上海市 (Shànghǎi Shì) Shanghai-munisipaliteit 280px Ligging in die Volksrepubliek China 270px|Shanghai is beklemtoon op hierdie kaart Basiese inligtingOorsprong van die naam: 上 shàng – aan, op 海 hǎi – see "aan die see"Afkorting: 申 ShēnOppervlakte: 6 341 km² (munisipaliteit)14 923 km² (metro)687 km² (water)Bevolking (2021): 24 890 116 (munisipaliteit)41 354 149 (metro)Bevolkingsdigtheid (2021): 3 900/km² (munisipaliteit)2 800/km² (metro) BBP (2021): - per kapita VS$680 miljard (12de) VS$27 342 (3de) Stadsblom: Yulan magnoliaHoogte bo seespieël: 4 m (13 vt)Hoogste punt (Sheshan): 118 m (387 vt)Poskode: 200000 – 2021000Areakode: +86/21Nommerplaat-identifikasie: 沪A, B, D, E, F, G 沪C (buite die stadsgebied)Tydsone: UTC+8Webwerf: www.shanghai.gov.cn RegeringAdministratiewe tipe: MunisipaliteitKPC Shanghai-komiteesekretaris: Li QiangBurgemeester: Gong Zheng
Shanghai (Chinees: 上海;) is 'n megastad in die ooste van China en die grootste stad van die Volksrepubliek China. Shanghai is een van die munisipaliteite van die Volksrepubliek China, wat gelykstaande is aan 'n provinsie in China se administratiewe struktuur. Die Shanghai-munisipaliteit grens aan die Jiangsuprovinsie in die noorde en weste, Zhejiangprovinsie in die weste en suide, en die Oos-Chinese See in die ooste.
Inleiding Shanghai is 'n hoofvervoersentrum, met dosyne spoorlyne, paaie en hoofweë in alle rigtings. Shanghai vorm die finansiële en kommersiële sentrum van die Volksrepubliek China. Shanghai is ook een van die vier groot geskiedkundige hoofstede van China.
Shanghai word beskryf as die "pronkstuk" van die bloeiende ekonomie van China. Met verskeie argitektoniese style soos Art Deco en shikumen, is die stad bekend vir sy hoë geboue, museums en historiese geboue insluitend die City God Temple, Yu-tuin, die China Pavilion en geboue langs die Bund, wat die Oriental Pearl TV-toring insluit. Shanghai is ook bekend vir sy soetgebak, kenmerkende plaaslike taal (Shanghainees) en lewendige internasionale flair.
As 'n belangrike internasionale stad is Shanghai die setel van die Nuwe Ontwikkelingsbank, 'n multilaterale ontwikkelingsbank gestig deur die BRICS state en die stad huisves meer as 70 buitelandse verteenwoordigers en talle nasionale en internasionale geleenthede elke jaar, soos die Shanghai Modeweek, die Chinese Grand Prix en ChinaJoy. Shanghai is die toeristestad met die hoogste verdienste in die wêreld, met die sewende meeste vyfster hotelle ter wêreld, en die wêreld se derde hoogste gebou, die Shanghai-toring.
Geskiedenis 1553 tot 1900 Voordat die stad Shanghai gestig is, was dit 'n dorpie Huating (華亭 鎮), deel van Songjiang, wat deur die Suzhou-prefektuur beheer is. Onder die Tang-dinastie het dit 'n onafhanklike prefektuur geword, wat sedert die Song-dinastie Shanghai genoem word.
'n Stadsmuur is in 1553 gebou, wat algemeen beskou word as die ontstaan van die stad Shanghai. Tydens die eerste Opiumoorlog in die vroeë 19de eeu het Engelse troepe Shanghai oorgeneem. Toe die oorlog in 1842 met die Verdrag van Nanking beëindig is, is sommige hawestede vir internasionale handel geopen, insluitend die hawe van Shanghai.
In 1850 het die Taiping-opstand begin en in 1853 is Shanghai beset deur 'n triade van rebelle wat hulself die Klein Swaard-genootskap genoem het. Die baie gevegte het die plattelandse gebiede rondom die stad vernietig, maar die buitelandse nedersettings is nie aangeval nie. Baie Chinese, vir wie dit voorheen verbode was om buitelandse nedersettings te betree, het hierheen gevlug. In 1854 is nuwe regulasies uitgereik wat meer grond aan die Chinese inwoners beskikbaar gestel het. In dieselfde jaar is ook die eerste jaarlikse vergadering van die stadsraad van Shanghai gehou om buitelandse nedersettings te bestuur. In 1863 het die Britse en Amerikaanse nedersettings saamgesmelt in die Internasionale Konsessie. Tussen 1850 en 1900 het die bevolking van die stad gegroei van ongeveer 250 000 tot ongeveer 650 000.
Die Eerste Sino-Japannese Oorlog (1894–1895) vir mag in Korea is beëindig met die Verdrag van Shimonoseki. Met hierdie verdrag is China genoodsaak om Korea se onafhanklikheid te erken en sekere gebiede (insluitende Taiwan) aan Japan af te staan. Dit het ook die opkoms van Japan as 'n bykomende buitelandse mag in Shanghai beteken. Japan het die eerste fabrieke in Shanghai gebou en hierdie voorbeeld is vinnig gevolg deur die ander buitelandse magte wat teenwoordig was. Dit was die begin van die industrialisering van Shanghai.
20ste eeu Shanghai was nou die belangrikste finansiële stad in die Verre Ooste. Onder die heerskappy van die Republiek van China is die stad in 1927 'n "spesiale stad" verklaar en in 1930 tot 'n provinsie verhef.
Op 28 Januarie 1932 het die Japannese Keiserlike Vloot tydens die voorval in Shanghai die stad gebombardeer in 'n poging om studentebetogings te onderdruk wat begin het as gevolg van die Manchuria-voorval en die daaropvolgende besetting van Manchuria. Shanghai is in 1937 deur Japan tydens die Slag van Shanghai verower en bly onder Japannese besetting tot die oorgawe van Japan in 1945. Tydens die Tweede Wêreldoorlog was Shanghai 'n streeksentrum vir vlugtelinge uit Europa. Teen daardie tyd was dit ook die enigste stad in die wêreld wat sonder voorwaardes vir Jode oop was.
In die eerste dekades van die 20ste eeu het die bevolking van die stad fenomenale groei getoon. Die bevolking was in 1900 ongeveer 650 000, maar in 1918 is die 1 miljoen punt reeds bereik. In 1940 het die bevolking ontplof tot 3,6 miljoen. Behuisingskonstruksie het nie tred gehou met hierdie groei nie, dus was die lewensomstandighede van die meerderheid van die bevolking ondraaglik.
Op 27 Mei 1949 het Shanghai onder die beheer van die Kommunistiese Party van China gekom. Shanghai en Beijing was die enigste stede wat onafhanklik was in die Republiek van China, wat daardie onafhanklike status behou het. Ander stede het weer onder beheer van die plaaslike provinsies gekom. In die volgende dekade is die grense van die distrikte en provinsies in Shanghai gereeld aangepas.
Ná 1949 het die meeste buitelandse maatskappye hul kantore na Hongkong verskuif weens die kommunistiese regering wat nou aan bewind gekom het. In die 1950's en 1960's het Shanghai 'n industriële sentrum en 'n linkse revolusionêre vesting geword. Ten spyte hiervan het Shanghai daarin geslaag om hoë produktiwiteit en sosiale stabiliteit gedurende hierdie tyd te handhaaf. Shanghai het in die geskiedenis van die Volksrepubliek China byna altyd die grootste bydrae tot staatsbelasting gemaak. In die vroeë 1980's het 70-80% van die nasionale belastinginkomste uit Shanghai gekom. Dit het egter verreikende gevolge vir die Shanghai-ekonomie gehad omdat die hoë belastinglas ten koste van kapitaalbou- en instandhoudings- en infrastruktuurbeleggings was. Grootskaalse hervormings is gedurende die 1980's in die suidelike provinsie Guangdong deurgevoer. As gevolg van China se hoë finansiële afhanklikheid van Shanghai, is hervormings in Shanghai eers na 1990 begin.
Vir 'n lang tyd is Shanghai beskou as 'n intreepunt vir poste binne die sentrale regering van die Volksrepubliek China. In die 1990's is die "Shanghai-kliek" dikwels gebruik, waaronder die president van die Volksrepubliek China, Jiang Zemin, en premier Zhu Rongji. Jiang en Zhu was beide burgemeesters en partysekretarisse van Shanghai in die laat-1980's. Sedert 1992 het Jiang Zemin begin met die hervorming van die Shanghai-belastingbeleid. Die skerp verminderde belastinglas het baie plaaslike en buitelandse maatskappye na die stad gelok en Shanghai 'n sterk ekonomiese sentrum in Oos-Asië gemaak. Sedertdien het die stad 'n ekonomiese groei van 9-15% per jaar gehandhaaf.
In die konteks van stedelike uitbreiding is daar ook besluit om nege satellietstede in die One City, Nine Towns-projek te bou.
Demografie
Sedert 2019 het Shanghai 'n totale bevolking van 24 281 400, insluitend 14 504 300 (59.7%) hukou-houers (plaaslik geregistreer). volgens die 2010 nasionale sensus, woon 89,3% van Shanghai se bevolking in stedelike areas, en 10,7% woon in landelike areas. Gebaseer op die bevolking van sy totale administratiewe gebied, is Shanghai die tweede grootste van die vier munisipaliteite van China, na Chongqing, maar word oor die algemeen as die grootste Chinese stad beskou omdat die stedelike bevolking van Chongqing baie kleiner is. bl. 395 Volgens OESO, het Shanghai se metropolitaanse gebied 'n geskatte bevolking van 34 miljoen.
Volgens Shanghai se Munisipale Statistiekburo is ongeveer 157 900 inwoners in Shanghai buitelanders, insluitend 28 900 Japannese, 21 900 Amerikaners en 20 800 Koreane. Die werklike aantal buitelandse burgers in die stad is waarskynlik veel hoër. Shanghai is ook 'n binnelandse immigrasiestad; 40,3% (9,8 miljoen) van die stad se inwoners is uit ander streke van China afkomstig.
Shanghai-inwoners het 'n lewensverwagting van 83,6 jaar vir die stad se geregistreerde bevolking, die hoogste lewensverwagting van alle stede op die vasteland van China. Dit het ook veroorsaak dat die stad veroudering van die bevolking ervaar het – in 2017 was 33,1% (4,8 miljoen) van die stad se geregistreerde bevolking 60 jaar of ouer. In 2017 het die Chinese regering bevolkingsaanwasbeheer vir Shanghai geïmplementeer, wat gelei het tot 'n bevolkingsafname van 10 000 mense teen die einde van die jaar.
Godsdiens duimnael|links|upright=0.7|Lugfoto van die goue pagode, Jing'an-tempel Weens sy kosmopolitiese geskiedenis het Shanghai 'n mengsel van godsdienstige erfenis; godsdienstige geboue en instellings is reg oor die stad versprei. Volgens 'n 2012-opname behoort slegs 13,1% van die stad se bevolking aan georganiseerde godsdienste, insluitend Boeddhiste met 10,4%, Protestante met 1,9%, Katolieke met 0,7%, en ander gelowe met 0,1% terwyl die oorblywende 86,9% van die bevolking óf ateïste óf betrokke kan wees by die aanbidding van natuurgode en voorouers of volksgodsdienstige sektes.
Boeddhisme, in sy Chinese variëteite, het 'n teenwoordigheid in Shanghai sedert die Drie Koninkryke-tydperk, waartydens die Longhua-tempel en die Jing'an-tempel gestig is. Nog 'n belangrike tempel is die Jade Buddha Temple, wat vernoem is na 'n groot standbeeld van Boeddha wat in die tempel uit jade gekerf is. Teen 2014 het Boeddhisme in Shanghai 114 tempels, 1 182 geestelike personeel en 453 300 geregistreerde volgelinge gehad. Die godsdiens het ook sy eie kollege, die Shanghai Buddhist College, en sy eie drukker, Shanghai Buddhological Press.
Katolisisme is in 1608 in Shanghai ingebring deur die Italiaanse sendeling Lazzaro Cattaneo. Die Apostoliese Vikariaat van Shanghai is in 1933 opgerig, en is verder verhef tot die Bisdom Shanghai in 1946. Belangrike Katolieke terreine sluit die St. Ignatius-katedraal in Xujiahui in—die grootste Katolieke kerk in die stad, die St. Francis Xavier-kerk, en die She Shan-basiliek. Ander vorme van Christenskap in Shanghai sluit in Oosters-Ortodokse minderhede en, sedert 1996, geregistreerde Christelike Protestantse kerke.