Eeklo is een stad in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen. Deze stad in het centrum van de regio Meetjesland telt ruim 22.000 inwoners, die Eeklonaars of EeklonarenVRT Taal. Gearchiveerd op 5 december 2021. worden genoemd.
Eeklo is de hoofdstad van bestuurlijk arrondissement Eeklo en wordt gezien als centrum van de toeristische regio Meetjesland. Het kreeg stadsrechten in 1240, onder Johanna van Constantinopel.
Het provinciaal domein Het Leen bevindt zich ook voor een deel op Eekloos grondgebied.
Naam De naam kan gesplitst worden in twee delen: eke en lo. Het eerste deel verwijst naar de eik, terwijl lo een bosje dat op zandgrond gelegen is aanduidt. Oude spellingswijzen waren ‘Ekeloo’ en later ‘Eeckloo’.
De naam Eeklo verwijst dus naar een op zandgrond gelegen eikenbos, of dat gekenmerkt werd door een opvallende eik. Gelegen langs de weg boven op de zandrug die de streek doorkruist van west naar oost, vormde dit een duidelijk herkenningspunt voor de reizigers. Zo werd de benaming eke-lo een plaatsaanduiding. Het Engelstalige toponiem Oakley, zoals de plaats Oakley in Buckinghamshire, heeft eenzelfde oorsprong en is een afleiding van Oak-lea, een open plek tussen eiken.
Geschiedenis thumb|left|Eeklo in de jaren 1770 In 1240 ontvangt Eeklo stadsrechten.Stad Eeklo: Geschiedenis eeklo.be (gearchiveerd) De stad behoort dan toe aan de graven van Vlaanderen, die in Eeklo een jachtdomein hebben. Binnen het Graafschap Vlaanderen maakt Eeklo deel uit van het Brugse Vrije. Er zijn eveneens handelsbetrekkingen met Gent. Het is de lakenweverij die het nieuwe stadje in die tijd aanzien geeft. De stadskeure geeft Eeklo een eigen rechtspraak en legt het grondgebied vast. Tot 1626 hoort daar ook Lembeke bij, dan wordt Eeklo in leenpand gegeven aan adellijke families, en dat blijft zo tot einde van het ancien régime (1789).
Tijdens de godsdienstoorlogen van de 16de eeuw belandt Eeklo in de frontlijn tussen het protestantse noorden en het katholieke zuiden en er worden zware verwoestingen aangericht. De bevolking vlucht en een tijdlang ligt Eeklo er zelfs zo goed als verlaten bij. Dit is een van de redenen waarom de stad nog weinig middeleeuwse gebouwen telt.
Na de pacificatie herleeft Eeklo stilaan en wordt de draad van de textielmanufactuur heropgenomen. In de 19de eeuw vormt dit de basis voor een industrialisatieproces, dat gelijkloopt met de promotie van Eeklo tot administratieve en kerkelijke hoofdstad van het Meetjesland, na de scheiding der Nederlanden. Uit deze periode stammen de neogotische gebouwen, en rijen van werkmanshuisjes die nog steeds het straatbeeld mee bepalen. Naast de textielindustrie kende Eeklo tussen 1900 en 1970 eveneens een bloeiende meubelindustrie. Het cultuurleven bloeit in dezelfde periode op.
Door de delokalisering van de Vlaamse textielsector naar Azië en de teloorgang van de Eeklose meubelindustrie (maar ook Brouwerij Krüger) is de grote industrie weggetrokken en pas in de jaren 90 deels vervangen door agro-industrie. Eeklo heeft momenteel een functie als subregionaal centrum van tewerkstelling, handel en diensten, met een uitgebreid zorg- en onderwijsaanbod.
Geografie Kernen Eeklo bestaat uit slechts één deelgemeente (aangeduid met I op de kaart). Hoewel Balgerhoeke een vrij grote kern is, kan het niet als deelgemeente worden gezien omdat het nooit een zelfstandige gemeente geweest is. De kern Balgerhoeke is aangeduid met II op de kaart.
Door de beperkte grootte van het grondgebied telt Eeklo maar weinig verspreide gehuchten. Bus en Pokmoere zijn nog afzonderlijke gehuchten. In het meer landelijke noorden liggen nog een paar kleinere groeperingen van huizen. Naast het centrum van Eeklo hebben ook de wijken Sint-Jozef in het westen en Oostveld in het oosten een eigen parochie. In het westen van Eeklo ligt op de grens met Adegem de oude wijk Raverschoot.
In 1977 werd een deel van de toenmalige gemeente Adegem aangehecht zodat de westgrens nu helemaal het Schipdonkkanaal volgt. thumb|left|320px|I:Eeklo II:Balgerhoeke
Buurgemeenten De stad Eeklo grenst aan volgende (deel)gemeenten: a. Kaprijke b. Lembeke (Kaprijke) c. Waarschoot (Lievegem) d. Oostwinkel (Lievegem) e. Adegem (Maldegem) f. Sint-Laureins
Bereikbaarheid Eeklo is bereikbaar met het openbaar vervoer. Het station Eeklo van de NMBS ligt op de lijn Gent-Eeklo. Richting Maldegem wordt de oude spoorlijn nog gebruikt door historische treinen in het kader van het museum Stoomtrein Maldegem-Eeklo. Busverbindingen worden verzorgd door De Lijn.
De stad ligt ten zuiden van de expresweg E34 Antwerpen-Knokke, en wordt momenteel doorkruist door de N9 Brussel-Oostende, al is de ringweg R43 in aanleg.
Politiek
Bestuur 2013-2018 Burgemeester bleef Koen Loete (CD&V). Hij leidde een coalitie bestaande uit CD&V, sp.a-Groen en Open Vld. Samen vormden ze de meerderheid met 16 op 27 zetels. Het college van burgemeester en schepenen van Eeklo bestond uit de burgemeester, 6 schepenen en de voorzitter van het OCMW als toegevoegde schepen.
Bestuur 2019-2024 Burgemeester werd Luc Vandevelde (SMS Eeklo). Hij gaf eerst leiding aan een coalitie bestaande uit SMS Eeklo, Open Vld en Groen. Samen vormden ze een nipte meerderheid met 14 op 27 zetels. In augustus 2021 trok Groen zich echter terug uit de coalitie, nadat een schepen uit de partij was overgestapt naar Vooruit. Vervolgens werd in september 2021 een coalitie gevormd bestaande uit SMS Eeklo, CD&V en N-VA, die beschikten over 18 van de 27 zetels.Nieuw stadsbestuur van Eeklo heeft eed afgelegd, VRT NWS, 5 oktober 2021.
Bestuur 2024-2030 Burgemeester werd opnieuw Koen Loete (CD&V). Zijn lijst Team 9900 Stadslijst ― een kartel van CD&V, Open Vld en Groen ― vormde een bestuur met Vooruit. De twee partijen beschikken over een nipte meerderheid van 14 op 27 zetels.
Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij 10-10-1976Gegevens 1976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken. Gearchiveerd op 10 januari 2022. 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006Gegevens 2006: http://www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen200614-10-2012Gegevens 2012: www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen201214-10-201814-10-2024 Stemmen / Zetels %25%25%25%25%25%25%27%27%27 SP1/ sp.a-spirit2/ sp.a-GroenB/ sp.a3/ Vooruit4 15,21319,281518,51513,861311,021211,242214,93B44,973011,343 Agalev1/ Groen!2/ sp.a-GroenB/ Groen3/ Team9900-StadslijstC - 7,08119,1129,331213,58139,712213,2334°35,3C11 PVV1/ VLD2/ Open VLD3/ Team9900-StadslijstC23,611620,451519,291520,32635,522919,952510,513214,5434 CVP1/ CD&V+N-VA/ELDA/ CD&V+3/ CD&V4/ Team9900-StadslijstC36,6511139,111241,5511240,3211339,8811146,09A1331,2831019,3346 VU1/ CD&V+N-VA/ ELDA/ N-VA2/ Durf! N-VA/SMS&MEERD - 6,65116,5911- - 20,362 617,9426°30,3D9 Stad Met Stijl Eeklo1/ Durf!D- - - - - - 15,841420,0316 Vlaams Blok1/ Vlaams Belang2 - - - 4,1710- 13,02237,07216,992116,724 EEKLO - - - 7,671- - - - - ED - 7,4414,970- - - - - - CVD 20,15- - - - - - - - Anderen(*)4,440- - 4,340- - - 2,960 6,40 Totaal stemmen 13685 13826 13880 14120 14132 14641 14544 14916 8867 Opkomst % 93,6392,8592,4493,7391,4391,8 53,7 Blanco en ongeldig %4,42 4,94,715,545,94,505,345,3 1,7 De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt. De grootste partij is in kleur. De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen. (*) 1976: EDA / 1994: AVE / 2018: EVE / 2024: PRO-Eeklo (4,4%), Progressief Eeklo (2,0%) ° Tijdens de legislatuur verlieten één N-VA'er en 2 Groen-raadsleden hun respectievelijke fractie. Ze zetelden verder als onafhankelijken.
Demografische ontwikkeling
Bron:NIS - Opm:1831 t/m 1970=volkstellingen op 31 december; vanaf 1977= inwoneraantal per 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 100,11994 100,31995 99,91996 100,11997 100,01998 100,01999 99,62000 99,92001 99,42002 99,72003 99,92004 100,82005 101,42006 102,42007 103,02008 103,82009 104,52010 105,02011 105,82012 106,22013 106,52014 107,22015 107,72016 107,82017 108,52018 109,52019 110,82020 111,52021 112,92022 114,12023 116,02024 117,42025 119,12026 120,1
Cultureel Gebouwen thumb|Sint-Vincentiuskerk, met op de voorgrond het stadhuis van Eeklo thumb|Groot Goed, beter bekend als "Huysmanhoeve" thumb|Villa Dageraad De bekendste monumenten op het grondgebied van de stad Eeklo zijn: Stadhuis met belfort; het stadhuis in Vlaamse renaissance is uit de zeventiende eeuw, het belfort uit 1932 dat in 1999 werd toegevoegd aan de UNESCO werelderfgoedlijst, Markt 34 De 93,4 m hoge Sint-Vincentiuskerk gebouwd in 1878-1883 in neogotische stijl, Kerkplein Het neogotische vredegerecht uit 1899, Stationstraat 21 (met Toeristische Dienst op gelijkvloers) Het Groot Goed of Huysmanhoeve uit de dertiende eeuw, Bus 1 Kapel van de Heilig-Hartkliniek of kloosterkapel Sint-Vincentius à Paulo uit 1855 in neogotische stijl, Koning Albertstraat 77 De Minderbroederskerk of Paterskerk is een hallenkerk uit 1866-1888 in neogotische stijl, Markt Villa Dageraad of Hotel Shamon uit 1909 in art nouveau (ontwerp van Paul Cauchie), Gentsesteenweg 28 Watertoren en pompstation daterend uit 1937 in modernistische stijl, Peperstraat en Waaistraat De zeventiende-eeuwse kapel van de Zusters van Liefde of kapel van Onze-Lieve-Vrouw Ten Doorn, Zuidmoerstraat 125 Klooster uit de achttiende eeuw en congregatiekapel Onze-Lieve-Vrouw Ten Doorn uit 1884 met neogotisch interieur, Zuidmoerstraat 125 Het rootjen, een groep zeventiende-eeuwse huisjes op de Markt Sint-Jan-Baptistziekenhuis en psychiatrisch centrum uit 1905 in neogotische stijl met kapel uit 1914, Oostveldstraat 1 Heilige Grafkapel, van 1898 Heldenpark met voormalig landhuis Oakland
Overige beschermde monumenten Katholieke Werkmanskring uit 1892 in neogotische stijl, Kaaistraat 32 Classicistisch herenhuis met rococo-elementen uit 1775, Stationsstraat 4 (huidig Kantoor Fortis - enkel de gevel werd bewaard) Neoclassicistisch burgerhuis, Koning Albertstraat 15 Tabakswinkel met originele winkelpui en interieur, Markt 73 Gebouwen van AZ Alma - Heilig Hartkliniek aan de Koning Albertstraat - beschermde rechthoekige zaalkapel uit 1855 en aanpalend kloostergebouw Café Rubens met origineel interieur en art-nouveaugevel, Koningin Astridplein 10 Meetjeslandse Bouwmaatschappij - imposante, beschermde herenwoning van 1880, Stationsstraat 58 Begraafplaats van Eeklo met vooral negentiende-eeuwse grafmonumenten, en oorlogsgraven, Molenstraat 9 Fabriek- Woonhuis met voormalige fietsenfabriek uit 1939 in modernistische stijl, Molenstraat 33
Overige historische gebouwen: Klooster Monasterium van de Heilige Drievuldigheid of klooster van de Arme Klaren, gebouwd tussen 1890 en 1902, Tieltsesteenweg 22 Het Streekhuis - Kasteel Oaklands uit 1894 met opengestelde kasteeltuin het Heldenpark, Oostveldstraat 90 Villa Pinehurst uit 1904, Sportlaan 7, in art-nouveaustijl Art-decowoonhuis, Koning Albertstraat 62 Classicistische paardenposterij uit 1780, Molenstraat 25 Neogotische woning uit 1886, Molenstraat 52 Historische hoeve met bedrijfsgebouwen, Pastoor Bontestraat 19 Imposant neoclassicistisch herenhuis uit het einde van de negentiende eeuw, Patersstraat 43 Textielfabriek van 1885 (achter historisch gebouw van rond 1800), Paterstraat 38 Neoclassicistische woningen in de Stationstraat uit het einde van de negentiende eeuw Voormalige fabriek Textiles d'Eecloo, Zuidmoerstraat Het Jeneverhuis Van Hoorebeke uit 1740, Van Hoorebekeplein Verder nog een moderne kerk: Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaartkerk
Natuur en landschap thumb|Het Leen