thumb|Francisco Sanches Francisco Sánches (Tui, 1550 - Toulouse, 16 november 1623) was een Spaans-PortugeseElaine Limbrick en Douglas Thomson (ed), Quod nihil scitur, Cambridge University Press, 1988, pp. 4-5 sceptische filosoof en arts van Sefardisch-Joodse afkomst.
Biografie Hoewel hij werd geboren in Tui, in Galicië (Spanje), werd Sanches gedoopt in Braga (Portugal) op 25 juli 1551, en bracht zijn jeugd daar door. Zijn ouders waren António Sánches, ook een arts, en Filipa de Sousa.Francisco Sanchez (ca. 1551-1623) Filósofo, matemático e médico - Biblioteca Nacional de Portugal (in het Portugees) Omdat zijn familie tot het katholicisme was overgegaan, werd hij vanwege zijn Joodse afkomst beschouwd als een nieuwe christen.
Hij ging naar school in Braga tot hij 12 jaar was, waarna hij, om te ontkomen aan de Portugese Inquisitie, met zijn ouders naar Bordeaux verhuisde. Daar hervatte hij zijn opleiding aan het Collège de Guyenne. In 1569 begon hij geneeskunde te studeren in Rome, en, terug in Frankrijk, in Montpellier en Toulouse. Hij werd uiteindelijk, na 1575, professor in de filosofie en de geneeskunde aan de Universiteit van Toulouse.
Belangrijkste werk en ideeën In zijn Quod nihil scitur (Dat niets geweten wordt), geschreven in 1576 en gepubliceerd in 1581, gebruikte hij de klassieke sceptische argumenten om aan te tonen dat wetenschap, in de Aristotelische betekenis van het geven van noodzakelijke redenen of oorzaken voor de werking van de natuur, niet bereikbaar is: het zoeken naar oorzaken leidt volgens hem snel tot een oneindige regressie en kan dus geen zekerheid geven. Hij viel ook vertogen in de vorm van syllogismen aan, met het argument dat het bepaalde (de conclusie) nodig is om een voorstelling van het algemene (de vooronderstelling) te vormen, en dus dat syllogismen cirkelredeneringen waren en niets toevoegden aan kennis.Popkin, Richard H., The History of Scepticism, from Erasmus to Spinoza, University of California Press: Berkeley, 1979,
Perfecte kennis, als die al mogelijk zou zijn, is het intuïtieve begrip van elk afzonderlijk geval. Maar, betoogde hij vervolgens, zelfs zijn eigen idee van wetenschap - perfecte kennis van afzonderlijke dingen - ligt buiten het menselijke bevattingsvermogen vanwege de aard van de objecten en de beperkingen van de mens. De verwevenheid van objecten, hun onbeperkte aantal, en hun steeds veranderende hoedanigheden verhindert de kennis ervan. De beperkingen en de onbetrouwbaarheid van de menselijke zintuigen beperken de mens tot de kennis van verschijningsvormen en nooit van de echte essentie. Bij het vormen van dit laatste argument maakte hij gebruik van zijn ervaring met de geneeskunde om te laten zien hoe onbetrouwbaar onze zintuiglijke ervaring is.
Sanches' eerste conclusie was een voor die tijd gebruikelijke fideïstische: dat waarheid kan worden verkregen door geloof. Zijn tweede conclusie zou een belangrijke rol gaan spelen in latere ideeën: juist omdat volledige kennis buiten ons bereik ligt, mogen we het streven naar kennis niet opgeven, maar moeten we ons richten op de beperkte kennis die wél bereikbaar is. We moeten proberen tot onvolmaakte kennis te komen van die dingen die we kennen door middel van observatie, ervaring en oordeel. Het besef dat niets zeker is (nihil scitur) kan dus toch tot constructieve resultaten leiden. Deze vroege formulering van de "constructieve" of "gematigde" scepsis zou verder worden ontwikkeld tot een belangrijke interpretatie van de nieuwe wetenschap door Marin Mersenne, Pierre Gassendi, en de leiders van de Royal Society. thumb|Reproductie van Francisco Sanches' handtekening zoals gevonden in zijn diploma aan de Universiteit van Montpellier: Franciscus Sanches Bracharensis (Franciscus Sanches van Braga)
Werk Carmen de Cometa, 1577. Quod nihil scitur, 1581. De divinatione per somnum, ad Aristotelem, 1585. Opera Medica, 1636, dat bestaat uit: De Longitudine et Brevitate vitae, liber In lib. Aristotelis Physiognomicon, Commentarius De Divinatione per Somnum Quod Nihil Scitur, liber Tractatus Philosophici 1649.
Categorie:Portugees filosoof Categorie:Portugees hoogleraar Categorie:Scepticus