Coffea arabica is 'n struik of 'n boom wat deel van die Rubiaceae familie is. Die spesie is inheems aan Ethiopië, Kenia, Soedan en Suid-Soedan. Daar word geglo dat dit die eerste koffiespesie is wat verbou is en is die dominante kultivar, wat ongeveer 60% van die wêreldproduksie verteenwoordig. Koffie wat geproduseer word van die minder suur, meer bitter en met meer hoogs kafeïen, die robustaboontjie (C. canephora) maak die meeste van die oorblywende koffieproduksie uit. Die natuurlike bevolkings van Coffea arabica is beperk tot die woude van Suid-Ethiopië en Jemen.Meyer, Frederick G. 1965. Notes on wild Coffea arabica from Southwestern Ethiopia, with some historical considerations. Economic Botany 19: 136–151.
Beskrywing Die wilde plante groei tussen 9 en 12 m hoog en het 'n oop vertakkingstelsel; die blare is teenoorgesteld, eenvoudig ellipties-eiervormig tot langwerpig, 6-12 cm lank en 4-8 cm breed en is blink, donkergroen. Die blomme is wit, 10–15 mm in deursnee en groei in okselvormige trosse. Die sade word in 'n steenvrug (algemeen bekend as 'n "kersie") van 10-15 mm in deursnee vervat, wat helderrooi tot pers verouder en tipies twee sade bevat, dikwels koffiebone genoem.
Taksonomie Coffea arabica is die eerste keer wetenskaplik beskryf deur Antoine de Jussieu, wat dit Jasminum arabicum genoem het nadat hy 'n eksemplaar van die Botaniese Tuine van Amsterdam bestudeer het. Linnaeus het dit in 1737 in sy eie genus Coffea geplaas. Coffea arabica is een van die poliploïede spesies van die genus Coffea, aangesien dit vier kopieë van die elf chromosome (44 altesaam) dra in plaas van die twee kopieë van diploïede spesies.
Sinonieme Die spesie het 32 sinonieme:
Coffea arabica f. abyssinica A.Chev. Coffea arabica var. amarella A.Froehner Coffea arabica var. angustifolia Cramer Coffea arabica var. bourbon Rodr. ex Choussy Coffea arabica var. brevistipulata Cif. Coffea arabica var. bullata Cramer Coffea arabica var. columnaris Ottol. ex Cramer Coffea arabica var. culta A.Chev. Coffea arabica var. cultoides A.Chev. Coffea arabica var. erecta Ottol. ex Cramer Coffea arabica var. latifolia A.Chev. Coffea arabica var. longistipulata Cif. Coffea arabica var. maragogype A.Froehner Coffea arabica var. mokka Cramer Coffea arabica var. monosperma Ottol. & Cramer Coffea arabica var. murta Lalière Coffea arabica var. myrtifolia A.Chev. Coffea arabica var. pendula Cramer Coffea arabica var. polysperma Burck Coffea arabica var. pubescens Cif. Coffea arabica var. purpurascens Cramer Coffea arabica var. rotundifolia Ottol. ex Cramer Coffea arabica var. straminea Miq. ex A.Froehner Coffea arabica var. sundana (Miq.) A.Chev. Coffea arabica var. typica Cramer Coffea arabica var. variegata Ottol. ex Cramer Coffea bourbonica Pharm. ex Wehmer Coffea corymbulosa Bertol. Coffea laurifolia Salisb. Coffea moka Heynh. Coffea sundana Miq. Coffea vulgaris Moench
Verspreiding en habitat Die spesie is endemies aan die suidwestelike hooglande van Ethiopië en word in dosyne lande tussen die Steenbokskeerkring en die Kreefskeerkring gekweek. Dit word algemeen as 'n ondergroeiende struik gebruik. Dit is ook in die Boma-plato in Suid-Soedan geoes. Coffea arabica word ook op Mount Marsabit in Noord-Kenia aangetref, maar dit is onduidelik of dit 'n werklik inheemse of genaturaliseerde plant is; onlangse studies ondersteun die feit dat dit genaturaliseer is. Die spesie het wyd genaturaliseerd geraak in gebiede buite sy land van herkoms, in baie dele van Afrika, Latyns-Amerika, Suidoos-Asië, Indië, China en verskeie eilande in die Karibiese gebied en Stille Oseaan.Kew World Checklist of Selected Plant Families, Coffea arabica
Die koffieboom is in 1813 vir die eerste keer na Hawaii gebring en daar is teen ongeveer 1850 op groot skaal begin met verbouing. Dit is voorheen meer algemeen gekweek, veral in die Kona-distrik en dit bly voortbestaan na verbouing in baie gebiede. In sommige valleie is dit 'n hoogs indringer onkruid.
Verwysings
Bron Plants of the World
arabica Kategorie:Flora van Ethiopië Kategorie:Flora van Kenia Kategorie:Flora van Soedan Kategorie:Flora van Suid-Soedan