250px|right 250px|right|De provincie Saksen 1815-1918 Saksen was een provincie van Pruisen die bestond van 1815 tot 1944 en in 1945.
Geschiedenis In de Vrede van Tilsit van 1807 moest Pruisen al zijn gebieden ten westen van de Elbe, waaronder de Brandenburgse regio Altmark, de gebieden die verkregen waren van het Keurvorstendom Mainz en het Hertogdom Mainz, afstaan. Hierdoor bleven van de latere provincie Saksen slechts de twee districten Jerichow voor Pruisen behouden. Deze districten maakten oorspronkelijk deel uit van het hertogdom Maagdenburg en werden na 1807 vanuit Potsdam bestuurd. De door Pruisen afgestane gebieden gingen deel uitmaken van het koninkrijk Westfalen dat in 1813 ontbonden werd, waarna de gebieden aan Pruisen teruggegeven werden. Op het Congres van Wenen van 1815 werd Pruisen hersteld. Het kreeg zijn verloren gebieden terug, inclusief de gebieden die het in 1803 door de Reichsdeputationshauptschluss had verworven. Het koninkrijk Saksen moest boeten voor zijn trouw aan Napoleon: het verloor vrijwel de helft van zijn gebied aan Pruisen. Het Pruisische bestuur vormde drie regeringen in de nieuwe gebieden, die weinig samenhang bezaten: de regering in Thüringen te Erfurt de regering in Nedersaksen te Maagdenburg (niet te verwarren met het huidige Nedersaksen!) de regering in het hertogdom Saksen te Merseburg.
Maagdenburg werd de hoofdstad van de nieuwe provincie, maar de provinciale staten kwamen bijeen in Merseburg. Ook in Naumburg zetelden provinciale diensten en de universiteit bleef in Halle.
naam opmerking Altmark deel van markgraafschap Brandenburg hertogdom Maagdenburg 1680 aan Pruisen vorstendom Halberstadt 1648 aan Pruisen graafschap Wernigerode bezit van Stolberg, 1449/1714 aan Pruisen graafschap Stolberg 1738 aan Saksen graafschap Hohnstein 1648 aan Pruisen en Hannover graafschap Mansfeld 1680, 1780 aan Pruisen rijksheerlijkheid Schauen 1815 aan Pruisen Eichsfeld Keurmainz, 1803 aan Pruisen Erfurt Keurmainz, 1803 aan Pruisen rijksstad Nordhausen 1803 aan Pruisen rijksstad Mühlhausen 1803 aan Pruisen abdij van Quedlinburg 1803 aan Pruisen graafschap Barby Saksen, 1815 aan Pruisen Thüringer Kreis Saksen, 1815 aan Pruisen Kurkreis Saksen, 1815 aan Pruisen vorstendom Querfurt Saksen, 1815 aan Pruisen deel van Leipziger Kreis Saksen, 1815 aan Pruisen deel van Meißnischer Kreis Saksen, 1815 aan Pruisen prinsbisdom Naumburg Saksen, 1815 aan Pruisen prinsbisdom Merseburg Saksen, 1815 aan Pruisen deel van vorstelijk graafschap Henneberg (Suhl) Saksen, 1815 aan Pruisen
De provincie werd min of meer in twee stukken verdeeld door het Hertogdom Anhalt en had meerdere exclaves. Saksen was de rijkste provincie van Pruisen en vooral van belang vanwege de landbouw en later de chemische industrie.
De provincie werd in 1932 uitgebreid met de gebieden rond Ilfeld en Elbingerode die tot Hannover hadden behoord. In 1944 werd Saksen verdeeld in de provincies Maagdenburg en Halle-Merseburg, terwijl het Regierungsbezirk Erfurt onder gezag van de Rijksstadhouder in Thüringen werd gesteld.
Op 9 juli 1945 werden de Regierungsbezirken Maagdenburg en Merseburg en het land Anhalt door het Sovjet-bestuur samengevoegd. Het provinciale bestuur begon 23 juli 1945 in de provincie Saksen-Anhalt. Op 21 juli 1947 werd de provincie Saksen-Anhalt verheven tot Land Saksen-Anhalt. Reeds op 1 april 1945 was de Thüringse enclave Allstedt weer herenigd met de provincie Saksen. Op 1 februari 1946 werden de delen van het land Brunswijk, die binnen de Sovjet-zone vielen verbonden met Saksen-Anhalt: het oostelijk deel van het district Blankenburg in de Harz en de exclave Calvörde. Het Regierungsbezirk Erfurt bleef deel uitmaken van Thüringen. Op 25 juli 1952 werd het land Saksen-Anhalt opgeheven.
Bestuurlijke indeling Regierungsbezirk Maagdenburg Stadsdistricten (Stadtkreise) Aschersleben (1901-1950) Burg (1924-1950) Halberstadt (1817-1825 en 1891-1950) Maagdenburg Quedlinburg (1911-1950) Stendal (1909-1950)
Districten (Landkreise) Calbe Gardelegen Haldensleben Jerichow I Jerichow II Oschersleben Osterburg Quedlinburg Salzwedel Stendal Wanzleben Wernigerode Wolmirstedt
Regierungsbezirk Merseburg Stadsdistricten (Stadtkreise) Eisleben (1908-1950) Halle a. d. Saale Merseburg (1921-1950) Naumburg a. d. Saale (1914-1950) Weißenfels (1899-1950) Wittenberg (Lutherstadt) Zeitz (1901-1950)
Districten (Landkreise) Bitterfeld Delitzsch Eckartsberga Liebenwerda Mansfelder Gebirgskreis Mansfelder Seekreis Merseburg Querfurt Saalkreis Sangerhausen Schweinitz Torgau Weißenfels Wittenberg Zeitz
Regierungsbezirk Erfurt Stadsdistricten (Stadtkreise) Erfurt (1816-1818 en 1872-heden) Mühlhausen (1892-1950) Nordhausen (1882-1950)
Districten (Landkreise) Hohenstein Heiligenstadt Langensalza Mühlhausen Schleusingen Weißensee Worbis Ziegenrück
Eerste presidenten (Oberpräsidenten) 1816-1821: Friedrich Wilhelm August Werner von Bülow 1821-1825: Friedrich Christian Adolf von Motz 1825-1837: Wilhelm Anton von Klewitz 1838-1840: Anton zu Stolberg-Wernigerode 1840-1844: Eduard Heinrich von Flottwell 1844-1845: Wilhelm Felix Heinrich Magnus von Wedell 1845-1850: Gustav von Bonin 1850-1872: Hartmann Erasmus von Witzleben 1873-1881: Erasmus Robert von Patow 1881-1890: Arthur Paul Ferdinand von Wolff 1890-1897: Albert Reinhold von Pommer-Esche 1898-1906: Karl Heinrich von Bötticher 1906-1908: Kurt von Wilmowski 1908-1917: Eduard Wilhelm Hegel 1917-1919: Rudolf von der Schulenburg 1920-1927: Otto Hörsing 1927-1930: Heinrich Waentig 1930-1932: Carl Falck 1933: Kurt Melcher 1933-1934: Friedrich Carl Ludwig von Velsen 1934-1944: Kurt Albert Paul von Ulrich
Zie ook Gau Sachsen
Categorie:Provincie van Pruisen Categorie:Geschiedenis van Saksen-Anhalt