De Messier-Kataloog is en List vun 110 astronoomsche Objekten, de twüschen 1764 un 1782 in en eerste Faten vun den franzööschen Astronom Charles Messier tosamenstellt un later tosamen mit sien Kolleeg Pierre Méchain utwiet worrn is. In den Kataloog staht vör allen Galaxien, Steernhopens un Nevels. De meisten dorvun weern vörher noch nich bekannt to de Tiet.
De Messier-Kataloog weer un is ok hüüt noch vun grote praktische Bedüden. He weer de Grundlaag för’t systemaatsche Utforschen vun Galaxien, Nevels un Steernhopens, und vele vun de Messier-Tallen sünd ok vundaag noch as Beteken för vele vun disse Objekten begäng.
Historie Messier weer vör allen an Kometen intresseert. Bit 1801 hett he twintig ne’e Kometen opdeckt. Bi sien Söök hett je jümmer wedder mol diffuse Placken funnen, de jüst so utsehn deen as Kometen, man jemehr Positschoon an’n Himmel nich ännern. Vunwegen dat de Objekten keen Egenbewegen opwiest hebbt, weer dat wohrschienlich, dat se wiet weg vun dat Sünnsystem stahn müssen.
Üm disse Objekten nich mit Kometen to verwesseln un dorop Tiet to verswennen, hett Messier sik en Kataloog tosamenstellt, in den he disse nevelordigen Objekten, jemehr Positschoon un de sichtboren Egenschoppen fasthollen hett. Dat eerste Objekt („Messier 1“), dat he opschreven hett, weer de Kreeftnevel in’t Steernbild Bull. De Objekten weern dorna ahn sünnere Sorteren in de Reeg vun jemehr Opdecken oder vun’t Opnehmen in’n Kataloog dörtellt. De Andromedanevel, wat en Galaxie in’t Steernbild Andromeda is, hett to’n Bispeel de Beteken M 31.
De egentliche Kataloog vun Messier hett opletzt de Objekten M 1 bit M 103 oplist un weer in dree Delen publizeert: 1774 (M1–M45 in Mémoires de l’Academie 1771), 1780 (M1–M70 in Connaissance des temps 1783) 1781 (M1–M103 in Connaissance des temps 1784)
Vundaag höört ok noch de Objekten M 104 bit M 110 dorto. M 104 hett Messier sülvst vun Hand in sien egen Utgaav vun den Katalog indragen. De Objekten M 105 bit M 109 weern vun Méchain 1781 un 1782 opdeckt un weern in en Breef an Johann Bernoulli ansnackt. M 108 un M 109 hett Messier sülvst bi’t Beschrieven vun’t Objekt M 97 ansnackt, hett jem aver nich as egenstännige Objekten in’n Kataloog opnahmen. En Grund dorför is nich bekannt. All disse Objekten weer eerst later, twüschen 1921 un 1966, vun Wetenschopshistorikers to den Messier-Kataloog torekent mit de Begrünnen, dat se hööchstwohrschienlich in de plaante veerte Faten vun den Kataloog opnahmen worrn weern, de aver nienich rutkamen is.
Sünners de letzten Objekten, de Messier nie künnig maakt hett, man ok en poor annere Objekten, weern later vun verschedene Astronomen (as Wilhelm Herschel) unafhangig vun Messier sien Beobachten noch eenmol nee opdeckt.
Bedüden De Messier-Kataloog weer nich de eerste vun sien Oort, man dat weer de eerste, de eenigermaten vullstännig un free vun Fehlers weer, dat he ok för praktische Beobachten insett warrn künn. Ok vundaag noch sünd de meisten Objekten ünner de Messier-Beteken bekannt un hebbt keen Egennaam.
As de Kataloog tosamenstellt weer, weer de Natur vun de Objekten noch nich kloor. All dat Forschen, de sik dormit befaat hett, wat dat mit de Galaxien, Steernhopens un Nevels op sik hett, harrn jemehrn Oorsprung in den Messier-Kataloog as ok in den New General Catalogue un den Index-Kataloog. Jüst in Volkssteernwachten un ünner Amateurastronomen warrt de Messier-Kataloog geern bruukt, vunwegen dat de Objekten dor in al mit teemlich lütte Teleskopen oder starke Feernglääs beobacht warrn künnt. Na den Kataloog is de Messier-Marathon afleidt, bi den dat dorüm geiht, in’n Verloop vun bloots een Nacht all Messier-Objekten to beobachten.
Fehlers un Grenzen De Kataloog bargt hööchstens een Indrag mit en Fehler. De Wetenschopshistorikers sünd sik nich eens, wat dat mit Messier 102 op sik hett: dat is mööglicherwies en verkehrten tweten Indrag to dat Objekt Messier 101 oder en beobachten vun de „Spinnelgalaxie“ NGC 5866, de in moderne Faten vun’n Kataloog as M 102 opföhrt warrt.
Butendem wiest de Kataloog twee Objekten ut, de keen flachige Objekten sünd. Dat een is Messier 40, wat egentlich de Dubbelsteern Winnecke 4 is. Dat annere is Messier 73, wat en Koppel vun Steerns betekent, bi de nich kloor is, da se as en apenen Steernhopen tosamenhöört.
Vele Nevels, de vundaag bekannt sünd, fehlt in’n Messier-Kataloog. Tomeist liggt dat doran, dat se to lichtswack sünd, as dat se dormols beobacht warrn künnen. Dorto tellt to’n Bispeel de Peerkoppnevel un annere hellere Nevels, de later in’n New General Catalogue (1888) un in’n Index-Katalog (eerste Faten 1895, twete Faten 1908) list worrn sünd. Ok annere helle Objekten as de Dubbelsteernhopen h + χ in’n Perseus oder de Hyaden hebbt keen Indrag in’n Messier-Kataloog. Allgemeen sünd de Indrääg begrenzt op Objekten, de nöördlich vun en Deklinatschoon vun −35° staht, also gröttstendeels op de Noordhalfkugel to sehn sünd.
Översichtskoort De Steernkoort wiest, woans de 110 Messierobjekten an’n Himmel to finnen sünd. center|duum|hochkant=3.5|
List vun de Messier-Objekten