Het Apeldoorns Kanaal in de Nederlandse provincie Gelderland stamt uit de 19e eeuw en is in de loop der tijden overspannen met ruim 60 bruggen. De bruggen die vroeger door de scheepvaart werden gebruikt hebben een doorvaartwijdte van 6,50 m.Wegwijzer voor de binnenscheepvaart Deel 1 Noordoostelijk Nederland, vierde druk, 1957 (228) De later aangelegde vaste bruggen hebben variabele doorvaarthoogten, maar zijn niet voor de doorgaande vaart ontworpen.
Geschiedenis Op 10 mei 1940, tijdens de Duitse aanval op Nederland, werden alle 42 toenmalige beweegbare bruggen opgeblazen door het Nederlandse leger, in een poging de opmars van het Duitse leger te vertragen. In de daaropvolgende bezettingsjaren werden de meeste bruggen hersteld, echter bij het eind van de oorlog werden ze opnieuw vernield, nu door terugtrekkende Duitse soldaten. In 1946 was het kanaal weer hersteld voor de vaart.
Overzicht Naam Foto ToelichtingBrug over de Dierense Sluis 150px 150px|right De Dierense sluis vanaf de IJssel gezien.Spoorbrug in de lijn Arnhem-Zutphen 150px De eerste brug was een draaibrug. In 1947 werd deze vervangen door een ophaalbrug. Deze ophaalbrug werd vermoedelijk in 1957 vervangen door een opaalbrug met een grotere doorvaartopening. De huidige situatie stamt van na de afsluiting van het kanaal in 1972.Edybrug 150px De brug is genoemd naar de voormalige fabriek van emaillen pannen in Dieren "Email De Yssel" of "EDY".Apeldoornse Courant 7 mei 2003Spankerensebrug 150px De Spankerensebrug is een ophaalbrug bij Spankeren. Voor het eventueel bevaarbaar maken van het kanaal is het nodig om een nieuwe stalen val aan te brengen, de brug te renoveren en gangbaar maken.Dupo-brug 150px De brug bij de rotonde van Renselaerweg in Spankeren en de Imboslaan in Dieren is genoemd naar een voormalig zanddepot, dat in de volksmond "dupo" werd genoemd.. De brug is in 2002 ontworpen door de Apeldoornse beeldend kunstenaar Tirza Verrips.Nachtegaalsbrug 150px De brug kreeg ook formeel de naam, die hij in de volksmond al gekregen had.Laag-Soerensebrug 150px Brummensebrug 150px Hallsebrug 150px Deze brug wordt ook wel de Koningsbrug genoemd.Eerbeeksebrug 150px Baileybrug naast de Eerbeeksebrug 150px Coldenhovensebrug 150px Zilvensebrug 150px Klabanusbrug 150px Loenensebrug 150px Scherpenbergerbrug 150px Brug in Rijksweg A50 150px Oosterhuizerbrug (1978) 150px thumb|Replica van de voormalige Oosterhuizense brug, naast de brug uit 1978 Woudwegbrug 150px Veldwegbrug 150px Brug in Rijksweg A1 150px Bruggelerbrug 150px Bruggelerfietsbrug 150px Fietsbrug industrieterreinen 150px Duiker in de Marchantdam 150px Maatbrug (’t Jeroen Schut Bruggetje) 150px 't Jeroen Schut Bruggetje is niet de officiële naam. Op 6 november 2000 werd de 12-jarige Jeroen Schut op zijn fiets op de onbewaakte overweg bij de brug aangereden door een locomotief van Railion en hij overleed aan het einde van de middag in het ziekenhuis. Het naambordje aan beide zijden van de brug kwam er via de burgemeester na een gesprek met de ouders. thumb|Het naambord van JeroenMatenpoortbrug 150px Wormensebrug 150px Spoorbrug in de lijn Apeldoorn-Deventer 150px Voetbrug bij de spoorbrug 150px Welgelegenbrug 150px De brug is gerestaureerd en weer bedienbaar gemaakt voor de scheepvaart en bovendien uitgebreid met aan elke zijde een brugdek voor fietsers en voetgangers. De bijbehorende brugwachterswoning (rechts op de voorgrond) was van 1989 tot 2001 een ruïne tot hij voor een symbolisch bedrag gekocht werd en vervolgens opnieuw werd opgebouwd tot een restaurant. thumb|Op de voorgrond de spreekwoordelijk geworden brugwachterswoningDe Freule 150px Deze brug is vernoemd naar de Freules die ooit op het ten oosten van het kanaal gelegen landgoed Welgelegen woonden. Op de brug zijn twee zitplekken aangebracht om het kanaal in beide richtingen rustig te kunnen overzien. De brug is een ontwerp van de Apeldoornse beeldend kunstenaar Tirza Verrips.thumb|De Freule, gezien vanaf noordzijdeDeventerbrug 150px Apeldoornse Sluis met brug 150px De fietsbrug over de sluis is in 2007 vernieuwd. Deze brug is geen onderdeel van de sluis.Bericht van het WaterschapBrug bij Zwitsal Apeldoorn 150px Duiker onder de Edisonlaan 150px Duiker onder de Anklaarseweg 150px Broeksbrug 150px Koudhoornse Sluis 150px De Koudhoornse Sluis is een niet voor de scheepvaart openstaande schutsluis met puntdeuren. De sluis ligt in de gemeente Apeldoorn.Stadhoudersmolenweg: fietsbrug 150px Stadhoudersmolenweg: autobrug 150px Papegaaisbrug 150px Ramsbrug 150px Jonasbrug 150px Cannenburgerbrug 150px Brug in de Eekterweg 150px Vaassense Sluis 150px Nieuwe Schobbertsbrug 150px Brug in Rijksweg A50 150px De brug is rijkseigendom en heeft een doorvaarthoogte van zo'n veertig centimeter.Schobbertsbrug 150px Zuukbrug 150px Dragterbrug 150px Horsterbrug 150px Vemderbrug 150px Olstbrug 150px Bonenburgerbrug 150px Bonenburgersluis met ophaalbrug 150px De in 1884 gebouwde Bonenburgersluis is een van de zes historische sluizen in het Apeldoorns Kanaal. Het Waterschap Veluwe renoveert de sluis in 2013.Griftbrug 150px Oost-Indischebrug 150px Suikerbrug 150px Flessenbergerbrug 150px Manenbergerbrug 150px De oude brug is in 2006 vervangen door een vaste brug. De brug is voorbereid om gemakkelijk omgebouwd te kunnen worden tot een beweegbare brugKloosterbrug 150px Hezenbergersluis met brug 150px In 2003 totaal gerenoveerd en weer volledig operationeel gemaakt.Keersluis Het Bastion met vaste betonbrug 150px Hattemerbrug 150px Deze brug wordt ook wel Hoenwaardse brug genoemd. Hoogte in gesloten stand 2,40 m bij gemiddelde waterstand van de IJssel (Katerveer) NAP + 0,80 m
Pleidooien voor hernieuwde bevaarbaarmaking In 1998 werd de Stichting Apeldoorns Kanaal opgericht met als doel het kanaal opnieuw bevaarbaar te laten maken, voor de plezierscheepvaart. Daarvoor werd in opdracht van de Stuurgroep Apeldoorns Kanaal door de Grontmij Nederland bv te Arnhem, een haalbaarheidsonderzoek gedaan en een rapport opgesteld. In dat rapport: Apeldoorns Kanaal: Kansrijk water, is per kunstwerk aangegeven welke maatregelen zouden moeten worden getroffen om het weer in bedrijf te kunnen nemen.
In 2017 bleek dat de plannen voor het opnieuw bevaarbaar maken van het kanaal door de gemeentelijke en provinciale overheden niet als haalbaar werden beschouwd, en werd prioriteit gegeven aan andersoortige recreatieve bestemmingen.Politiek Gelderland positief over plannen voor meer vertier Apeldoorns Kanaal, de Stentor, 30 november 2017. Gearchiveerd op 18 april 2023. In juni 2019 legde de Stichting Apeldoorns Kanaal zich erbij neer dat haar ambitie niet kon worden waargemaakt. Ze besloot op te gaan in de Stichting Beleef het Kanaal, dat zich volledig richt op het 'beleefbaar' maken van het kanaal.Stichting Apeldoorns Kanaal geeft streven naar bevaarbaarheid op: ‘Zal niet vergeten hoe dichtbij we waren’, de Stentor, 17 juni 2019. Gearchiveerd op 23 mei 2022.
Externe link Stichting Apeldoorns Kanaal (in archief)
Categorie:Brug in Gelderland Apeldoorns kanaal