thumb|Goldeneye Estate op Jamaica, waar Fleming alle Bond-boeken schreef. James Bond is de mediafranchise rondom de gelijknamige agent van de Secret Intelligence Service, een fictief personage bedacht door de Britse schrijver Ian Fleming, die hem in twaalf romans en twee verhalenbundels liet figureren. Het eerste boek was Casino Royale, dat in 1953 verscheen en een jaar later door CBS voor televisie bewerkt werd. In 1962 kwam de eerste Bondfilm uit – Dr. No, met Sean Connery als Bond – wat het begin was van een van de succesvolste filmreeksen aller tijden.Harry Potter verslaat James Bond als succesvolste filmreeks, Eindhovens Dagblad, 11 september 2007. Gearchiveerd op 5 april 2022.Franchise Index, Box Office Mojo Na het overlijden van Fleming in 1964 zijn er door acht verschillende auteurs ruim dertig geautoriseerde Bondromans geschreven, waaronder enkele romantiseringen van Bondfilms. Verder zijn Bondverhalen bewerkt tot hoorspelen en strips, en zijn er videospellen rondom de fictieve Britse geheim agent gemaakt.
Inmiddels bestaat de filmreeks, tot No Time to Die geproduceerd door EON Productions, uit vijfentwintig films. Daarnaast zijn twee films door andere productiemaatschappijen uitgebracht. Belangrijke elementen in de films zijn de auto's, wapens en gadgets die Bond krijgt van de Q Branch. De bekendste Bond-auto is de zilvergrijze Aston Martin DB5, die zijn debuut maakte in Goldfinger (1964). Verder spelen de bondgirls een belangrijke rol. De meest recente film kwam uit in 2021, met Daniel Craig als James Bond. Hij is de zesde acteur die Bond speelt in de EON-serie.
In februari 2025 werd bekend dat Amazon de creatieve rechten overnam van de franchise.Amazon MGM Studios Shelled Out An Extra $1 Billion-Plus To Take Control Of James Bond: What’s Next For The Franchise, Deadline, 20 februari 2025, geraadpleegd op 17 juli 2025 De volgende Bondfilm wordt daarmee voor het eerst niet door iemand van de familie Broccoli (mede-)geproduceerd. Amy Pascal en David Heyman nemen namens Amazon deze taak op zich.Amy Pascal, David Heyman Close Deals to Produce Next James Bond Movie for Amazon MGM, The Hollywood Reporter, 25 maart 2025, geraadpleegd op 17 juli 2025 In juni 2025 werd bekendgemaakt dat Denis Villeneuve de 26e Bond-film zou regisseren.The Name’s Villeneuve. Denis Villeneuve. But Is He the Right Director for 007?, The Hollywood Reporter, 28 juni 2025, geraadpleegd op 17 juli 2025
Personages James Bond thumb|160px|De muzikant Hoagy Carmichael – zoals Bond er volgens Fleming zelf uitzag.
Flemings James Bond is spion in dienst van de MI6 van het Verenigd Koninkrijk. Het personage is gebaseerd op verschillende mensen die Fleming tijdens de oorlog heeft ontmoet binnen het leger en de inlichtingendienst, zoals Conrad O'Brien-ffrench, Patrick Dalzel-Job, Wilfred Dunderdale en Peter Tazelaar.007 is geen Brit, maar een Nederlander, de Volkskrant, 22 september 2010. Gearchiveerd op 15 juli 2022. Fleming heeft ook weleens verwezen naar de Britse meesterspion Sidney George Reilly.
Fleming gaf zelf aan dat Bond een moderne held is en de persoon was die hij zelf had willen zijn. Onfeilbaar, een uitmuntende versierder, iemand die altijd wint, altijd de juiste dingen zegt en die bij alles vooraan staat. Bond is geen sympathiek persoon met de nodige vervelende eigenschappen maar iemand die alles voor zijn vaderland over heeft.YouTube - Everything Or Nothing - Part 1 & Part 2. Gearchiveerd op 10 april 2022.Laatste interview met Ian Fleming - Octopussy & The Living Daylights, Fleming wilde graag een onopvallende naam voor zijn personage. Hij was een vogelaar, en toen hij het vogelboek Birds of the West Indies (1936) van de ornitholoog James Bond tegenkwam wist hij dat dit de juiste naam was. Bond heeft een vergunning om te doden maar volgens Fleming is dat niet bijzonder. Onder bepaalde omstandigheden kan elk hoofd van een geheime operatie beslissen om een tegenstander te doden. Wel heeft ook Bond moeite met het steeds maar weer doden van mensen. Hij is dus niet alleen hard, maar heeft ook een gevoelige kant.
Nevenpersonages
Rondom James Bond zijn in de loop der jaren vele nevenpersonages geïntroduceerd, zowel bondgenoten als tegenstanders. De meeste tegenstanders komen in niet meer dan een verhaal of film voor. Het personage Ernst Stavro Blofeld van de fictieve terroristische organisatie SPECTRE is hier de voornaamste uitzondering op.
Boeken thumb|James Bond paperbacks
Fleming had het grootste deel van de Tweede Wereldoorlog een bureaubaan. Hij was bij veel geheime operaties betrokken geweest, maar had er zelf slechts beperkt aan deelgenomen. Het had hem naar eigen zeggen wel genoeg inspiratie opgeleverd. Toen hij Jamaica bezocht zei hij: "Als ik de oorlog overleef dan koop ik hier een huis en schrijf de ultieme spionageroman." In 1946 kocht hij een stuk grond in Oracabessa en liet daar Goldeneye Estate bouwen. Elk jaar overwinterde hij in het huis samen met zijn vrouw en schreef elke dag in een vast ritme. Pas als het boek af was las hij het over om zaken te verduidelijken. Zo kwam er elk jaar een nieuw boek of verhalenbundel. Veel situaties zouden geïnspireerd zijn op echte gebeurtenissen uit de oorlog. Het boek Casino Royale zou geïnspireerd zijn op een persoonlijke ervaring van Fleming tijdens een toevallige ontmoeting tussen Duitse en Engelse agenten in het casino van het Portugese Estoril. Hier probeerde men elkaar tijdens het pokerspel uit te horen en uiteraard van elkaar te winnen. Het gebruik van gadgets heeft hij waarschijnlijk overgenomen van de afdeling MD1, ook wel 'Churchill's toyshop' genoemd, waar met huis-, tuin- en keukenspullen nieuwe wapens werden ontwikkeld.Churchill's Toyshop - Documentaire op Discovery De verhalen zijn doorspekt met details over auto's, voedsel, sigaretten en andere luxeartikelen; allemaal zaken waar Fleming zelf ook van hield, en die Bond een excentrieke spion maken die in de echte wereld natuurlijk veel te veel zou opvallen. In een aantal boeken vecht Bond tegen SMERSJ, maar om de Russen te vriend te houden bedacht Fleming SPECTRE. Wat betreft erotiek waren de boeken omstreden. Er komt geen seks in voor, maar het feit dat vrouwen zich gemakkelijk aan Bond geven maakte dat Fleming veel kritiek kreeg.
Boeken van Ian Fleming In Nederland werden veel vertalingen van Ian Fleming (her)uitgegeven in de Zwarte Beertjes-reeks van uitgeverij Bruna, met de typische omslagontwerpen van Dick Bruna. 1953: Casino Royale (Casino Royale) 1954: Live and Let Die (Moord onder water) 1955: Moonraker (Hoog spel) 1956: Diamonds Are Forever (Doden voor diamanten) 1957: From Russia with Love (Veel liefs uit Moskou/De moordkuil van het hart) 1958: Dr. No (Doctor No) 1959: Goldfinger (De man met de gouden vingers) 1960: Verhalenbundel For Your Eyes Only (Van een blik tot een moord): From a View to a Kill (Van een blik tot een moord) For Your Eyes Only (Voor uw ogen alleen) Quantum of Solace (De kwantum solace theorie) Risico (Risico) The Hildebrand Rarity (De Hildebrand-rariteit) 1961: Thunderball (Kalm aan, Mr. Bond) 1962: The Spy Who Loved Me (De spion die mij beminde) 1963: On Her Majesty's Secret Service (In dienst van Hare Majesteit) 1964: You Only Live Twice (Je leeft maar tweemaal) 1965: The Man with the Golden Gun (De man met het gouden pistool) 1966: Verhalenbundel Octopussy and The Living Daylights (Octopussy): Octopussy (Octopussy) The Living Daylights (Veel liefs uit Berlijn) The Property of a Lady (Om het bezit van een dame) 007 in New York (007 in New York)
Andere auteurs Na de dood van Fleming in 1964 hebben acht andere auteurs geautoriseerde Bondromans geschreven: Kingsley Amis, Christopher Wood, John Gardner, Raymond Benson, Sebastian Faulks, Jeffery Deaver, William Boyd en Anthony Horowitz. Het recentste boek is Trigger Mortis, geschreven door Horowitz en gepubliceerd op 8 september 2015. Daarnaast verscheen de kinderboekenserie Young Bond van de auteur Charlie Higson, en schreef Samantha Weinberg onder het pseudoniem Kate Westbrook The Moneypenny Diaries: drie romans en twee korte verhalen rond het personage Miss Moneypenny.
Verfilmingen thumb|De Aston Martin DB5 dook voor het eerst op als auto van Bond in Goldfinger (1964), met een aantal gadgets: nummerplaten die met een druk op de knop veranderen,Revolving number plates, naturally een schietstoel voor ongewenste passagiers, een kogelwerend scherm en een navigatiesysteem. In de films Thunderball (1965), GoldenEye (1995), Tomorrow Never Dies (1997), Casino Royale (2006), Skyfall (2012) en Spectre (2015) werd de auto opnieuw gebruikt. thumb|Het MI6-hoofdkantoor aan de Theems in Londen, te zien in de films GoldenEye (1995), Tomorrow Never Dies (1997), The World Is Not Enough (1999), Die Another Day (2002), Skyfall (2012) en Spectre (2015). Fleming had grote moeite om zijn boeken verfilmd te krijgen. Uiteindelijk verkocht hij de filmrechten van de roman Casino Royale voor slechts 1.000 dollar aan het Amerikaanse CBS, waarna in 1954 de televisiebewerking Casino Royale werd gemaakt.
In 1961 kocht de Amerikaanse filmproducent Harry Saltzman een optie op de filmrechten op de romans van James Bond. Ook hem lukte het in eerste instantie niet om een filmmaatschappij over te halen om de boeken te verfilmen. Hierop richtte hij samen met Albert R. Broccoli een eigen filmmaatschappij op, genaamd EON Productions. Nu lukte het wel om een samenwerking met United Artists aan te gaan en de eerste film te produceren. Men had liever eerst Casino Royale verfilmd, maar de filmrechten lagen bij CBS, daarom werd de eerste film Dr. No, die in 1962 uitkwam. Voor de hoofdrol werd Sean Connery gekozen. United Artists wilde hier eerst niet aan, maar Saltzman en Broccoli zagen in Connery de juiste figuur, namelijk een geharde sexy antiheld waar je toch mee sympathiseert, en bleven achter hun keuze staan. Connery moest nog wel leren om zich op zijn gemak te voelen in de Britse upper class. Hij werd daarom op sleeptouw genomen langs chique gelegenheden en kleermakers in Londen wat resulteerde in een Bondacteur die zowel een stijlvolle gentleman als een geharde vechtersbaas is. Met Sean Connery werden uiteindelijk zes films gemaakt.
De derde film, Goldfinger uit 1964, wordt gezien als een van de beste Bondfilms ooit en ook een van de invloedrijkste. Veel typische elementen die in Goldfinger werden geïntroduceerd, kwamen in veel van de latere films terug, waaronder de zilvergrijze Aston Martin DB5. Ook commercieel vormde Goldfinger een duidelijk hoogtepunt in de serie.
Strijd rond filmrechten Thunderball Rondom de vierde film, Thunderball, ontstond een strijd over het auteursrecht. Ooit kwamen de filmproducenten Jack Whittingham, Kevin McClory en Ian Fleming op de Bahama's om een filmscript te bedenken. Fleming besloot vervolgens om het script te herschrijven als roman, genaamd Thunderball. Toen EON Productions het boek wilde verfilmen, werd Fleming door McClory aangeklaagd wegens plagiaat. McClory won de rechtszaak en er werd een overeenkomst gesloten. De film mocht toch geproduceerd worden maar McClory zou als producent op de aftiteling genoemd worden. Tevens kreeg McClory het recht om het verhaal tien jaar later zelf te verfilmen. Vrij snel na de rechtszaak overleed Fleming, mogelijk door de stress die hij voelde toen Bond niet meer helemaal van hem was. Het leidde er ook toe dat men de organisatie SPECTRE na 1976 niet meer in de films mocht verwerken. Pas toen de filmrechten in 2013 volledig in handen van EON kwamen, werd de film Spectre gemaakt, waarin de organisatie terugkeerde.