Lebbeke (plaatselijke uitspraak: Lebbeek) is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen. De gemeente ligt in de Denderstreek en het Land van Dendermonde. Lebbeke telt ruim 20.000 inwoners die LebbekenaarsVRT Taal. Gearchiveerd op 25 juli 2021. worden genoemd.
Geschiedenis
thumb|De Onze-Lieve-Vrouw-Geboortekerk te Lebbeke (juli 2004) Rond 1945 werd in Lebbeke een gouden munt, een stater van de Bellovaci gevonden.
Lebbeke werd voor het eerst vermeld in 988, als Lietbeca, toen het patronaatsrecht weer in handen van de Gentse Sint-Baafsabdij kwam. Waarschijnlijk bezat Lebbeke al een kerk in de 9e eeuw en mogelijk al in de Karolingische tijd.
Eeuwenlang was Lebbeke een centrum van vlasteelt. Verder liepen er drie heerbanen door Lebbeke: die van Asse naar Dendermonde, die van dendermonde naar Mechelen en die van Aalst naar de Schelde.
In 1788 werd de steenweg op Brussel aangelegd en in 1869 begon de aanleg van de Grote Plaats. In 1879 opende het Station Lebbeke aan de spoorlijn van Dendermonde naar Brussel.
Van 1850 tot 1963 bestond hier de fabriek van P.F. De Naeyer die lompen tot kunstwol verwerkte. In 1900 werkten hier 900 mensen, waardoor Lebbeke een centrum van lompenhandel werd.. Gearchiveerd op 8 september 2022.
Geografie Kernen Naast Lebbeke-centrum omvat de gemeente nog de deelgemeentes Denderbelle en Wieze. Beide dorpen liggen ten westen van Lebbeke zelf. Denderbelle ligt nabij de rivier de Dender. Naast het dorp Lebbeke liggen nog de gehuchten Heizijde, in de richting van Buggenhout, en Minnestraat, in de richting van Opwijk.
Deelgemeenten Naam Opp.(km²) Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Lebbeke 15,71 15.366 978 42011A 2 Wieze 5,56 2.792 503 42011B 3 Denderbelle 6,04 2.140 355 42011C
Aangrenzende gemeenten
Bezienswaardigheden
De Onze-Lieve-Vrouw-Geboortekerk. De Sint-Joannes-Vianneykerk De Heilig Kruiskerk De Grote Plaats, het marktplein van Lebbeke, ontstond in 1869-1870 door de afbraak van een aantal huizen langs de Dendermondsesteenweg. Enkele jaren later werd aan de zuidzijde van het plein een nieuw gemeentehuis gebouwd. Na het ontruimen van het oorspronkelijke kerkhof rond de kerk in 1890 werden de terreinen geëffend, gekasseid en bij het dorpsplein gevoegd. Het plein werd herhaaldelijk heraangelegd. De Grote Plaats vormt sinds 1984 een beschermd dorpsgezicht. Het Processiehuis aan de Onze-Lieve-Vrouwstraat. Het Hofje van Zeven Weeën aan de Grote Plaats. Het Kasteel Dubois aan de Leo Duboisstraat werd in 1873 gebouwd door notaris De Blieck. In 1913 liet de familie Du Bois er een toren en belvedère aan toevoegen. Dit kasteel in neo-klassieke stijl is een beschermd monument. Het interieur is rijkelijk versierd met mozaïekvloeren, parket en plafonds met stucwerk. Thans is het een restaurant en niet vrij te bezoeken. De grenspaal aan de Brusselsesteenweg. Opgaande linde als vredesboom.
Natuur en landschap Lebbeke ligt op zandige tot zandlemige bodem op een hoogte van ongeveer 10 meter. Enkele kleinere beken lopen in noordwestelijke richting naar de Dender zoals de Klokbeek, de Kleine Beek, de Schuurkensbeek en de Brabantse Beek.
Demografie Demografische evolutie voor de fusie
Bronnen:NIS Opm:1831 t/m 1970=volkstellingen; 1976=inwoneraantal op 31 december
Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.
Bronnen:NIS, Opm:1806 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 100,31994 100,11995 100,61996 101,11997 102,21998 103,21999 103,22000 102,62001 103,02002 103,12003 103,22004 104,02005 104,02006 104,92007 105,12008 105,12009 106,02010 107,12011 108,62012 109,62013 110,02014 111,02015 111,52016 112,22017 113,52018 114,32019 115,12020 116,42021 116,52022 117,42023 118,72024 119,52025 120,92026 121,4
Religie De gemeente Lebbeke omvat de volgende parochies: Lebbeke-Centrum met de O.L.-Vrouw-Geboortekerk Lebbeke-Heizijde met de Sint-Joannes-Vianneykerk Lebbeke-Minnestraat (H.Kruis): Heilig Kruiskerk Denderbelle: met de Sint-Martinuskerk Wieze met de Sint-Salvatorkerk
Zij behoren allen tot het decanaat Lebbeke waartoe verder nog de parochies van de gemeente Buggenhout behoren.
Lebbeke heeft ook een moslimgemeenschap en een moskee: de Al Houdamoskee. In Lebbeke is ook een Koninkrijk van de getuigen van Jehovah terug te vinden
Politiek
Geschiedenis BurgemeestersDAUWE, Jozef. Gemeentepolitiek te Lebbeke. 1795-1990. Lebbeke, 1990. Tijdspanne Burgemeester 1830 - 1836 Lodewijk Stobbelaers 1836 - 1854 Richard Segers 1855 - 1875 Jozef Philipkin 1875 - 1881 Josse Cooreman (Katholieke Partij) 1882 - 1884 Leo Du Bois (Liberale Partij) 1885 - 1887 Josse Cooreman (Katholieke Partij) 1888 - 1910 Leo Du Bois (Liberale Partij) 1910 - 1926 Armand Du Bois (Katholieke Partij) 1927 - 1946 Alfons Du Bois (Katholieke Unie) 1947 - 1952 Charles Joseph Du Bois (CVP) 1953 - 1974 Gustaaf Bosman (CVP) 1975 - 1981 Alfons De Mol (PVV) 1981 - 1982 Frans Mertens (PVV) 1983 - 1993 Frans Moeyersoon (CVP) 1993 - 1994 André Tirez (CVP) 1995 - 2001 Jozef Hiel (CVP) 2001 - 2018 François Saeys (Open VLD) 2019 - 2021 Raf De Wolf (N-VA) 2022 - heden Jan Vanderstraeten (CD&V)
Legislatuur 2013-2018 Burgemeester blijft François Saeys (Open Vld). Hij leidt een coalitie bestaande uit Open Vld en CD&V. Samen vormen ze de meerderheid met 14 op 25 zetels.
Legislatuur 2019-2024 Burgemeester was van begin 2019 tot eind 2021 Raf De Wolf (N-VA). Hij leidde een coalitie bestaande uit N-VA (7 zetels), CD&V (5 zetels) en Sp.a/Groen (3 zetels) = 15 op 25 zetels. Van begin 2022 tot eind 2024 was Jan Vanderstraeten (CD&V) burgemeester. De coalitie die hij leidt blijft dezelfde.
Door wijzigingen zal er vanaf 01/01/2019 geen afzonderlijke OCMW-raad meer geïnstalleerd worden. Alle gemeenteraadsleden worden automatisch ook OCMW raadslid. Deze legislatuur is ook de eerste waarbij de voorzitter van de gemeenteraad niet de Burgemeester is. De gemeenteraadsvoorzitter, voor deze eerste gewijzigde periode: 2019-2024, en dus ook voorzitter van de OCMW raad is Peter Huyck. College samenstelling is voor de eerste periode (01/01/2019-31/12/2021) Burgemeester: Raf De Wolf; Schepenen: Jan Vanderstraeten, Maria Van Keer, Goedele Uyttersprot, Mike Torck, Goedele De Cock College samenstelling is voor de tweede periode (01/01/2022-31/12/2024) Burgemeester: Jan Vanderstraeten; Schepenen: Raf De Wolf, Maria Van Keer, Goedele Uyttersprot, Mike Torck, Goedele De Cock
Legislatuur 2024-2030 Na de gemeenteraadsverkiezingen van oktober 2024 vormden CD&V-Vooruit en N-VA een coalitie, die beschikte over 17 van de 27 zetels in de gemeenteraad. Jan Vanderstraeten (CD&V) bleef burgemeester. Raf De Wolf (N-VA), Maria Van Keer (CD&V), Goedele Uyttersprot (N-VA), An Vervliet (N-VA) en Goedele De Cock (Vooruit) werden schepen.
Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij 10-10-19761976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken. Gearchiveerd op 10 januari 2022. 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006Gegevens 2006: http://www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen2006. Gearchiveerd op 9 september 2023. 14-10-2012Gegevens 2012: www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen2012 14-10-2018 13-10-2024 Stemmen / Zetels %25%25%25%25%25%25%25%25%27 Agalev1/ AGALEF2/ Groen!3/ Groen4/ sp.a-GroenA - - - 4,65107,55214,44304,804013,5A 34,740 SP1/ sp.a-spirit2/ sp.a-De Ploeg3/ sp.a-GroenA/ CD&V-VooruitC 13,651315,391317,381413,191312,091217,752411,003228,8C9 CVP1/ CD&V-N-VAA/ CD&V2/ CD&V-VooruitC 25,31736,2811035,21931,2511024,791722,50A 616,912420,225 VU1/ VU&ID2/ CD&V-N-VAA/ N-VA3 10,111215,941312,861314,021418,0624 28,433826,93726,738 PVV1/ VLD2/ Open Vld3/ Lebbeke Leeft426,491832,391934,561924,872737,5121130,422932,1931028,63825,047 Vlaams Blok1/ Vlaams Belang2- - - 5,1810- 12,17236,682110,92212,923 PLUS - - - - - 12,72 3- - - BLAUW - - - 6,84 1- - - - - LWD12,683- - - - - - - - GB11,722- - - - - - - - Volt - - - - - - - - 1,80Totaal stemmen 12610 127551287112834130271332913305138749966Opkomst % 96,6895,5694,2995,4892,6593,564,2Blanco en ongeldig %2,5 3,164,233,974,382,942,863,00,6 De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt. De grootste partij staat in kleur.
Economie In Wieze bevindt zich de bekende chocoladefabriek Barry Callebaut, die met zijn ruim 800 werknemers een van de grootste werkgevers is van de streek. Eveneens in Lebbeke bevindt zich de peperkoekenfabrikant Vondelmolen (70 werknemers). Verder zijn er nog een groot aantal kmo's, voornamelijk gesitueerd in het bedrijventerrein D'Helst langs de Brusselsesteenweg. Het textielbedrijf Caroline Biss (80 werknemers) is eveneens gehuisvest in Lebbeke. Prefaco (100 werknemers) in Wieze is dan weer een grote fabrikant van betonproducten. Het belang van de landbouw is in de 20e eeuw verminderd.
Sport Lebbeke telt diverse sportclubs, waaronder de Koninklijke Atletiekclub Lebbeke, handbalclub Elita Lebbeke en Brabo Denderbelle ,voetbalclub FC Lebbeke en zaalvoetbalclub Moratex Lebbeke die sinds 2020 uitkomt in 1e nationale van de Belgische Zaalvoetbalbond.
Toerisme Door deze gemeente loopt onder meer de fietsroute Denderende Steden.
Bekende personen
Lieven Maesschalck, kinesist Raymond Mommens, voetballer André De Nul, voetballer Jean-Marie Pfaff, voetbaldoelman Largie Ramazani, voetballer Frans Van der Steen, atleet Georges Teugels, kunstschilder Frank Vandenbroucke, wielrenner Jacob Olivier Van de Velde, missiebisschop en hoogleraar in de Verenigde Staten Geert De Vlieger, doelman Dorothee Dauwe, radiopresentatrice
Trivia De bijnaam van de inwoners is voddenmannen.Belgische Spotnamen op volksverhalen.be
Nabijgelegen kernen Wieze, Sint-Gillis-bij-Dendermonde, Baasrode, Opstal, Opwijk
Externe links Website van de gemeente Inventaris Onroerend Erfgoed
Categorie:Plaats in Oost-Vlaanderen