Tweede Kamerverkiezingen in het kiesdistrict Tiel (1888-1918) geeft een overzicht van verkiezingen voor de Nederlandse Tweede Kamer in het kiesdistrict Tiel in de periode 1888-1918.De verkiezingen in 1888 waren de eerste verkiezingen waarbij een Tweede Kamer van 100 leden gekozen werd; de verkiezingen in 1918 waren na de opheffing van de kiesdistricten de eerste verkiezingen waarbij de uitslag bepaald werd op grond van het stelsel van evenredige vertegenwoordiging.
Het kiesdistrict Tiel was al ingesteld in 1850. De indeling van het kiesdistrict werd gewijzigd na de grondwetsherziening van 1887; tevens werd het kiesdistrict toen omgezet in een enkelvoudig district.Een enkelvoudig district vaardigde per zittingsperiode één lid af naar de Tweede Kamer. Tot het kiesdistrict behoorden vanaf dat moment de volgende gemeenten: Beesd, Deil, Dodewaard, Echteld, Est en Opijnen, Geldermalsen, Haaften, Kesteren, Lienden, Maurik, Nederhemert, Ophemert, Tiel, Varik, Waardenburg, Wadenoijen en IJzendoorn.
Het kiesdistrict Tiel vaardigde in dit tijdvak per zittingsperiode één lid af naar de Tweede Kamer.
Legenda vet: gekozen als lid van de Tweede Kamer.
6 maart 1888 De verkiezingen werden gehouden na vervroegde ontbinding van de Tweede Kamer.Bij de grondwetsherziening van 1887 was het aantal leden van de Tweede Kamer uitgebreid van een variabel aantal, afhankelijk van de bevolkingsomvang, naar een vast aantal van 100. Tegelijkertijd werd het aantal kiesdistricten uitgebreid.
6 maart Kiesgerechtigden 2.874 Opkomst 2.567 Geldige stemmen 2.547 Blanco stemmen 12 Kandidaten H.J. Dijckmeester 1.416 G.J.T. Beelaerts van BloklandAftredend en herkiesbaar Tweede Kamerlid voor Tiel. 1.131
9 juni 1891 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
9 juni Kiesgerechtigden 2.894 Opkomst 2.346 Geldige stemmen 2.319 Blanco stemmen 25 Kandidaten H.J. Dijckmeester 1.354 M. Kolff 565 G.W. van Rechteren van Appeltern 377
8 december 1891 Herman Dijckmeester, gekozen bij de verkiezingen van 9 juni 1891, overleed op 9 november 1891. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.
8 december Kiesgerechtigden 2.894 Opkomst 2.349 Geldige stemmen 2.327 Blanco stemmen 16 Kandidaten M. Tydeman 1.547 Æ. Mackay 798
10 april 1894 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.De Tweede Kamer was ontbonden nadat een conflict was ontstaan tussen de Kamer en de regering.
10 april Kiesgerechtigden 2.879 Opkomst 1.305 Geldige stemmen 1.252 Blanco stemmen 52 Kandidaten M. Tydeman 1.054 W.H. de Beaufort 175
15 juni 1897 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
15 juni Kiesgerechtigden 5.903 Opkomst 4.888 Geldige stemmen 4.803 Blanco stemmen 85 Kandidaten M. Tydeman 3.121 W.K.F.P. van Bylandt 1.241 F. Mol 441
14 juni 1901 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
14 juni Kiesgerechtigden 5.639 Opkomst 3.881 Geldige stemmen 3.654 Blanco stemmen 227 Kandidaten M. Tydeman 2.621 T. Heemskerk 1.033
16 juni 1905 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
16 juni Kiesgerechtigden 5.935 Opkomst 4.622 Geldige stemmen 4.395 Blanco stemmen 227 Kandidaten M. Tydeman 2.666 C. van der Voort van Zijp 1.453 H.P. de Wilde 276
11 juni 1909 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
11 juni Kiesgerechtigden 6.267 Opkomst 4.465 Geldige stemmen 4.252 Blanco stemmen 213 Kandidaten M. Tydeman 2.634 H.C. Hogerzeil 1.305 J.A. Bergmeyer 313
17 juni 1913 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
17 juni Kiesgerechtigden 6.816 Opkomst 5.914 Geldige stemmen 5.832 Blanco stemmen 82 Kandidaten M. Tydeman 3.279 C. Smeenk 1.600 L.M. Hermans 953
8 december 1916 Meinard Tydeman, gekozen bij de verkiezingen van 17 juni 1913, overleed op 4 november 1916. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.
8 december Kiesgerechtigden 7.454 Opkomst 5.606 Geldige stemmen 5.525 Blanco stemmen 81 Kandidaten H.C. Dresselhuys 2.800 J. Beelaerts van Blokland 1.604 L.M. Hermans 1.054 A.G.A. van Rappard 67
15 juni 1917 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.
15 juni Kiesgerechtigden 7.640 Kandidaten H.C. Dresselhuys
De zeven in de vorige Tweede Kamer vertegenwoordigde partijen hadden afgesproken in elkaars kiesdistricten geen tegenkandidaten te stellen.Na de verkiezingen in 1917 zou een grondwetsherziening van kracht worden waarbij het stelsel van evenredige vertegenwoordiging werd ingevoerd ter vervanging van het districtenstelsel. Het was daarom te verwachten dat er op korte termijn nieuwe verkiezingen zouden worden gehouden. Zie ook het artikel over de Pacificatie van 1917. Dresselhuijs was derhalve de enige kandidaat; hij werd zonder nadere stemming gekozen verklaard.
Opheffing De verkiezing van 1917 was de laatste verkiezing voor het kiesdistrict Tiel. In 1918 werd voor verkiezingen voor de Tweede Kamer overgegaan op een systeem van evenredige vertegenwoordiging met kandidatenlijsten van politieke partijen.
Categorie:Geschiedenis van Tiel Categorie:Politiek in Tiel Tiel 1888