Tomoko Mukaiyama (Japans: 向井山朋子, Mukaiyama Tomoko) (Prefectuur Wakayama De stad Shingu ligt aan de monding van de Kumano rivier. Kumano is ook de naam van het omliggende gebied dat bekend staat vanwege de overweldigende natuur, de talloze heilige plaatsen, de tempels en pelgrimsroutes uit het premoderne Japan. Het speelt een grote rol in Tomoko’s liefde voor natuur en ritueel en is inspiratiebron voor de gelijknamige voorstelling uit 2021.) is een Japans- Nederlandse pianiste, kunstenaar en regisseur staat bekend om haar multimediale voorstellingen waarin ze samen met haar publiek het zintuiglijke avontuur aangaat. Verschillende disciplines, hun vormen en stijlen, worden op voet van gelijkheid ingezet. Terugkerende thema’s in haar werk zijn, genderongelijkheid en de relatie met onze natuurlijke omgeving, vaak uitgewerkt vanuit de mogelijkheden en fricties van een lokale situatie."15 questions | Interview | Tomoko Mukaiyama | Origin = Femininity". https://web.archive.org/web/20241126231624/https://www.15questions.net/interview/fifteen-questions-interview-tomoko-mukaiyama/page-1/ Haar werk wordt uitgevoerd in reguliere kunstcentra zoals het Lincoln Centre Review: With ‘Tao,’ Philharmonic Dives Deeper Into Andriessen https://www.nytimes.com/2018/10/11/arts/music/review-new-york-philharmonic.html New York, de Parijse opera Jiří Kylián programme, Palais Garnier, Paris — review https://www.ft.com/content/8c57d9f6-b6f2-11e6-961e-a1acd97f622d en musea https://www.haramuseum.or.jp/en/hara/event/1016/
https://www.npoklassiek.nl/klassiek/vrije-geluiden/9ada8fa4-f4c3-4dc9-8d08-3df5b7db6452/tomoko-mukaiyama-in-het-van-gogh-museum https://www.foam.org/events/daisuke-yokota-x-tomoko-mukaiyama https://virtualshoemuseum.com/videos/tomoko-mukaiyama-shoes/ https://moak.jp/en/event/performing_arts/mukaiyamatomoko_home.html, maar ook via online platforms of op straten en pleinen, in particuliere woningen, in de duinen van Terschelling en op de vismarkt van Seto (JP).
Biografie Tomoko is geboren in Shingu in de Japanse provincie Wakayama. Tomoko woont sinds begin jaren negentig in Amsterdam, ze is weduwe van de in 2005 overleden fotograaf en schrijver Philip Mechanicus, samen kregen ze een dochter, Kiriko.De cd En Blanc et Noir (2009) is een uitgave die bestaat uit een album met ongepubliceerde foto’s van Philip Mechanicus en een cd Sonic Tapestry met improvisaties van Tomoko. In haar werk SuperT-market Art Walk werkt Tomoko samen met haar dochter, de filmer, regisseur en schrijver Kiriko Mechanicus.
Tomoko studeerde piano aan het Musashino Muziek College inTokio, aan de universiteit van Indiana (Bloomington School of Music) en aan het Sweelinck conservatorium te Amsterdam. Ze volgde privélessen improvisatie bij pianist en componist Micha Mengelberg. Sinds 2020 volgt ze privélessen elektronische compositie bij componist Yannis Kyriakides.
In de jaren negentig presenteert Tomoko zich als pianist in de Nederlandse en internationale ensemble- en recitalcultuur.Zie, Elmer Schönberger, ed. (1996). Ssst! Nieuwe ensembles voor nieuwe muziek. Amsterdam: International Theatre and Film Books. Tomoko startte haar carrière vanuit een levendige en vernieuwende muziekcultuur. Via haar spel, repertoirekeuze, de kleding die ze draagt en haar omgaan met het publiek, wordt dan al duidelijk dat voor haar elk concert, altijd al, een multimediale uiting is voor een multi-zintuiglijke, onherhaalbare ervaring. Vanuit deze gedachte inspireert ze vele componisten en brengt hun werk in première (o.a. Karen Tanaka, Alexander Raskatov,End and Beginning, met muziek van twee eigenzinnige Russische componisten, Het Parool Frederic Rzewski, Louis Andriessen , Maxim Shalyginhttps://www.npoklassiek.nl/uitzendingen/avondconcert/ddafbe5b-c276-440e-9d24-c62bec4fcb04/2023-04-16-avondconcert-wereldpremiere-delirium-van-maxim-shalygin%20).
Artistieke ontwikkeling Als pianist ontwikkelt Tomoko zich tot kunstenaar en regisseur en bouwt gestaag aan een eigen oeuvre.Meet Tomoko Mukaiyama, a Badass Pianist Upending the Traditional Composer-Musician Hierarchy in Symphonic Music Ze neemt de structuren en conventies van het recital onder de loep met de vraag wat deze doen en kunnen doen in het creatieve proces (zie, for you, 2005). Ze vindt nieuwe mogelijkheden om ruimtelijkheid te integreren binnen een concert door gebruik van objecten, beeld en licht. Ze heft het klassieke verschil tussen componist, performer en publiek op; in elk van haar werken wordt hun relatie opnieuw bepaald. Tomoko creëert zo een artistieke vorm die open en uitgebreid is. Het geeft haar de vrijheid om muziek, architectuur, dans, film, beeldende kunst, fotografie en mode te combineren met sociale thema’s. Ze gebruikt dramaturgisch-muzikale technieken om het maatschappelijke en artistieke samen te brengen en om greep te krijgen op de resonantie tussen verschillende disciplines en de rol die ze spelen in het creëren van bijvoorbeeld de spanningsboog van een voorstelling (zie, pianist Fondation d'entreprise Hermès. EXHIBITIONS Tomoko Mukaiyama, "Pianist" at Le Forum, Tokyo, 2019; KUMANO Kumano, un voyage musical en images, 2021; SADONOORDERZON 2023 – SADO Japans poppentheater met een duister randje, 2023).
Om haar ideeën over de multimediale voorstelling in al haar veelvormigheid te verwoorden gebruikt Tomoko begrippen als installatie-performance en music-cinema.NRC ‘Ik wil de grenzen van het hier en het nu overschrijden’
In een installatie-performance wordt het ruimtelijke element belangrijk. De voorstellingen zijn als het ware vormgegeven ethisch-esthetische werelden. Het publiek is hier deel van de scenografie (de thematische, muzikale, visuele en ruimtelijke elementen die een uitvoering vormen). Ethische vragen (over onze relatie met elkaar en met een omgeving) en esthetische (over wat we waarnemen en wat ons raakt) gaan samen op (zie, wasted https://www.ichibansen.com/wasted, 2009; Nocturne https://www.hollandfestival.nl/nl/nocturne, 2011; figurante 向井山朋子の《figurante》に見た夢あるいは現実──アーティスト、片山真理が語る https://artnewsjapan.com/article/1404, 2023).
Music-cinema zijn multimediale voorstellingen via livestream. Het is een uitvoeringsvorm waarbij zowel het maken van muziek, geluid, beeld en film zoveel mogelijke real-time uitgevoerd worden om de spanning en de creatieve onbepaaldheid van de live-uitvoering te bewaren (zie, A live vol. 1 https://www.nrc.nl/nieuws/2020/05/03/een-uitgekiend-precisiemechaniek-a3998578 2020; TWO – in transit Hara Museum 舞台は閉館直前の原美術館。向井山朋子とレニエ・ファン・ブルムレンによる音楽短編映画が配信 https://bijutsutecho.com/magazine/news/exhibition/23219, 2021).
Tomoko geeft concerten, produceert installatie-performances, films en music-cinema streams. De openheid van de artistieke vorm van haar werk wordt bevestigd in samenwerkingen met zeer uiteenlopende kunstenaars, zoals Marina Abramović , Merzbow, Jiří Kylián , Nieuwe generatie danst Jirí Kylián alsof ze nooit anders heeft gedaan, Het Parool (3 oktober 2022), Michael Gordon Become Ocean // The Unchanging Sea performed Rotterdam Philharmonic Orchestra + pianist Tomoko Mukaiyama en Toyo Ito.巨大意志下的柔軟《魔時尚La Mode》 https://pareviews.ncafroc.org.tw/comments/f5c2ff00-71d0-4e78-b29b-9286364b43ac Haar diepgaande betrokkenheid met genderongelijkheid en vrouwen in de kunst heeft geleid tot het opzetten van projecten en van debatten waarin ze een adviserende rol heeft. In nauw overleg met professionals en wetenschappers onderzoekt ze artistieke, (muziek-) technologische en filosofische aspecten van haar werk. Tomoko werkt samen met partners in Nederland, Japan, Mexico en Colombia.
Prijzen
In 1991 won Tomoko het Internationaal Gaudeamus Vertolkers Concours https://gaudeamus.nl/en/jubileum/a-fragmentary-journey-through-gaudeamus-history-by-henk-heuvelmans/ en in 1993 ontving ze de Muramatsu-prijs voor uitmuntend muzikaal talent. In 2014 ontving ze de Dioraphte dansprijs voor de productie Shirokuro.Deze prijs kreeg Tomoko samen met de choreograaf Nicole Beutler, waar ze mee samenwerkte.https://www.theaterkrant.nl/nieuws/nbprojects-wint-dioraphte-dansprijs-met-shirokuro/ In 2017 ontving ze de Japan Dance Forum Award http://www.atamatote.co.jp/work/JaDaFo/jadafo.html voor de productie La Mode en HOME.
Organisaties
In 2007 werd de Tomoko Mukaiyama Foundation (TMF) opgericht. Via de stichting produceert Tomoko multimediale voorstellingen in eigen beheer of in samenwerkingsverbanden. De stichting wordt o.a. ondersteund met meerjarige subsidie van het Nederlands Fonds Podiumkunsten.
Voor voorstellingen in Japan werd in 2015 de Multus Foundation (MF) opgericht. MF wordt financieel ondersteunt o.a. door verschillende Japanse overheidsinstanties.
In 2020 werd Culture All Nippon (CAN) opgericht door Tomoko in samenwerking met Hiroko Tsuboi-Friedman, Unesco-medewerker op het gebied van kunstuitingen en diversiteit. CAN is een netwerkorganisatie met het doel om de kunsten in Japan te bevorderen door kunstenaars en kunstbeleid te ondersteunen via het organiseren van bijeenkomsten, lezingen en discussies.4 maart, 2023 organiseerde CAN een rondetafelgesprek in Tokio met de titel ‘Creation, Womanhood, Motherhood.’ Aanwezig waren onder meer Femke Halsema, burgemeester van Amsterdam en Satoko Kishimoto, burgemeester van Suginami, Tokyo.
Selectie uit het werk Lijst van projecten sinds 2000: Amsterdam x Tokyo (2000) for you (2005) haar/haar (2005) You and Bach (2006) Sommer Reisen (2007) Show me your second face (2007) BABY in coproduction with photographer Masafumi Sanai (2007-2011) wasted (2009) SHOES''' (2011) Nocturne (2011) SHIROKURO (2012)Multus #1: Canto Ostinato (2012) Project 88 (2013) Falling (2013) Super T-Market (2013) East Shadow in coproduction with Jiri Kylian (2013) Multus #2: Dance on Piano (2014) Sonic Tapestry IV (2014) Multus #3: Canto Ostinato for 4 pianos (2015) Voor Elise (2015) La Mode (2016) Woman in the Dunes (2016) HOME (2016)GAKA (2019)Pianist (2019)ONE (2020)A Live vol. 1, 2, 3 (2020)GAKA film In Gaka is het alsof de danseressen Japanse karakters schrijven op een canvas van zand, Het Parool(2020)End and Beginning (2020) KOMANO Britt van Klaveren. "Kumano van Tomoko Mukaiyama neemt je mee naar haar jeugd en naar je eigen jeugd," Het Parool, 30 augustus 2022.Tomoko Mukaiyama - KUMANO - Stadsherstel Amsterdam op stadsherstel.nl, 1 sept 2022. (2021) TWO - in transit Hara Museum (2021) Love Song (2022) SADO (2023) figurante (2023) EAT (2023) Delirium (2023)
CD Opnamen Women composers (1994, Vinyl 2019) Hello Pop Tart (1998) Amsterdam x Tokyo (2000) En Blanc et Noir (2009) Raskatov, Stravinsky (2014) Canto Ostinato (2015, vinyl 2019) The unchanging Sea (2018) La Mode , Betoverende verwevenheid van Tomoko Mukaiyama, Het Parool (1 april 2021) (2021)
Video- livestream en Film A Live vol. 1. SUPER T market (2020) A Live vol. 2. Canto Ostinato (2020) A Live vol. 3. Night at the Van Gogh Museum (2020) GAKA-film (2020) Two- in transit Hara Museum (2021) Super T (e) market (2021)
Externe links Officiële website “Virtuoze pianiste uit Japan winnares van het Gaudeamus Concours.” NRC 25-02-1991. Geraadpleegd op 05-06-2024 in Delpher https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000030379:mpeg21:a0096 Philip Mechanicus “Niets om aan te trekken.” NRC 20-03-1993. Geraadpleegd op 05-06-2024 in Delpher https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000030699:mpeg21:a0183 Sander van Maas “Wat is een luisteraar: Reflectie, interpellatie en dorsaliteit in hedendaagse muziek.” Universiteit Utrecht'', oratie gehouden op 03-11-2009. Geraadpleegd op 05-06-2024 in https://www.uu.nl/organisatie/faculteit-geesteswetenschappen/onderzoek/oraties-en-redes NRC ‘We delen een hunkering naar een soort elegante punk’ https://www.nrc.nl/nieuws/2021/11/04/we-delen-een-hunkering-naar-een-soort-elegante-punk-a4062887
Categorie:Japans pianist Categorie:Japans kunstenaar