mini|Christiane Nüsslein-Volhard (2007) Christiane Nüsslein-Volhard (* 20. Oktober 1942 in Heyrothsberge bi Meideborg) is ein düütsch Biologin un Biochemikerin. Se befaat sück mit Genforschung un Entwicklungsbiologie an dat Max-Planck-Institut für Biologie Tübingen un leit en Emeritus-Forschungsgrupp mit den Titel Color pattern formation. Se kreeg 1995 den Nobelpries för Physiologie oder Medizin för hör Forschungen över de genetische Kontrolle vun de fröh Embryonalentwicklung. In Fackwarken wurrd hör Naam deelwies mit CNV afkört.
Leven mini|Christiane Nüsslein-Volhard (2007) Christiane Volhard wurr an’n 20. Oktober 1942 in Heyrothsberge bi Meideborg as tweet vun fief Kinner boren. Hör Vader Rolf Volhard weer Architekt, hör Moder Brigitte Haas Kindergordenkraft. De Chemiker Jacob Volhard weer he Oorgrootvader. Hör Jöögd hett se in dat Huus vun hör Grootvader, den Hart- un Nierenspezialisten Franz Volhard, dicht bi Frankfort an’n Main, wo hör Familie nah den Krieg Toflucht söcht harr. Se hett sück all fröh för Planten un Deerten interesseert un wuss all mit 12 Johren, dat se Biologin wurrn wull. Beinfloot vun Konrad Lorenz un anner Verhollensforscher hett se to de Abiturfier en Referat över de Sprache bei Tieren hollen.
Nah dat Abitur an de Schillerschool in Frankfort an’n Main fung se 1962 an, Biologie an de Johann-Wolfgang-Goethe-Universität Frankfort an’n Main to studeeren. 1964 wessel se to dat Biochemiestudium an de Eberhard Karls Universität Tübingen. Van 1967 bit 1977 weer se mit den Physiker Volker Nüsslein verheiraadt. De kinnerlos Ehe wurr 1977 schett. De Ex-Ehemann hett later de Naam vun sien tweet Fru annommen un wurr Fackhoochschoolperfesser. Christiane Nüsslein-Volhard kreeg hör Diplom in Biochemie in Tübingen 1968 un weer van 1969 an wetenschaplich Mitarbeiterin aan dat dormalig Tübinger Max-Planck-Institut für Virusforschung. De Promotschoon to’n Doktor vun de Naturwetenschapen weer an de Universität Tübingen (1973) in dat Fack Genetik.Christiane Nüsslein: Zur spezifischen Protein-Nukleinsäure-Wechselwirkung: Die Bindung von RNS-Polymerase aus E. coli an die Replikative-Form-DNS des Bakteriophagen fd und die Charakterisierung der Bindungsstellen. Dissertation. Eberhard-Karls-Universität, Tübingen 1973; erschienen 1974. Hör wesentlichen Ergevnisse wurrn bi dat RNA-Polymerase-Meeting in Cold Spring Harbor vörstellt.Peter H. Seeburg, Christiane Nüsslein, Heinz Schaller: Interaction of RNA polymerase with promoters from bacteriophage fd. In: Eur J Biochem 74, 1977: 107–113. PDF. To de Personalpolitik vun dit Wark hett se in en Interview seggt: „Dabei hatte ich fast alle Experimente gemacht und den Aufsatz auch noch geschrieben. Mein Doktorvater meinte, mein Kommilitone solle vorn stehen, der habe Frau und Kind, der brauche seine Karriere.“
As Postdoc hett se mit en Forschungsstipendium 1975/1976 an dat Laboratorium vun Walter Jakob Gehring in dat Biozentrum Basel arbeit, wo se hör Forschung to de biologische GestaltbildungPetra Nellen: Nüsslein-Volhard, Christiane. In: Werner E. Gerabek, Bernhard D. Haage, Gundolf Keil, Wolfgang Wegner (Hrsg.): Enzyklopädie Medizingeschichte. De Gruyter, Berlin/New York 2005, ISBN 3-11-015714-4, S. 1058. anfung. 1977 weer se as Stipendiatin vun de Deutschen Forschungsgemeinschaft (DFG) an dat Laboratorium vun den Insektenembryologen Klaus Sander an de Universität Freiburg im Breisgau.Christiane Nüsslein-Volhard, Margit Lohs-Schardin, Klaus Sander, Christoph Cremer: A dorso-ventral shift of embryonic primordia in a new maternal-effect mutant of Drosophila. In: Nature 283, 5746, 1980: S. 474–476.
Van 1978 bit 1980 hett se as Forschungsgruppenleiterin an dat nee upbaut Europäischen Molekularbiologischen Laboratorium (EMBL) in Heidelbarg arbeit. Dor hett se mit Eric Frank Wieschaus tosommen arbeit,Christiane Nüsslein-Volhard, Eric Wieschaus: Mutations affecting segment number and polarity in Drosophila. In: Nature 287, 5785, 1980: S. 795–801. mit den den se later den Nobelpries kreeg. Dornah hett se en Nahwussgrupp an dat Friedrich-Miescher-Laboratoriumvun de Max-Planck-Gesellschaft in Tübingen (1981–1984) leit un 1985 wurr se sluutend Direktorin un Wetenschaplich Liddmaat an dat Max-Planck-Institut für Entwicklungsbiologie in Tübingen. Een Johr later, 1986, kreeg se den Gottfried Wilhelm Leibniz-Pries vun de Deutsche Forschungsgemeinschaft, de hööchste Utteeknung in de düütsch Forschung. Dornah folgten Gast-Lehrupdrääg an de Harvard Medical Schoolvun de Harvard University (1988, 1991), de Yale University (1989), de Rockefeller University in New York (1991) un de Indiana University (1994). An de Tübinger Universität hett se siet 1991 en Honorarprofessur inne.
mini|Kutikulapräparation eines Embryos von Drosophila melanogaster, etwa 22 h alt. Ventrale Ansicht mit Dentikeln. Anterior (de Kopp) is links. Nüsslein-Volhard kreeg 1995 den Nobelpries för Physiologie oder Medizin tosommen mit Eric Frank Wieschaus un Edward Bok Lewis för hör Forschungen över de genetisch Stüern vun de Embryonalentwicklung. Se un Eric Wieschaus hemm Gene, de in dat Ei vun de Daufleeg (Drosophila melanogaster) de Anlaag vun den Körperplaan un de Segmente stüern, identifizeert un systematiseert. Se hemm de Gradiententheorie entwickelt, de dorstellt, wu dör Stoffgradienten in de Eizell un den Embryo de Genexpression stüert wurrd, un wies Parallelen in de Embryonalentwicklung tüschen Insekten un Wirbeldeerten up. Nah den Insekten wurr later de Zebrabärbling (Danio rerio) as eerst Wirbeldeert to den Hööftgegenstand vun de entwicklungsbiologischen Arbeiten vun Nüsslein-Volhard.
1998 hett se tosommen mit den langjohrigen Manager vun de Bayer AG, Peter Stadler, un den Kölner Genetiker Klaus Rajewsky dat Biotechnologie-Ünnernehmen Artemis Pharmaceuticals GmbH grünnd. Dat weer spezialiseert up de Entwicklung vun gentechnisch herstellt Medikamenten un streev middellfristig den Börsengang an. Dör de tüschentietlich vörnommen Fusion mit Exelixis in dat Johr 2001 un later mit Taconic Farms in dat Johr 2008 wurr Artemis Deel vun Taconic Farms, Inc.Custom Model Generation Solutions Management (engelsch). Websteed vun Taconic Farms, Inc. Afropen an’n 16. Juli 2018.
Nüsslein-Volhard weer van 2001 bit 2007 Liddmaat in’n Natschonalen Ethikraat. Van 2013 bit Juni 2021 weer se Kanzlerin vun den Orden Pour le Mérite vun de Bundsrepublik Düütschland.
2004 hett se de Christiane Nüsslein-Volhard-Stiftung (Eegenschrievwies: CNV-Stiftung) grünnd, de begabt jung Wetenschaplerinnen dör lütt un eng faat finanzielle Toschüsse de Kinnerbetüen oder den Koop vun Huushollensreedschapp lichter maken sall.: "Die Mittel dienen nicht der Finanzierung des Lebensunterhalts der Stipendiatin und ihrer Familie. Dieser muss bereits abgesichert sein. Auch wird vorausgesetzt, dass die Stipendiatin während des Förderzeitraums vollzeitig arbeitet und eine ganztägige Betreuung des Kindes/der Kinder durch eine Tagesstätte oder Tagesmutter gewährleistet und finanziert ist. (...) Die Förderung beträgt 400 Euro im Monat über einen Zeitraum von einem Jahr. Die finanzielle Unterstützung soll zur Entlastung im Haushalt und bei der Kinderbetreuung beitragen, um Zeit für die wissenschaftliche Arbeit zu gewinnen. Diese Mittel können z.B. zur Einstellung von Haushaltshilfen, Anschaffung von Geräten wie Spül- oder Waschmaschine und für zusätzliche Kinderbetreuung verwendet werden (z.B. Babysitter in den Abendstunden oder während Reisen zu Tagungen)."
Hör Neffe is de 2021 mit den Nobelpries för Chemie uttekent Chemiker Benjamin List. Se leevt in den Tübinger Stadtdeel Bebenhausen.
Forschung De Forschungen vun Christiane Nüsslein-Volhard befaaten sück mit dat Billen vun Formen un Gestalten bi de Entwicklung vun Deerten. An de Daufleeg Drosophila hett se tallriek Gene opdeckt un beschreeven, de de Entwicklung stüern un entscheeden Funktschonen bi de Gestaltbildung in‘n Embryo hemm.Hans Georg Frohnhöfer, Ruth Lehmann, Christiane Nüsslein-Volhard: Manipulating the anteroposterior pattern of the Drosophila embryo. In: Embryol Exp Morph 97 Suppl, 1986: 169–179. PDF. In molekularen Studien wurrn de Funktschonen vun eenige vun disse Gene in’n Organismus upkloort. Dorbi wurrn nee gestaltbilend Mechanismen nahwiest, as Gradienten, bi denen Morphogene as entscheeden Faktoren de Positschoon in‘t Ei bestimmen.Thomas Berleth, Maya Burri, Gudrun Thoma, Daniel Bopp, Sibyll Richstein, Gabriella Frigerio, Markus Noll, Christiane Nusslein-Volhard: The role of localization of bicoid RNA in organizing the anterior pattern of the Drosophila embryo. In: The EMBO Journal. Band 7, Nummer 6, Juni 1988, S. 1749–1756, PMID 2901954, . Verglieken tüschen verscheeden Organismen insluutend de Minschen hemm en hooch Grad vun de Verwandschap vun hör Gene ergeven. Dat ünnerstriekt de Bedüüden vun de Grundlagenforschung an Modellorganismen as Drosophila för dat Verständnis vun Aspekten vun de minschlich Biologie un Medizin.
Siet mehreren Johren arbeit de Grupp vun Nüsslein-Volhard ok an den Zebrabärbling (Danio rerio), de en hervörragend nee Modellsystem för de Ünnersöken vun de Gestaltbildung bi Wirbeldeerten dorstellt.Kerstin Howe, Matthew D Clark, Carlos F Torroja, (…), Christiane Nüsslein-Volhard, Tim J P Hubbard, Hugues Roest Crollius, Jane Rogers, Derek L Stemple: The zebrafish reference genome sequence and its relationship to the human genome. In: Nature. Band 496, Nummer 7446, April 2013, S. 498–503.
En Teel vun disse Forschung is dat, Gene to finnen, de bi de Variatschoon vun de Formen wiels de Evolutschoon en Rull spelen. Dat gifft mehr as 140 Originalpublikatschonen in wetenschaplich Tietschriften.
Ehrungen un Liddmaatschapen 1986: Gottfried-Wilhelm-Leibniz-Pries vun de Deutsche Forschungsgemeinschaft 1986: Franz-Vogt-Pries vun de Universität Gießen 1988: Brooks Lecturer, Harvard Medical School, USA 1988: Carus-Medaille vun de Düütsch Akademie vun de Wetenschapen Leopoldina, Halle 1988: Carus-Pries vun de Stadt Schweinfort 1988: Silliman Lecturer, Yale University, USA 1989: Grünnensliddmaat vun de de Academia Europaea 1989: Korrespondeerend Liddmaat vun de Heidelbarger Akademie vun de Wetenschapen 1990: Rosenstiel Medal, Brandeis University, USA 1990: Sc.D., Yale University, USA 1990: Mattia Award, Roche Institute, New Jersey, USA 1990: Korrespondeerend Liddmaat vun de Noordrhien-Westfäälsch Akademie vun de Wetenschapen un de Künste 1990: Liddmaat vun de Royal Society London 1990: Liddmaat vun de National Academy of Sciences Washington 1991: Liddmaat vun de Leopoldina 1991: Albert Lasker Award for Basic Medical Research 1991: Ehrendokterwürde vun de Universität Utrecht 1991: Ehrendokterwürde vun de Princeton University 1991: Keith R. Porter Lecture 1991: Dunham Lecturer, Harvard Medical School, USA 1991: Harvey Lecturer, Rockefeller University, USA 1991: Ehrendokterwürde vun de Eberhard-Karls-Universität Tübingen 1992: Otto-Warburg-Medaille 1992: Alfred P. Sloan, Jr. Prize, Louisa-Gross-Horwitz-Pries 1992: Prix Louis Jeantet de Médicine, Genf, Swiez 1992: Liddmaat vun de American Academy of Arts and Sciences 1992: Mendel Medal vun de Genetics Society 1993: Ehrendokterwürde vun de Albert-Ludwigs-Universität Freiburg 1993: Ehrendokterwürde vun de Harvard University 1993: Sir Hans Krebs Medal vun de Federation of European Biochemical Societies (FEBS) 1993: Theodor-Boveri-Pries vun de Sellschopp för Physico-Medica vun de Universität Würzburg 1993: Ernst Schering Pries, Berlin 1993: Bertner Award, Anderson Cancer Research Center, Houston, USA 1994: Bundesverdeenstkrüüz 1995: Nobelpries för Physiologie oder Medizin 1995: Liddmaat vun de American Philosophical Society 1996: Verdeenstmedaille vun dat Land Baden-Württemberg 1996: Goetheplakette vun de Stadt Frankfurt am Main 1997: Orden Pour le Mérite vun de Bundsrepubliek Düütschland 1999: Korrespondeerend Liddmaat vun de Akademie vun de Wetenschapen to Chöttingen 2001: Ehrendokterwürde vun de Rockefeller University, New York, USA