De lijst van politieke partijen in Nederland is een historisch overzicht van politieke partijen die in het heden of het verleden actief zijn geweest in de Nederlandse politiek, op zowel nationaal als lokaal niveau. De lijst van provinciale en lokale (plaatselijke) partijen beperkt zich tot partijen die bij de laatste verkiezingen een of meer zetels hebben gehaald.
Landelijke partijen Nationaal vertegenwoordigd In zowel de Tweede Kamer (TK) als de Eerste Kamer (EK) zijn er vijftien partijen vertegenwoordigd.Daarnaast telt de Tweede Kamer twee en de Eerste Kamer vijf afsplitsingen als fractie. In het Europees Parlement (EP) gaat het om tien Nederlandse partijen.
Partij Logo Afk. Ideologie Richting EU-partij EU-fractie Partijleider Zetels TK EK EP Democraten 66 60x60px D66 Sociaalliberalisme Centrum ALDE Renew 26 7 3 Volkspartij voor Vrijheid en Democratie60x60px VVD Conservatief-liberalisme Centrumrechts ALDE Renew 22 9 4 Progressief Nederland 60x60px|center PRO Progressivisme Centrumlinks Groenen/EVA, S&D 20 14 8 Partij voor de Vrijheid 60x60px PVV Rechts-populisme Radicaal-rechts Patriots.eu Patriotten 19 4 6 Christen-Democratisch Appèl 60x60px CDA Christendemocratie Centrumrechts EVP EVP 18 6 3 JA21 60x60px JA21 Liberaal-conservatisme Rechts 9 2 0 Forum voor Democratie 60x60px FVD Nationaal-conservatisme Radicaal-rechts ESN 7 3 0 BoerBurgerBeweging 60x60px BBB Agrarisme Centrumrechts ECH 3 11 2 DENK 60x60px DENK Minderhedenbelangen Centrumlinks 3 - - Staatkundig Gereformeerde Partij 60x60px SGP Religieus rechts Rechts ECPM ECH 3 2 1 Partij voor de Dieren 60x60px PvdD Ecologisme Links APEU Linkse Fractie 3 2De fractie van de Partij voor de Dieren in de Eerste Kamer heeft twee zetels. Volgens het partijbestuur wordt de partij echter vertegenwoordigd door de Fractie-Visseren-Hamakers, die één zetel telt. 1 ChristenUnie 60x60px CU Christendemocratie Centrum ECPM 3 3 0 Socialistische Partij 60x60px SP Democratisch socialisme Links 3 3 0 50PLUS 60x60px 50+ Ouderenbelangen Centrum EDP 2 1 0 Volt Nederland 60x60px Volt Europees federalisme Centrum Volt Europa Groenen/EVA 1 2 2 Onafhankelijke Politiek Nederland 60x60px OPNL Regionalisme Centrum OPNL-lid FNP is lid van de EVA. - 1 - Nieuw Sociaal Contract 60x60px NSC Communitarisme Centrum EVP 0 - 1
Lokaal vertegenwoordigd De volgende landelijke partijen zijn niet in Eerste of Tweede Kamer of Europarlement vertegenwoordigd, maar wel in een of meer Provinciale Staten (PS), gemeenteraden (GR) of waterschappen (WS).
Logo Partij Afk. Ideologie Richting EU-partij Partijleider Zetels PS GR WS 60x60px|center Belang van Nederland BVNL Klassiek liberalisme Rechts 0 4 60x60px|center BIJ1 BIJ1 Intersectionaliteit Radicaal links - - 60x60px|center De Groenen DG Groene politiek Links - - 1 60x60px|center Forza! Forza! Fortuynisme Rechts - - 60x60px|center Nederland Transparant NT Bestuurlijke transparantie Syncretisch - - Partij voor de Rechtsstaat PVDR Rechtsstatelijkheid Centrum - - 60x60px|center Piratenpartij PPNL Piratenpolitiek Syncretisch PPEU 0 0 60x60px|center Trots op Nederland TROTS Conservatief-liberalisme Rechts - - 60x60px|center Verenigde Senioren Partij VSP Ouderenbelangen Centrum - Daarnaast zijn samenwerkingsverbanden waar de VSP deel van uitmaakt met zetels vertegenwoordigd. -
Niet vertegenwoordigd
De volgende politieke partijen hebben deelgenomen aan verkiezingen, maar zijn niet vertegenwoordigd op enig niveau, en zijn (voor zover bekend) niet opgeheven.
Logo Partij Afk. Ideologie Richting EU-partij Partijleider Laatste verkiezingen 60x60px|center Hart voor Vrijheid HVV Antivax Syncretisch 60x60px|center Jezus Leeft JL Evangelisatie Rechts 60x60px|center LEF - Voor de Nieuwe Generatie LEF Jongerenbelangen Links 60x60px|center Liberaal Democratische Partij LibDem Sociaalliberalisme Centrum 60x60px|center Libertaire Partij LP Libertarisme Rechts EPIL 60x60px|center Meer Directe Democratie MDD Directe democratie Rechts 60x60px|center Nederland met een PLAN NL PLAN Participatiedemocratie Centrum Nederlandse Volks-Unie NVU Neonazisme Extreemrechts 60x60px|center Nieuwe Communistische Partij-NCPN NCPN Marxisme-leninisme Extreemlinks ECA 60x60px Pacifistisch-Socialistische Partij '92 PSP '92 Pacifistisch socialisme Links 60x60px|center PartijvdSport PvdS Gezondheidspromotie Centrum 60x60px|center Politieke Partij voor Basisinkomen PPvB Onvoorwaardelijk basisinkomen Links 60x60px|centerRevolutionair Socialistische PartijRSPRevolutionair socialismeRadicaal links Vrede voor Dieren VvD Dierenrechten / Pacifisme Links
Provinciale partijen De volgende politieke partijen zijn actief op provinciaal niveau en in sommige gevallen tevens op gemeentelijk en/of waterschapsniveau. Ze hebben bij de Provinciale Statenverkiezingen 2023, de gemeenteraadsverkiezingen 2026 of de waterschapsverkiezingen 2023 een of meer zetels gehaald.
Logo Partij Afk. Provincie EU-partij Zetels PS GR WS 60x60px|center DURF DURF Groningen - - 60x60px|center Fryske Nasjonale Partij FNP Friesland EVA 4 2 60x60px|center Groninger Belang GB Groningen 3 - 3 60x60px|center Lokaal Brabant LB Noord-Brabant 4 - - 60x60px|center Lokaal-Limburg LL Limburg 2 - 3 60x60px|center Ouderen Appèl Eindhoven OAE Noord-Brabant 0 0 60x60px|center Partij voor het Noorden PvhN Groningen 1 - 60x60px|center Partij voor Zeeland PvZ Zeeland 2 - 4 60x60px|center Provinciaal Belang Fryslân PBF Friesland 1 - - 60x60px|center Sterk Lokaal Drenthe SLD Drenthe 1 - - 60x60px|center Sterk Lokaal Flevoland SLF Flevoland 1 - -
Waterschapspartijen De volgende landelijke politieke partijen zijn uitsluitend actief in de waterschappen.
Logo Partij Afk. Zetels 60x60px|center Algemene Waterschapspartij AWP 21 60x60px|center Water Natuurlijk WN 91
De volgende politieke partijen zijn uitsluitend actief in een enkel waterschap.
Partij Afk. Waterschap Zetels Betaalbaar Water BW Noorderzijlvest 1 Boeren Burgers Waterbelang BBW Hollands Noorderkwartier 2 Gemeentebelangen Drenthe-Overijssel GBDrOv Drents Overijsselse Delta 2 Hollandse Delta Natuurlijk HDN Hollandse Delta 1 Lokaal Waterbeheer LWB Vallei en Veluwe 1 Ondernemend Water OW Rijn en IJssel 1 Ons Water OW Brabantse Delta 3 Student & Water S&W Noorderzijlvest 1 Vrienden van de Berkel VvdB Rijn en IJssel 2 Waterbelang Limburg WBL Limburg 10 Waterplatform Groen, Water & Land GW&L Hollands Noorderkwartier 5 Waterschapspartij Hollandse Delta WPHD Hollandse Delta 5 Water, Wonen en Natuur WWN Zuiderzeeland 6 Werken aan Water WaW De Dommel 1 West-Brabant Waterbreed WBWB Brabantse Delta 3
Lokale partijen
Er zijn veel lokale partijen. Zo zijn er 'Gemeentebelangen', 'Stadspartijen', 'Leefbaren' die in veel gemeenten voorkomen, maar meestal niet samenwerken. Ook zijn er partijen die focussen op een bepaalde groep kiezers, zoals inwoners van één plaats in een gemeente, ouderen en studenten.
Leden thumb|300px|Totaal aantal leden van in de Tweede Kamer vertegenwoordigde politieke partijen in Nederland. thumb|300px|Aantal leden van in de Nederlandse Tweede Kamer vertegenwoordigde partijen. Klik op de afbeelding voor een grotere versie Het gezamenlijke ledental van de Nederlandse politieke partijen schommelde van 1994 tot 2021 rond de 300.000. Daarvoor hadden met name de grote traditionele partijen veel meer leden. Het CDA telde in 1980 nog ruim 162.000 leden, in 1990 ongeveer 125.000 en per 1 januari 2016 nog 50.181 leden. De PvdA ging in diezelfde periode van bijna 113.000 naar ruim 91.000 naar 46.045 en de VVD van 85.000 naar bijna 60.000 naar 28.436.
Kleinere partijen zagen hun ledental juist groeien. GroenLinks had in 1996 een ledental van 11.700, maar staat anno 2016 op 21.180 leden. De SP had bijna 16.000 leden toen ze bij de Tweede Kamerverkiezingen 1994 in het parlement kwam en heeft per 1 januari 2016 41.710 leden. Ook de PvdD is gegroeid in ledental, van 6.370 in 2007 naar 12.131 in 2016. De SGP en ChristenUnie zijn al jaren vrij stabiel en hebben respectievelijk 29.928 en 23.398 leden. De PVV, sinds 2006 vertegenwoordigd in de Tweede Kamer, kent buiten Geert Wilders geen leden. Denktank Forum voor Democratie wist binnen een jaar na oprichting als partij 22.884 leden aan zich te binden; een stijging van meer dan 1.100 procent.GroenLinks en D66 hebben meer leden dan VVD Nederlands Dagblad, 25 januari 2018
Sinds 2021 is het totale ledental sterk gegroeid, met in 2026 een voorlopige piek van 448.100 leden. De grootste toename deed zich voor bij GroenLinks en de PvdA, die tussen 2021 en 2026 gezamenlijk ongeveer 50.000 leden erbij kregen. Deze groei viel samen met de voorbereidingen op de fusie van beide partijen tot Progressief Nederland, die in 2026 werd voltooid. Ook de PvdD en D66 zagen hun ledental toenemen, evenals verschillende nieuwere partijen.Forse toename van het aantal leden van politieke partijen in 2025, DNPP, 6 maart 2026. Gearchiveerd op 8 maart 2026.
+ Ontwikkeling ledental Nederlandse politieke partijen vertegenwoordigd in de Tweede Kamer 2017-2026(gemeten op 1 januari) Partij 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 FVDFVD-ledentallen per jaar (2018- ), DNPP. Gearchiveerd op 17 februari 2023. - 22.884 30.674 43.716 45.322 58.890 61.284 61.633 60.163 70.687 PvdAPvdA-ledentallen per jaar (1946- ), DNPP. Gearchiveerd op 27 december 2023. 46.162 45.040 42.416 41.078 40.953 40.540 39.536 43.675 47.869 63.909 GroenLinksGroenLinks-ledentallen per jaar (1990- ), DNPP. Gearchiveerd op 24 februari 2023. 23.389 28.429 28.829 30.438 32.685 33.444 33.806 40.621 46.508 62.766 D66D66-ledentallen per jaar (1966- ), DNPP. Gearchiveerd op 1 juni 2023. 26.284 28.820 26.451 24.955 27.121 31.830 30.022 29.624 29.673 36.627 PvdDPvdD-ledentallen per jaar (2007- ), DNPP. Gearchiveerd op 17 februari 2023. 12.866 16.156 17.043 18.344 19.173 23.811 24.848 30.333 31.648 33.556 SGPSGP-ledentallen per jaar (1945- ), DNPP. Gearchiveerd op 17 februari 2023. 30.122 30.325 30.081 29.655 29.345 29.878 29.877 30.306 30.573 31.426 CDACDA-ledentallen per jaar (1975- ), DNPP. Gearchiveerd op 8 januari 2024. 48.775 46.630 43.133 39.187 37.375 34.832 31.916 29.721 26.227 28.891 SPSP-ledentallen per jaar (1992- ), DNPP. Gearchiveerd op 17 februari 2023. 39.571 36.465 36.286 32.196 31.960 32.496 32.459 30.914 28.499 28.380 ChristenUnieChristenUnie-ledentallen per jaar (2002- ), DNPP. Gearchiveerd op 17 februari 2023. 23.695 25.071 25.170 25.238 25.495 26.159 25.261 24.707 23.985 24.224 VVDVVD-ledentallen per jaar (1948- ), DNPP. Gearchiveerd op 25 februari 2023. 26.497 27.692 25.557 23.907 25.035 26.550 23.818 22.473 20.829 22.483 VoltVolt-ledentallen (2021- ), DNPP. Gearchiveerd op 29 november 2023. - - - - - 12.397 12.400 15.021 16.109 19.004 BBBBBB-ledentallen (2021- ), DNPP. Gearchiveerd op 29 november 2023. - - - - - 2.376 10.874 13.426 13.041 12.014 DENKDENK-ledentallen (2016- ), DNPP. Gearchiveerd op 17 februari 2023. - 3.488 3.678 3.137 3.356 3.507 3.440 3.292 4.091 5.305 JA21JA21-ledentallen (2021- ), DNPP. Gearchiveerd op 28 november 2023. - - - - - 4.843 5.728 4.468 3.637 4.860 50PLUS50Plus ledentallen per jaar (2012- ), DNPP. Gearchiveerd op 26 september 2023. 6.180 6.081 5.701 4.982 3.657 - - - - 1.935 NSCNSC-ledentallen (2024- ), DNPP. Gearchiveerd op 14 maart 2024. - - - - - - - 8.811 6.326 - BIJ1BIJ1-ledentallen (2020- ), DNPP. Gearchiveerd op 29 november 2023. - - - - - 5.218 5.276 - - - TotaalDeze aantallen wijken af van de door het DNPP gepubliceerde. Dit komt voort uit het feit dat het DNPP in 2017 de leden van DENK, in 2022 en 2023 de leden van BVNL, in 2022, 2023, 2024 en 2025 de leden van 50PLUS, en in 2026 de leden van NSC wel heeft meegenomen in het totaal, terwijl die partijen op die momenten niet in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren. 283.541 317.081 315.019 316.833 321.477 366.771 370.545 389.025 389.178 446.067
Opgeheven partijen
miniatuur|1033x1033px|Geschiedenis en ontwikkeling van alle Nederlandse partijen die ooit zetels behaalden in de Tweede Kamer.