Diamant (Oudgrieks: ἀδάμας of adamas, onverslaanbaar) is een allotrope verschijningsvorm van koolstof die als delfstof aangetroffen wordt, maar ook in laboratoria gemaakt kan worden. De kristalstructuur met alleen maar koolstof-koolstofbindingen is in viervlakken verdeeld,YouTube. Diamond crystal structure 3d animation. waardoor de atomen in drie dimensies gebonden zijn. Dit verklaart voor een deel de hardheid waar het mineraal zijn naam aan dankt. Diamant is voor zover bekend het hardste materiaal dat in de natuur voorkomt en is dan ook het ijkpunt voor hardheid 10 op de hardheidsschaal van Mohs. Dit maakt dat diamanten gewild zijn in de industrie en allerlei toepassingen kennen. Specifieke bewerkingen van diamanten maken deze daarnaast aantrekkelijk voor het maken van sieraden. Grafiet, de koolstofvorm die op aarde het meest voorkomt, heeft een vlakke kristalstructuur waardoor het veel zachter is en schilferende laagjes vormt.
Geschiedenis Diamant werd waarschijnlijk voor het eerst gevonden en gewonnen in het zuiden van India, waar het voorkomt in het sediment van de rivieren Pennar, Krishna en Godavari. Dit bleef lang de enige bron van grootschalige diamant winning ter wereld, tot de opening van mijnen in Afrika en Zuid-Amerika in de 19e eeuw. Edelsteenhistorici schatten dat in India de diamanthandel al in de 4e eeuw v.Chr. begon, toen de stenen rechtstreeks uit rivieren en beken werden verzameld. Rond 300 v.Chr. werden ze al regelmatig gebruikt als gereedschap om andere edelstenen te graveren.
In 2500 v.Chr. zou in China diamant gebruikt zijn om andere stenen te polijsten.Chinese made first use of diamond, BBC News, 17 mei 2005. Gearchiveerd op 29 mei 2023. In India werden ze rond die tijd als sieraad gedragenThe Book Of Diamonds, Google Boeken en ook de Bijbel vermeldt diamant.Exodus 28:18, 39:11; Jeremia 17:1; Ezechiël 28:13 Diamanten werden al in de Oudheid gebruikt om hard gesteente zoals graniet en marmer door te zagen. Rond de 6e eeuw v.Chr. tot de 5e eeuw v.Chr. raakten ze in Europa bekend als edel- en siersteen. Uit deze tijd stamt een oud-Grieks bronzen beeld met onbewerkte diamanten, dat zich in het British Museum in Londen bevindt. Edelstenengids. Edel- en sierstenen en hun kenmerken. Tirion, 1998. , p.24; Beeld is niet te vinden op de site van British Museum Diamant werd door de Grieken genoemd in de Periplus van de Erythreïsche Zee (1e eeuw), waar de handel met India werd beschreven en bij de Romeinen door Marcus Manilius (1e eeuw) in zijn boek Astronomica en door Plinius de Oudere (23-79 n.Chr.) in zijn Naturalis historia.Diamond mineral information and data, mindat.org, (let op de foute spelling Manlius)
In Europa zou het diamantslijpen kort na 1330 al begonnen zijn in Venetië, (1998): The nature of Diamonds. Cambridge University Press. p.131 terwijl er in 1375 in Neurenberg al een robijn- en diamantslijpersgilde werd opgericht. (2012): Edelsteine: Brillante Zeugen für die Erforschung der Erde. Berlijn: Springer p. 49. Gearchiveerd op 22 juni 2023. Volgens François Farges (2014): Les grands diamants de la Couronne de François Ier à Louis XVI. Versalia. Revue de la Société des Amis de Versailles, no. 17, p. 76, noot 33. Gearchiveerd op 7 juni 2023. was men vanaf ongeveer 1380 in Parijs in staat facetten aan een diamant te slijpen of te polijsten: In de inventaris van Jan van Berry vermeldt Robinet d'Étampes in 1411 diamanten met facetten, waaronder "un grant dyament roont et plat... fait en façon de mirouer, pesan environs XXIIII caraz" ("een grote, ronde en platte diamant... gemaakt zoals een spiegel, ongeveer 24 karaat wegend"). (1894): Inventaires de Jean duc de Berry. Publiés et annotés. T. 1er, p.130
De wereldwijde traditie om bij een verloving een diamanten ring te schenken vindt zijn oorsprong bij de Europese elite in 1477. Aartshertog Maximiliaan van Oostenrijk liet de eerste geregistreerde diamanten verlovingsring maken voor zijn verloofde, Maria van Bourgondië, waarmee hij een trend in gang zette aan de Europese koninklijke hoven.
Van de Bruggeling Lodewijk van Berken is uit het eind van de 15e eeuw een manier bekend om diamant te slijpen door middel van een ijzeren schijf, waarbij hij de poriën insmeerde met olijfolie en diamantpoeder. Eerst had hij het geprobeerd op een bronzen schijf, waarmee hij robijnen en saffieren kon slijpen, maar die was spoedig doorgesleten in ringen. Ludo Vandamme (1993): Brugge Diamantstad: diamanthandel en diamantnijverheid in Brugge in de 15de en in de 20ste eeuw, de Windroos, Beernem noemt het een taaie legende dat dit moderne diamantslijpen in 1476 uitgevonden zou zijn door Lodewijk van Berken. Hij ontdekte ook dat de hoeken belangrijk waren om een goede reflectie te bekomen, de basis van de briljantvorm. Deze opvatting is terug te voeren op één enkele bron, namelijk zijn Parijse afstammeling Robert de Berquen. (1661): Les merveilles des Indes orientales et occidentales. Parijs: Lambin. pp.12-14 Google books. Gearchiveerd op 22 juni 2023.Robert de Berquen geeft enkele regels hoger (p. 11) ook de onjuiste informatie dat de Sancy uit de Levant komt, in 1661 nog in het bezit zou zijn van de Engelse koningin en 100 karaat zou wegen. De werkwijze van Lodewijk van Berken vormde wel het begin van de diamantnijverheid te Brugge. Met zijn methode kon hij zeer precies en symmetrisch de facetten op een diamant slijpen, waardoor hij rond 1476 als eerste de peervormige "pear-cut" ("pendeloque-" of "briolette-") diamant uitvond. Zijn werkwijze heeft de regio helpen uitgroeien tot diamanthoofdstad van de wereld. Voor Karel de Stoute sleep hij onder andere de Florentiner en de Sancy. Na de verzanding van het Zwin eind 15e eeuw verlegde niet alleen de havenactiviteit, maar ook de diamantnijverheid zich naar Antwerpen. Na de Val van Antwerpen en de Sluiting van de Schelde trokken vele gegoede Antwerpenaren naar Amsterdam en dat markeerde het begin van de diamantnijverheid daar.The Diamond Makers, Google Boeken
In de 17e eeuw bracht de Franse ontdekkingsreiziger Jean-Baptiste Tavernier grote diamanten mee uit India, waaronder de Hope diamant, en beschreef de diamantwinning aldaar.
miniatuur|Ruwe diamant in kimberliet uit Zuid-Afrika
Tot de 18e eeuw werden diamanten alleen in India gedolven. Hier komen ook de bekendste diamanten uit de geschiedenis vandaan. In 1714 werden in Brazilië diamanten ontdekt. Erasmus Jacobs vond in 1866 nabij de Oranjerivier de eerste diamant in Zuid-Afrika: de 'Eureka'. Kort daarop werd ook diamant gevonden in Kimberley. In 1888 richtte Cecil Rhodes de firma De Beers op om de diamanthandel te controleren.Have You Ever Tried To Sell A Diamond? Atlantic Magazine, februari 1982. Gearchiveerd op 29 september 2020.
Hoewel ze vaak gelijk staan met een hoog prijskaartje, zijn diamanten een van de meest voorkomende edelstenen in de natuur. In vergelijking, zijn smaragden, saffieren en robijnen veel zeldzamer. Het beeld van deze schaarste is in de 19de en 20ste eeuw ontstaan door wereldwijde productieketens en strategische marketingcampagnes. Echte zeldzaamheid bij diamanten is vooral voorbehouden aan grote, onberispelijke stenen of stenen met intense en bijzondere kleuren.
Er werden in de 20e eeuw in Siberië, Canada en Australië voorkomens met veel diamant ontdekt.
Er zijn talrijke legenden verbonden aan diamanten; zo worden er vaak ook magische of beschermende krachten aan toegeschreven. Diamanten waren het symbool van rijkdom en ze vormen een onderdeel van bijna alle kroonjuwelen, schatkamers en museale collecties. De diamant is een van de negen edelstenen in de Thaise Orde van de Negen Edelstenen.
Veel diamant voor industriële doeleinden wordt ook synthetisch gemaakt. Synthetische diamant valt enkel in een laboratorium van natuurlijke te onderscheiden.Massale poging tot vervalsing in diamanthandel, knack.be, 19 juni 2012 Onderzoekers van het Carnegie Institution of Washington ontdekten in 2004 een procedé om binnen 24 uur diamant te synthetiseren die meer dan 50% harder is dan natuurlijk diamant.
Fysische eigenschappen miniatuur|Kristalstructuur
Diamant is het hardste materiaal dat in de natuur voorkomt. (2008): Gemmology 3rd Ed. The Crowood Press, Ramsbury, Google Boeken Er zijn maar twee industrieel vervaardigde materialen die harder zijn, namelijk aggregated carbon nanorods en ultrahard fullereen. Deze zijn net als diamant opgebouwd uit koolstofatomen. Diamant zelf is een transparant kristal met een zeer hoge brekingsindex (2,417) en een hoge dispersie (0,044). In juwelen wordt daardoor het licht schitterend gebroken en weerkaatst al naargelang de slijpvorm. Bovendien wordt het gepolijste glanzend oppervlak van de diamantsteen door de grote hardheid niet mat.
Vanwege zijn extreme hardheid wordt diamant gebruikt in de industrie, onder andere voor slijpen, boren, snijden en polijstenInnovative Superhard Materials and Sustainable Coatings for Advanced Manufacturing, Google Boeken Handbook of Ceramic Grinding and Polishing, Google Boeken en draadtrekken. The Nature of Diamonds p.34, Google Boeken Een diamant dankt zijn hardheid aan de structuur ervan waarin de koolstofatomen in regelmatige viervlakken liggen. Diamant is daardoor harder naarmate het minder insluitsels of defecten in de kristalstructuur bevat.Properties, Growth and Applications of Diamond, Google Boeken Diamant heeft een kubisch kristalstelsel. Door de hardheid is diamant wel relatief bros. In vacuüm gaat diamant vanaf een temperatuur van 1700 °C over in grafiet, in lucht vanaf 700 °C.
Naast de hardheid zijn ook de thermische geleidbaarheid (410 W/cm/K)Phys. Rev. Lett. 70, 3764–3767 (1993), American Physical Society en de soortelijke (elektrische) weerstand van 1013 Ω·m van diamant bijzonder hoog. Deze combinatie maakt dat diamant gebruikt kan worden in elektronische schakelingen om warmte af te voeren. Diamant gedraagt zich net als silicium als halfgeleider en in vloeibaar helium als supergeleider, zoals in 2004 ontdekt.
Imitatiediamant of simulant is de verzamelnaam voor stoffen die de speciale eigenschappen van diamant evenaren.
Slijpvormen miniatuur|Briljant De diamant kan in verschillende geslepen vormen voorkomen. De meest voorkomende vorm is de briljant, een ronde vorm met 57 facetten waarvoor in 75% van de gevallen wordt gekozen. Na de briljant zijn de prinsesgeslepen diamant, de kussensnede en de ovalen snede het meest populair. De meest gebruikte vormen zijn:
De prinsesgeslepen diamant, een vierkante vorm met rechte hoeken en 50 of 58 facetten. De vorm is in de jaren 1960 bedacht. De kussensnede, een vierkante of rechthoekige diamant met afgeronde hoeken, die al vanaf het begin van het slijpen van diamanten populair was. Dit type diamant werd eind 19e, begin 20ste eeuw minder populair. De ovale snede, een langwerpige vorm van de briljant. Meestal hebben deze diamanten 56 facetten, hoewel er wel verschil in kan zitten hoeveel facetten aan de onderkant (ook wel bekend als paviljoen) geplaatst worden. Bij meer facetten zal de diamant meer glinsteren. De marquise snede, een diamant in de vorm van een rugby bal met scherpe punten aan beide uiteinden. Meestal bevat de snede 58 facetten, maar ook hier kan, net als bij de ovale snede, gevarieerd worden in de hoeveelheid facetten in het paviljoen. De naam van de diamant komt van Madame de Pompadour, een markiezin en maîtresse van Lodewijk XIV. De vorm van haar mond zou de snede geïnspireerd hebben. Diamanten in marquise snede worden dus sinds de 18e eeuw vervaardigd. De peervormige snede, een combinatie van briljant en marquise snede. Één uiteinde van deze diamant eindigt in een punt, het andere uiteinde in een ronding, waardoor deze diamanten op druppels lijken. De snede bevat 58 facetten. De hartvormige snede, een snede in de vorm van een hart. De snede is door zijn gebrekkige symmetrie moeilijk te maken en niet erg populair.