Mozart Camargo Guarnieri (Tietê, in São Paulo, 1 februari 1907 - São Paulo, 13 januari 1993) was een Braziliaans componist, dirigent en muziekpedagoog.
Levensloop Hij is een zoon van een Italiaanse emigrant (Miguel Guarnieri). De familie had negen kinderen, van wie er vier zonen waren, die allen namen van componisten dragen: Mozart, Bellini, Rossini en Verdi. De eerste muziekles kreeg hij van zijn vader, een amateur-fluitist in het harmonieorkest, en van Benedito Flora een leraar in het dorp. Vanaf zijn 10e levensjaar ging hij naar professor Virgínio Dias waar hij zijn eerste compositieles kreeg. De familie vertrok naar São Paulo. Verdere studies deed hij bij Ernani Braga, Antonio de sá Pereira en vooral Lamberto Baldi.
Hij werd in 1927 docent voor piano aan het Conservatório Dramático e Musical de São Paulo, sinds 1960 was hij directeur van het conservatorium en werd met de muziekwetenschaper Mário de Andrade bekend, een van de belangrijkste mannen van het Braziliaanse modernisme, die de artistieke ontwikkeling van Guarnieri beslissend zal beïnvloeden en hem het advies gaf in zijn werken typische elementen van de Braziliaanse folklore te verwerken. In 1938 won hij voor zijn werk Flor de Tremembé voor 15 solo-instrumenten een prijs, die verbonden was met een studiebeurs voor Frankrijk. Dat verbond hij met studies, bij Charles Koechlin en Nadia Boulanger voor compositie.
Hij was in de jaren dertig ook dirigent van orkesten (Orquestra Sinfônica Municipal de São Paolo) en koren, onder andere de Coral Paulistino in São Paulo.
In de jaren veertig heeft hij als componist in het binnen- en buitenland naam gemaakt. Zijn werken werden in Zuid-Amerika en in de Verenigde Staten van Amerika met succes uitgevoerd. Daarom kreeg hij een aantal compositieopdrachten en hij werd ook als dirigent gevraagd. Met een in het maandelijks magazine O Estado de São Paulo op 7 november 1950 gepubliceerde open brief aan de muzikanten en critici van Brazilië en de in deze brief ontvouwen kritiek aan de twaalftoonstechniek, die door Hans-Joachim Koellreuter en de groep Música Viva vertegenwoordigd werd, veroorzaakte hij een grote en diepgaande discussie in de Braziliaanse cultuurscene. Als bevestiging van zijn eigen standpunt zijn de werken, die in de volgende tien jaren ontstaan helemaal van typisch Braziliaans invloeden voorzien, bijvoorbeeld de 3e Symfonie, de opera Pedro Malazarte, die op een Braziliaans sprookje gebaseerd is, en de eerste van de zeven Choros voor soloinstrumenten en orkest. In de latere jaren ontwikkelde zich zijn muzikale taal verder, werd harder en veelzijdiger, zoals in het Concert voor piano nr.5 uit het jaar 1970 met zijn twaalftoonreksen, maar die het Braziliaanse karakter vol naar voren brengt.
Hij was vele jaren docent aan de Universiteit van São Paulo en stichtte daar in 1975 een orkest. Tot zijn leerlingen behoorden o.a de componisten Osvaldo Lacerda en Almeida Prado. In 1992, kort voor zijn dood, werd hij door de Organisatie van Amerikaanse Staten met de Gabriela Mistral Prijs onderscheiden en daaraan verbonden was de titel Grootste hedendaagse componist van de drie Amerika's.
Behalve Pedro Malazarte schreef hij een verdere opera Um Homem só, zeven symfonieën, zes concerten voor piano, twee concerten voor viool, andere orkestwerken, kamermuziek, koorwerken, liederen en een omvangrijk pianooeuvre. Sinds 1945 was hij (ere)lid van de Academia Brasileira de Música.
Composities Werken voor orkest Symfonieën 1944 Symfonie nº 1 Rude Profundo Radioso 1944 Symfonie nº 2 "Uirapuru" Energico Terno Festivo 1952 Symfonie nº 3 Lento – Energico e violento Serenamente – Vivo Decidido 1963 Symfonie nº 4 "Brasilia" Allegro energico Lento e tragico Energico trionfante 1977 Symfonie nº 5, voor koor en orkest Lento – Allegro impetuouso Lento nostalgico Allegro 1981 Symfonie nº 6 Energico e ritmado Triste Finale Symfonie nº 7
Concerten voor instrumenten en orkest 1931 Concerto nº 1, voor piano en orkest Salvagem Saudosamente Depressa 1940 Concerto nº 1, voor viool en orkest 1946 Concerto nº 2 voor piano en orkest Decidido Affettuoso: Scherzando Vivo 1952 Concerto nº 2 voor viool en orkest 1953 Variações sobre um tema nordestino para piano e orquestra 1964 Concerto nº 3 voor piano en orkest Allegro deciso Magoado Festivo 1968 Concerto nº 4 voor piano en orkest Resoluto Profundamente triste – Vivo – Profundamente Triste 1970 Concerto nº 5 voor piano en orkest Concerto nº 6 voor piano en orkest
Suites en overtures 1929 Suíte infantil 1942 Abertura Concertante voor orkest 1954 Suíte IV Centenário 1957 Suite uit de film "Rebelião em Vila Rica" Maestoso Andantino Misterioso Scherzando Agitado Alegre Valsa Saudoso Humoristico Gingando 1971 Abertura festiva
Choro's 1951 Choro para violino e orquestra 1956 Choro para clarineta e orquestra 1961 Choro para violoncelo e orquestra
Andere Werken 1937 Flor de Tremembé para 15 instrumentos solistas e percussão 1965 Seresta para piano e orquestra de câmara Dança Brasileira nr. 1, voor orkest Encantamento
Muziektheater Opera's Voltooid intitelaktespremièrelibretto 1932 Pedro Malazarte 1 akte mei 1952, Rio de Janeiro, Theatro Municipal do Rio de Janeiro Mário de Andrade 1960 Um Homem só 1 akte 29 november 1962, Rio de Janeiro, Theatro Municipal do Rio de Janeiro Gianfrancesco Guarnieri
Balletten Voltooid intitelaktespremièrelibrettochoreografie Cangaceira ballet naar tema com 8 variações van 'Mozart Camargo Guarnieri Flavio de Carvalho Aurelio M. Milloss
Missen en cantates Missa Dilígite (Amai-vos uns aos outros) voor gemengd koor en strijkorkest Seca cantate voor sopraan, gemengd koor en orkest
Werken voor koor 1936 Coisa deste Brasil voor gemengd koor
Vocaalmuziek met orkest of instrumenten 2 Canções de Celso Brant Meus pecados Como o coração da noite
Werken voor kamermuziek
Werken voor piano
Filmmuziek 1957 Rebelião em Vila Rica
Bibliografie Sarah Tyrrell: M. Camargo Guarnieri and the Influence of Mário de Andrade’s Modernism, in: Latin American Music Review - Volume 29, Number 1, Spring/Summer 2008, pp. 43-63 Marion Verhaalen: Camargo Guarnieri, Brazilian Composer: A Study of His Creative Life and Works. Indiana University Press. 2005. 283 p., Marion Verhaalen: Camargo Guarnieri: expressões de uma vida, EdUSP, 2001. 498 p., Marion Verhaalen: Camargo Guarnieri : Dean of Brazilia composers, in: The American Music Teacher. 26 (1976/77), Nr. 6, S. 7-8. Flávio Silva: Camargo Guarnieri – o tempo e a música. Fundacion Nacional de Arte-Funarte - Edição da Funarte/Imprensa Oficial do Estado de São Paulo. 2001. 671 p., Mozart Camargo Guarnieri: Livro – O Tempo E A Musica Editora: Imesp. 672 p. 2001 Miguel Fischer, Martha Furman Schleifer, John M. Furman: Latin American classical composers - A biographical dictionary, Lanham, Md: Scarecrow Press, Inc., 1996, 407 p., Wolfgang Suppan, Armin Suppan: Das Neue Lexikon des Blasmusikwesens, 4. Auflage, Freiburg-Tiengen, Blasmusikverlag Schulz GmbH, 1994, Mozart Camargo Guarnieri (1907-1993). Necrology, in: Inter-American Music Review, 12-2, 1993, p. 168 Maria Abreu, Zuleika Rosa Guedes: O piano na música brasileira: seus compositores dos primórdios até 1950, Porto Alegre: Movimento, 1992, 268 p. Paul E. Bierley, William H. Rehrig: The heritage encyclopedia of band music : composers and their music, Westerville, Ohio: Integrity Press, 1991, Helena Puglia Freire: The piano sonatinas and sonata of Camargo Guarnieri, Indiana (Bloomington). 1984. dissertatie. David P. Appleby: The music of Brazil, Austin: University of Texas Press, 1983, 209 p. Vasco Mariz: História da Música no Brasil, Rio de Janeiro: Instituto Nacional do Livro, 1981
Externe link Flavio Silva: Werken van Mozart Camargo Guarnieri
Categorie:Braziliaans componist Categorie:Braziliaans dirigent Categorie:Braziliaans muziekpedagoog Categorie:Braziliaans wetenschapper