/24/scientific-consensus-on-humans-causing-global-warming-passes-99 , 'No doubt left' about scientific consensus on global warming, say experts. The Guardian, 24 Julie 2019, besoekdatum=20 September 2019
Slegs 'n beperkte deel van die kritiek is in eweknie-geëvalueerde joernale gepubliseer, wat die wetenskaplike waarde daarvan onduidelik maak. Erger nog, bewese invloed deur groot belanghebbendesExxon Knew about Climate Change Almost 40 Years Ago, http://www.scientificamerican.com/article/exxon-knew-about-climate-change-almost-40-years-ago/ ,Scientific American, besoekdatum, 2015-12-17 laat die vraag ontstaan of die kontroversie kunsmatig geskep word.
Wetenskaplike argumente Die betwiste kwessies sluit in die oorsake van die verhoogde globale gemiddelde lugtemperatuur, veral sedert die middel van die 20ste eeu, of hierdie verwarmingstendens ongekend is, of binne normale klimaatveranderlikheid, of die mensdom aansienlik bygedra het, en of die styging geheel en al of gedeeltelik 'n artefak is is van slegte metings. Ander dispute hou verband met klimaatsensitiwiteitskattings, voorspellings van bykomende verwarming en wat die impak van aardverwarming sal wees.
Waarnemings Kritiek op waarnemings fokus onder meer op die effek van die hitte-eiland-effek, die effek van swak moniteringstasies en op beweerde gepeuter met die globale datastelle.
Stedelike gebiede is geneig om warmer te wees en skeptici voer aan dat die bestendige groei van stede rondom moniteringstasies die toename in gemete temperatuur verklaar. Dit is egter in verskeie studies weerlê, wat getoon het dat stede wel warmer is, maar ook dat temperature in beide stedelike en landelike gebiede ewe veel gestyg het. Boonop word verwarming ook in moniteringstasies op afgeleë eilande of uitgebreide natuurreservate waargeneem.
In 2005 het kontroversie ontstaan oor die statistiese metodes wat gebruik word om die "hokkiestok"-kromme te bereken, wat onder meer in die derde verslag van die IPCC aangebied is. (2005). Hockey sticks, principal components, and spurious significance, Geophys. Res. Lett., 32, L03710, . Hierdie kritiek is in die wetenskaplike literatuur weerlê.Rutherford, S., Mann, M.E., Osborn, T.J., Bradley, R.S., Briffa, K.R., Hughes, M.K., Jones, P.D., Proxy-based Northern Hemisphere Surface Temperature Reconstructions: Sensitivity to Methodology, Predictor Network, Target Season and Target Domain, Journal of Climate, http://journals.ametsoc.org/doi/abs/10.1175/JCLI3351.1, Volume 18, bl. 2308–2329, 2005 Verskeie ander studies het sedertdien die algemene vorm van hierdie kromme bevestig deur verskeie ander statistiese metodes te gebruik.https://www.nature.com/articles/s41561-019-0400-0 . Consistent multidecadal variability in global temperature reconstructions and simulations over the Common Era, besoekdatum 2021-10-16 Klimaatskeptici gaan egter voort om na die 2005-kontroversie te verwys, en verontagsaam al die verdere navorsing wat die hokkiestokkurwe bevestig en weerlê het.
Temperatuurreekse word soms aangepas om dit reg te stel vir 'n eksterne effek op die gemete temperatuur. Dit, byvoorbeeld, om te kompenseer vir die uitwerking van 'n veranderde meetmetode of die verskuiwing van 'n meetstasie. As jy byvoorbeeld jou termometer hoër hang, sal jy ander resultate kry as voorheen. So 'n regstelling word dan gereeld aangehaal as bewys van beweerde knoeiery, maar is in werklikheid bedoel om 'n meer betroubare langtermyn-tendens vas te stel.