Catharina Pietersdr Hooft, vrijvrouwe van de vrije en hoge heerlijkheid van Purmerland en Ilpendam (Amsterdam, 28 december 1618 - Slot Ilpenstein, ca. 30 september 1691) was een bekend persoon uit de Gouden Eeuw. Zij stamde af van het Amsterdamse regentengeslacht Hooft.
Biografie Catharina Hooft werd geboren als dochter van Pieter Jansz Hooft (1575-1636)een verwant van Cornelis Hooft en de oom van Pieter Corneliszoon Hooft en Gertruid Overlander van Purmerland (1577-1653). Het geslacht Hooft behoorde tot de Amsterdamse regentenklasse. Catharina had vele beroemde familieleden; zo was Volckert Overlander haar grootvader en waren Andries de Graeff en Frans Banninck Cocq haar zwagers. De gebroeders Andries, Cornelis en Jan Bicker waren, evenals Johan en Cornelis de Witt, haar neven.
Op 18-jarige leeftijd huwde zij met Cornelis de Graeff. Uit dit huwelijk werden twee levensvatbare zonen geboren: Pieter de Graeff (1638-1707) Jacob de Graeff (1642-1690), getrouwd met Maria van der Does.dochter van Willem Simonsz van der Does (1608-1666), een van de afstammelingen van Symon van der Does Na de plotselinge dood van Jacob's vrouw Maria in 1667 begon hij Anna Christina Pauw,Anna Christina Pauw van Bennebroek (1649-1719), enige dochter van Adriaan Pauw het hof te maken. Catharina Hooft, die de Pauwen gantsch niet lustte, verzette zich met succes tegen zijn verloving met Anna Christina Pauw, waarbij zij zelfs de hulp inriep van raadpensionaris Johan de Witt om een huwelijk te verhinderen.
In 1652 werd zij, samen met haar man en haar zonen, door Jan Victors uitgebeeld als Rebekka, de vrouw van aartsvader Isaak, samen met hem en hun zonen Esau en Jakob. Dit werk maakt deel uit van een privécollectie.
Het echtpaar bewoonde het lustslot Zoestdijk in Baarn. In 1660 werd haar man Cornelis samen met Johan de Witt en Gillis Valckenier voogd van Willem III van Oranje, het kind van staat. Haar zonen Pieter en Jacob speelden in het huis aan de dijk naar Soest (het latere paleis Soestdijk) samen met de kleine Willem.
In 1672 toen Willem III van Oranje uit de schaduw trad om algemeen kapitein en stadhouder te worden, gooide ze het over een andere politieke boeg en werd ze – samen met haar zoons – aanhanger van het Huis Oranje-Nassau.Catharina Hooft bij Vrouwen van Soestdijk, van Thera Coppens Willem kocht jachtslot De Graeff en de omliggende weilanden, het latere Paleis Soestdijk, van Jacob de Graeff voor slechts 18.755 gulden.
Catharina Hooft volgde in 1678 haar nicht Maria Overlander op als vrouwe van Purmerland en Ilpendam. Ze krijgt bij testament van Maria levenslang vruchtgebruik van deze vrije en hoge heerlijkheid.
Haar door Nicolaes Eliasz. Pickenoy geschilderde huwelijksportret bevindt zich in de Gemäldegalerie te Berlijn, evenals haar beroemde portret als kind met haar min, geschilderd door Frans Hals. Haar door Artus Quellinus in 1660 gebeeldhouwd reliëf in marmer is in het Rijksmuseum te Amsterdam te bezichtigen.
Externe links Rodovid - Catharina Hooft Geslacht Hooft Gearchiveerd op 31 oktober 2020. Biografie van haar zoon Jacob de Graeff in de DBNL Biografie Cornelis de Graeff in DBNL
Categorie:Hooft Categorie:Adel in de Nederlanden in de 17e eeuw Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 17e eeuw Categorie:Burgemeester van Amsterdam Categorie:Geschiedenis van Amsterdam