thumb|Olivier van Noort
Het jaar 1601 is het 1e jaar in de 17e eeuw volgens de christelijke jaartelling.
Gebeurtenissen januari 17 - het Verdrag van Lyon wordt door Karel Emanuel I van Savoye en Hendrik IV van Frankrijk gesloten. Het regelt een uitruil van gebieden bij de grens. 29 - Olivier van Noort bereikt met twee overgebleven schepen Djaratan op Java. Hier blijft hij zes dagen.
februari 25 - Terechtstelling in Londen van de graaf van Essex wegens zijn mislukte opstand tegen koningin Elizabeth.
juli 4 - Begin van het Beleg van Oostende. 30 - Rijnberk wordt heroverd door Maurits van Nassau, de latere prins van Oranje augustus 26 - Olivier van Noort keert terug van een reis om de wereld van bijna drie jaar.
oktober 2 - Begin van het Engelse beleg van Kinsale in Ierland.
november 25 - Het Termunterzijlvest wordt heropgericht voor het beheer van het Termunterzijldiep en haar kunstwerken.
zonder datum De Oude Compagnie fuseert met de Nieuwe Brabantse Compagnie tot Verenigde Amsterdamse Compagnie. In Engeland wordt de Armenwet aangenomen: de armenzorg wordt staatszaak. Onder begeleiding van een aanzienlijke Mongoolse macht wordt Yönten Gyatso, zelf een Mongool, geïnstalleerd als dalai lama. Velen erkennen zijn gezag niet en dit leidt tot een burgeroorlog in Tibet.
Beeldende kunst
Bouwkunst
Geboren augustus 17 - Pierre de Fermat, Frans wiskundige (overleden 1665) september 27 - Lodewijk XIII van Frankrijk (overleden 1643) datum onbekend Johannes Eudes, Frans priester, theoloog, congregatiestichter en heilige (overleden 1680)
Overleden oktober 24 - Tycho Brahe (54), Deens astronoom datum onbekend Joris Hoefnagel (56), Vlaams schilder