duimnael|Die Tokyo Skytree, die derde hoogste toring in die wêreld duimnael|Azadi Toring in Teheran, Iran; 'n voorbeeld van die Iraanse argitektuur van die verskillende tydperke duimnael|Romeinse toring (rekonstruksie) by die Limes – Taunus / Duitsland 'n Toring is 'n hoë struktuur wat hoër is as wat dit wyd is, dikwels met 'n aansienlike faktor. Torings word onderskei van maste deur hul gebrek aan kabels en is dus, saam met hoë geboue, selfondersteunende strukture.
Torings word spesifiek van geboue onderskei deurdat hulle nie gebou is om bewoonbaar te wees nie, maar om ander funksies te bedien deur die hoogte van die toring te gebruik. Die hoogte van 'n kloktoring verbeter byvoorbeeld die sigbaarheid van die klok, en die hoogte van 'n toring in 'n versterkte gebou soos 'n kasteel verhoog die sigbaarheid van die omgewing vir verdedigingsdoeleindes. Torings kan ook vir waarneming, ontspanning of telekommunikasiedoeleindes gebou word. 'n Toring kan alleen staan of deur aangrensende geboue ondersteun word, of dit kan 'n kenmerk bo-op 'n groter struktuur of gebou wees.
Etimologie Die Oud-Engelse torr kom van die Latynse turris via die Oud-Franse tor. Die Latynse term tesame met die Griekse τύρσις is geleen uit 'n pre-Indo-Europese Mediterreense taal, gekoppel aan die Illiriese toponiem Βου-δοργίς. Met die Lidiese toponieme Τύρρα en Τύρσα is dit gekoppel aan die etnoniem Τυρρήνιοι, sowel as met Tusci (van * Turs-ci), die Griekse en Latynse name vir die Etruskiërs (Kretschmer Glotta 22, 110ff.)
Geskiedenis Torings word sedert die prehistoriese tyd deur die mensdom gebruik. Die oudste bekend is miskien die sirkelvormige kliptoring in die mure van die Neolitiese Jerigo (8000 v.C.). Van die vroegste torings was ziggurats, wat sedert die 4de millennium v.C. in die Sumeriese argitektuur bestaan het. Die beroemdste zigguratte is die Sumeriese Ziggurat van Ur, gebou in die 3de millennium v.C., en die Etemenanki, een van die bekendste voorbeelde van die Babiloniese argitektuur. Laasgenoemde is gedurende 2000 v.C. in Babilon gebou en is as die hoogste toring van die antieke wêreld beskou.
Van die vroegste oorlewende voorbeelde is die brochs in die noorde van Skotland, wat keëlvormige toringhuise is. Hierdie en ander voorbeelde uit die Fenisiese en Romeinse kulture het die gebruik van 'n toring in versterkings- en wagdiensrolle beklemtoon. Die naam van die Marokkaanse stad Mogador, gestig in die eerste millennium v.C., is byvoorbeeld afgelei van die Fenisiese woord vir wagtoring ('migdol'). Die Romeine het agthoekige torings gebruik as elemente van die Diocletianus-paleis in Kroasië, wat ongeveer 300 n.C. dateer, terwyl die Serwiaanse muur (4de eeu v.C.) en die Aureliese mure (3de eeu n.C.) vierkantiges gehad het. Die Chinese het torings gebruik as geïntegreerde elemente van die Groot Muur van China in 210 v.C. gedurende die Qin-dinastie. Torings was ook 'n belangrike element van kastele. regs|duimnael| Eiffel Toring in Parys Ander bekende torings sluit in die Leunende Toring van Pisa in Pisa, Italië wat gebou is vanaf 1173 tot 1372 en die Two Towers in Bologna, Italië, wat van 1109 tot 1119 gebou is, en die torings van Pavia (25 het oorleef), wat tussen die 11de en die 13de eeu gebou is. Die Himalaja-torings is kliptorings wat hoofsaaklik in Tibet geleë is en ongeveer in die 14de tot 15de eeu gebou is.
Meganika Tot op 'n sekere hoogte kan 'n toring met 'n draende struktuur met parallelle sye gebou word. Bo 'n sekere hoogte word die druklas van die materiaal egter oorskry en swig die toring. Dit kan vermy word as die steunstruktuur van die toring na bo toe taps word.
'n Tweede limiet is die knik; die struktuur het voldoende styfheid nodig om te voorkom dat dit onder die laste breek waaraan dit blootgestel is, veral dié wat deur die wind veroorsaak word. Talle baie hoë torings het hul ondersteuningstrukture aan die omtrek van die gebou, wat die algemene styfheid aansienlik verhoog.
'n Derde limiet is dinamies; 'n toring is onderworpe aan wisselende winde, werwelafskeiding, seismiese versteurings en so meer. Dit word dikwels hanteer deur 'n kombinasie van eenvoudige sterkte en styfheid, en in sommige gevalle deur gestemde massadempers om bewegings uit te demp. Deur die buiteprofiel van die toring met die hoogte te laat wissel of taps te maak, word vibrasies vermy wat sou ontstaan as die werwelafskeiding gelyktydig oor die hele gebou plaasvind.
Funksies Hoewel hulle nie korrek as torings omskryf word nie, het baie moderne hoë geboue – en veral wolkekrabbers – die woord "toring" in hulle naam of word hulle in die omgangstaal torings genoem; wolkekrabbers word behoorliker as geboue geklassifiseer. In die Verenigde Koninkryk word na hoë huishoudelike geboue verwys as toringblokke. In die Verenigde State van Amerika het die oorspronklike World Trade Center die bynaam die Twin Towers gehad, 'n naam wat gedeel is met die Petronas Twin Towers in Kuala Lumpur. Boonop voldoen sommige strukture nie aan die streng kriteria wat by die lys van die hoogste torings gebruik word nie.
Strategiese voordele Die toring regdeur die geskiedenis het sy gebruikers 'n voordeel gegee om verdedigingsposisies te ondersoek en 'n beter uitsig oor die omliggende gebiede, insluitend slagvelde, te verkry. Hulle is teen verdedigingsmure gebou of naby 'n teiken gerol, soos in die geval van die beleëringstoring. Vandag word torings vir strategiese gebruik steeds in gevangenisse, militêre kampe en verdedigende omtrek gebruik.
Potensiële energie Deur swaartekrag te gebruik om voorwerpe of stowwe na onder te beweeg, kan 'n toring gebruik word om voorwerpe of vloeistowwe soos 'n silo of 'n watertoring op te slaan, of 'n voorwerp na die aarde toe te rig, soos 'n boortoring. Skisprongskanse gebruik dieselfde gedagte, en in die afwesigheid van 'n natuurlike helling of heuwel, kan dit deur die mens gemaak word.
Kommunikasie verbetering In die geskiedenis is eenvoudige torings soos vuurtorings, kloktorings, seintorings en minarette gebruik om inligting oor groter afstande te kommunikeer. In meer onlangse jare vergemaklik radiomaste en selfoontorings kommunikasie deur die omvang van die sender uit te brei. Die CN Tower in Toronto, Ontario, Kanada, is gebou as 'n kommunikasietoring, met die vermoë om as sowel sender as herhaler op te tree. Die ontwerp bevat ook kenmerke wat dit 'n toeristeaantreklikheid maak, waaronder 'n waarnemingsdek. Telekommunikasietorings word met 'n vakwerkstruktuur ontwerp om hulle hele las eweredig te versprei, veral in winderige toestande.
Vervoer ondersteuning Torings kan ook gebruik word om brûe te ondersteun, en kan hoogtes bereik wat van die hoogste geboue bo die water meeding. Die gebruik daarvan kom die meeste voor in hangbrûe en brûe met kabelverbindings. Die gebruik van 'n eenvoudige toringstruktuur, het ook daartoe bygedra om spoorwegbrûe, massa-transito-stelsels en hawens te bou.
Beheertorings word gebruik om sigbaarheid te gee om direkte lugvaartverkeer te help.
Ander torings Om toegang tot lang of hoë voorwerpe te kry: lanseer toring, dienstoring, diensstruktuur, steier, toringkraan, toringwa. Om toegang tot atmosferiese toestande te verkry: windturbine, meteorologiese meettoring, toringteleskoop, sonkragstasie Om hoogspanningskabels op te lig vir die transmissie toring vir elektriese krag Om voordeel te trek uit die temperatuurgradiënt inherent aan 'n hoogteverskil: koeltoring Om potensieel skadelike gasse en deeltjies in die atmosfeer te verdryf en te versprei: skoorsteen Om teen blootstelling te beskerm: BREN-toring, weerligstoring Vir industriële produksie: skiet toring Vir opnames: Opmetingstoring Om voorwerpe te laat val: Drop tube (drop toring), bomtoring, duikplatform Om hoogteintensiewe toepassings te toets: hysbak-toetstoring Om strukturele integriteit te verbeter: tyristortoring Om torings na te boots of hoogte te gee vir oefeningsdoeleindes: vuurtoring, valskermtoring As kuns: Shukhov-toring Vir ontspanning: rotsklimtoring As simbool: Toring van Babel, The Tower (Tarot-kaart), kerktoring
Die term "toring" word ook soms gebruik om brandbestrydingstoerusting te verwys met 'n buitengewone hoë leer wat ontwerp is vir brandbestryding / reddingsoperasies by hoë geboue.
Galery
Sien ook Algemeen Toring met bykomende stutkabels Kloktoring Skuins torings Gedeeltelik gestutte toring Uitkyktoring Smogtoring Tweelingtorings Wêreld se hoogste strukture Spits Toringhuis Lys van die hoogste torings in die wêreld
Torings in oorlogvoering Batterytoring Bergfried Bestormingstoring Botterkarringtoring Flanktoring Versterkte toring Poorttoring Torinkie Wagtoring Muurtoring
Verwysings
Verdere leesstof Fritz Leonhardt (1989), Towers: a historical survey, Butterworth Architecture, 343 pages.
Eksterne skakels
Kategorie:Torings