Dit is een chronologische lijst van rampen op Nederlands grondgebied. Rampen buiten Nederland met Nederlandse dodelijke slachtoffers worden apart behandeld. De rampen betreffen hier alle rampen die plaatsvonden op huidig Nederlands grondgebied, dus ook rampen die plaatsvonden voor het ontstaan van het Koninkrijk der Nederlanden maar wel op huidig Nederlands grondgebied. In deze lijst zijn alleen gebeurtenissen opgenomen waarbij vijf of meer doden en/of een groot aantal gewonden zijn gevallen, waarbij er geen verwantschap tussen de doden bestond, en gebeurtenissen waarbij er sprake is van een zeer groot effectgebied (minimaal de grootte van een gemeente). Rampzalige gebeurtenissen die door menselijk handelen veroorzaakt of in stand gehouden worden, zijn alleen opgenomen als de ramp een onvoorzien en onbedoeld gevolg van dat handelen is. Daarom zijn bijvoorbeeld de Hongerwinter en de schietpartij in Alphen aan den Rijn niet opgenomen, maar de cafébrand in Volendam wel.
Definitie volgens de Nederlandse wet De Nederlandse Wet veiligheidsregio's en Veiligheidswet BES stellen dat een ramp een zwaar ongeval of een andere gebeurtenis is die aan de volgende voorwaarden voldoet:
Het leven en de gezondheid van veel personen, het milieu of grote materiële belangen zijn in ernstige mate geschaad of worden bedreigd. Er is een gecoördineerde inzet van diensten of organisaties van verschillende disciplines vereist om de dreiging weg te nemen of de schadelijke gevolgen te beperken.
In deze lijst zijn alleen gebeurtenissen opgenomen waarbij vijf of meer doden zijn gevallen waarbij geen verwantschap tussen de doden bestond en gebeurtenissen waarbij er sprake is van een zeer groot effectgebied (minimaal de grootte van een gemeente). De coördinatie tussen de hulpdiensten moet duidelijk grootschaliger zijn dan bij een regulier incident.
Door de overheidsinstanties die betrokken zijn bij de rampenbestrijding wordt bij een ramp het opschalingsniveau GRIP 3 of GRIP 4 afgekondigd. Dit wil echter niet zeggen dat bij iedere afkondiging van GRIP 3 of 4 er sprake is van een ramp.
voor 1200 838 26 december - Tijdens de Stormvloed van 838 loopt een groot deel van Noordwest-Nederland onder water. Een groot aantal plaatsen verdwijnt in de golven. 1014 28 september - De Watersnood van 1014 resulteerde in wat zeer waarschijnlijk de eerste doorbraak van de vrijwel gesloten kustlijn van de Lage Landen is geweest. De kroniek van de abdij van Quedlinburg maakt melding van duizenden doden. 1134 4 oktober - De Stormvloed van 1134 treft Zuidwest-Nederland en de Belgische kust. Het Zwin ontstaat en de duinen bij Monster en Naaldwijk worden weggeslagen. 1163 21 december - De Sint-Thomasvloed zet grote delen van Holland onder water. 1164 16/17 februari - De Sint-Julianavloed treft vooral Friesland en Groningen en eist duizenden slachtoffers. Het eiland Marken ontstaat. 1170 1 november - Tijdens de Eerste Allerheiligenvloed breekt de zee door de duinenrij tussen Texel en Huisduinen. Het Marsdiep ontstaat. 1196 december - Sint-Nicolaasvloed. Grote delen van Noord-Nederland en het Zuiderzeegebied overstroomd. Het Almere of Zuiderzee komt onder invloed te staan van getijstroom.
13e eeuw thumb|De instorting van de Maasbrug in Maastricht in 1275, zoals afgebeeld in de Weltchronik van Hartmann Schedel (1493) 1219 16 januari - Tijdens de Eerste Sint Marcellusvloed worden grote delen van Noord-Nederland en het Zuiderzeegebied overstroomd. Er verdrinken ca. 36.000 mensen. 1253 29 april - Grote stadsbrand van Utrecht. Deze woedt 9 dagen en veroorzaakt enorme schade. De toenmalige domkerk wordt grotendeels verwoest. 1275 12 juli - De Romeinse brug van Maastricht stort in tijdens een processie, met mogelijk 200 tot 400 doden als gevolg.Een stampende processie werd de Romeinse brug van Maastricht fataal Trouw d.d. 17 augustus 2018 1287 14 december - Sint-Luciavloed, Mogelijk 50.000 à 80.000 doden in het Waddengebied. West-Friesland en Friesland worden van elkaar gescheiden en zo ontstaat de Zuiderzee. 'God doe sende ene vloet also groot, daer vele volx in bleef doot.'
14e eeuw 1327 Een schip afkomstig uit Brouwershaven zinkt na een aanvaring. Meer dan 20 opvarenden verdrinken.https://www.historici.nl/Onderzoek/Projecten/RegistersVanDeHollandseGrafelijkheid1299-1345/oorkonde/ZE_410 1331 Maart - Van een pont over de IJssel bij Deventer breekt bij stormachtig weer de kabel. Van de 40 opzittenden, allen melkmeisjes, verdrinken er 36. De ramp op den IJssel in 1331. "De standaard", 17-10-1935, p. 13. 1334 23 juli - Stadsbrand te Deventer. Twee derde van alle woningen verwoest, 6 doden. 23 november - Tijdens de Sint-Clemensvloed stroomt Walcheren onder water. Het eiland Wulpen kreeg bij deze stormvloed de eerste klap. Bronnen maken melding van duizenden slachtoffers. 1350 24 augustus - 143 mensen komen door brand om het leven in de toren van de Sint-Walburgskerk te Tiel. Ze zijn daarin gevlucht wanneer de stad wordt ingenomen door Reinoud III van Gelre. 1362 16 januari - Tweede Sint Marcellusvloed. Ook wel Eerste Grote Mandrenke. Langs de gehele kust braken dijken door en grote delen van Nederland liepen onder water. Het precieze aantal slachtoffers is onduidelijk. Schattingen lopen uiteen van 25.000 tot 40.000. 1374 9 oktober - De Stormvloed van 1374 was een stormvloed die vooral Walcheren, Borssele, Voorne, Westvoorne en Goeree trof. Verder richt de stormvloed ook schade aan in de Zwijndrechtse Waard, de Riederwaard, en de Groote of Hollandsche Waard. 1397 17 mei - De Stadsbrand van Bergen op Zoom verwoest de stad door een brand "die bijna gansch Bergen in een puinhoop deed verkeeren".
15e eeuw 1404 19 november - Door de Eerste Sint Elisabethsvloed gaan de Zeeuws-Vlaamse dorpen Hughevliet, Oud-IJzendijke en Oostmanskapelle verloren. 1419 30 april - Eerste grote stadsbrand van 's-Hertogenbosch. 112 doden. 1421 19 november - Tweede Sint-Elisabethsvloed, vermoedelijk ca. 2.000 doden door dijkdoorbraken in Zeeland en Holland. 1424 19 november - De Derde Sint-Elisabethsvloed had vooral effect op de wilskracht van veel mensen. Door deze vloed werden namelijk veel herstelwerkzaamheden van de vorige vloed ongedaan gemaakt. 1438 25 augustus - Bij de stadsbrand van Gouda gaat bijna de gehele stad in vlammen op. Slechts 4 of 5 woningen blijven gespaard. 1452 25 mei - Bij de stadsbrand van Amsterdam gaat ongeveer twee derde van de stad in vlammen op. Deze brand is nog groter dan stadsbrand die de stad teisterde op 13 april 1421. 1457 28 juni - Grote stadsbrand in Dordrecht. Meer dan 600 huizen en gebouwen (waaronder de Grote Kerk) worden verwoest. Er valt een onbekend aantal doden. 1463 13 juni - Tweede grote stadsbrand van 's-Hertogenbosch. Ruim 4.000 huizen gaan in vlammen op. 1468 21 oktober - De Ursulavloed veroorzaakt een grote hoeveelheid schade, vooral rond Rotterdam. De Walburgiskerk te Zutphen stort in. 1477 27 september - Het dorp Arnemuiden wordt verwoest door de Eerste Cosmas- en Damianusvloed. Geheel Walcheren loopt onder water. 1484 Vergaan van een groot deel van de handelsvloot van Zierikzee, tijdens een zware storm. Het verlies was zo groot dat meer dan vijfhonderd vrouwen binnen deze stad daardoor tot weduwen gemaakt werden. 1486 19 maart - Stadsbrand van Eindhoven. De gehele toen nog kleine stad Eindhoven in de as gelegd. Alleen een zestal huisjes buiten het centrum bleef gespaard. 1499 10 juli - Stadsbrand van Monnickendam. 400 van de 500 huizen in de stad brandden af.
16e eeuw 1503 31 juli - Grote stadsbrand te Harderwijk. Een groot deel van de stad brandt af. Volgens ooggetuigen komen enige honderden mensen om het leven. 1509 26 september - Het stadje Veere wordt zwaar getroffen door de Tweede Cosmas- en Damianusvloed. Oud-Stavenisse verdwijnt in de golven. Pas in 1599 wordt dit gebied opnieuw ingepolderd. Het land tussen het IJ en de Oude Rijn overstroomde. Het Spieringmeer en het Haarlemmermeer groeien aaneen tot de Grote Haarlemmermeer. 1512 februari - Een processie ter ere van de inwijding van de Dorpskerk van Charlois zakt door het ijs van de Maas. Een groot deel van de processiegangers verdrinkt. Schattingen van het aantal slachtoffers lopen uiteen van 1.000 tot 4.000.Matthaeus B. van Nidek et al, Kabinet Van Nederlandsche En Kleefsche Oudheden, p. 85www.kerk-en-orgel.nl De plek waar deze ramp zich voltrok werd voortaan Papengat of Monnikenput genoemd. 1514 30 september - De Sint-Jeronimusvloed veroorzaakt dijkdoorbraken bij Giessen, Giessendam, Spaarndam, Diemen en Hoorn. 1519 Vergaan van 16 schepen van de handelsvloot van Zierikzee. Zeker 400 opvarenden verdrinken. 1523 5 januari - Nabij Schalkwijk ontstaat een dijkdoorbraak in de Lekdijk. Grote delen van Utrecht komen onder water te staan. Er verdrinken 7 personen. 1530 5 november - Sint-Felixvloed in het stroomgebied van de Westerschelde. Deze Quade Saterdach is wellicht de ernstigste overstroming uit de Nederlandse geschiedenis. Schattingen lopen op tot 100.000 doden. Daar waar nu het Verdronken land van Zuid-Beveland is, verdwijnen 18 dorpen in de golven. In de stad Reimerswaal verdrinken 404 parochies.www.watervragen.nl 1532 2 november - De Allerheiligenvloed van 1532 verwoest alle herstelwerken van de Sint-Felixvloed. De schade is bijna nog erger. Reimerswaal wordt definitief opgegeven. Ook Sint-Philipsland wordt geheel verwoest. 1534 23 juli - Een grote stadsbrand treft de gehele stad Breda. Alleen het Huis van Brecht, de Kerk en delen van het Kasteel blijven gespaard. De Grote Markt krijgt zijn huidige vorm. 1536 3 mei - Bij de stadsbrand van Delft wordt ongeveer driekwart van de stad in de as gelegd. De brand, die ongeveer 3 dagen duurt, ontstond vermoedelijk door blikseminslag. 1552 13 januari - Het eiland van Bath verdwijnt in de golven tijdens de Sint-Pontiaansvloed. Pas in 1773 wordt het opnieuw ingepolderd en komt het aan Zuid-Beveland vast te zitten.kreeft.zeeland.nl 1555 april - Bij een grote stadsbrand in Medemblik wordt de gehele stad in de as gelegd. Veel mensen komen om, wanneer door de brand een kruitschip in de haven van de stad ontploft. De brand duurt vijf dagen. 1558 11 januari - Een zware storm trekt over het huidige Nederland en richt veel schade aan. In 's-Hertogenbosch komen twee molenaars om het leven, wanneer hun molens van de stadsmuur waaien. Ook in Oss komt een molenaar om het leven. In Hengelo stort de spits van een kerktoren in, waarbij drie vrouwen omkomen.Extreem Weer. 'Een canon van weergaloze winters & zinderende zomers, hagel & hozen, stormen & watersnoden'. Jan Buisman, blz. 122 1563 10 juli - Stadsbrand van Rotterdam. Gehele oosten van Rotterdam afgebrand. 1565 Van de vissersvloot van Brielle vergaan 5 schepen. Hierbij komen ten minste 50 inwoners van deze stad om het leven. 1570 1 november - De Allerheiligenvloed teistert Zeeland en het noorden van Nederland. Alleen al in Friesland verdrinken 3.273 mensen. Het totaal aantal doden bedraagt volgens een grove schatting circa 10.000. 1573 21 augustus - Zware storm. Dijken breken door in Friesland en op het Kampereiland. Vier oorlogsschepen op de Zuiderzee vergaan, met verlies van circa 300 levens. 1574 3 oktober - Tijdens het Beleg van Leiden zijn begin september de binnendijken van Holland doorgestoken door de Watergeuzen. Tijdens de nacht van 2 op 3 oktober steekt een zware storm op die het water naar Leiden stuwt. Volgens sommige (onbetrouwbare?) bronnen verdrinken die nacht wel 20.000 Spaanse soldaten. 1579 1 juli - Schermersoproer te 's-Hertogenbosch, 42 doden en 120 gewonden. 1593 24 december - Vele schepen op de rede van Texel vergaan tijdens een zware storm, ca. 1.050 doden. Graanhandelaar Roemer Visscher was een van de reders die veel schade leed. Zijn jongste dochter die net na de ramp werd geboren noemde hij daarom Maria Tesselschade. 1597