Toon Tellegen (folút: Antonius Otto Hermannus Tellegen; Brielle, 18 novimber 1941) is in Nederlânsk skriuwer, dichter en dokter dy't benammen bekend is om syn berneboeken. Fral syn fabels oer bisten lykas de eamel, it iikhoarntsje, de oaljefant en de sprinkhoanne binne tige populêr en wurde ek in soad troch folwoeksenen lêzen fanwegen de fermaaklike en bizarre sitewaasjes en filosofyske djipgong.
Libben en karriêre Tellegen waard yn 1941 berne yn Brielle (of De Bryl), yn it súdlike part fan 'e provinsje Súd-Hollân. Hy studearre genêskunde oan 'e Ryksuniversiteit Utert en fêstige him as hûsdokter yn Amsterdam, nei't er trije jier lang ûntwikkelingswurk yn Kenia dien hie.
Nei't er al in stikmannich jierren gedichten foar folwoeksenen skreaun hie, sette Tellegen útein mei it skriuwen fan ferhalen foar syn eigen bern. Yn 1984 ferskynde syn earste berneboek, mei as titel Er Ging Geen Dag Voorbij: Negenenveertig verhalen over de eekhoorn en de andere dieren. Yn it wurk fan Tellegen spylje bisten as de eamel, it iikhoarntsje, de oaljefant en de sprinkhoanne faak de haadrol. De ferhalen hawwe gauris in filosofysk karakter. Ferskate boeken fan Tellegen binne mei prizen bekroand.
Toon Tellegen skriuwt noch altyd en mei grutte regelmjittigens gedichten. Sa skreau er foar it keunstwurk Straatpoëzie Tuindorp Oostzaan it fers Als een Pijl uit een Onzekere Boog, dat ynspirearre waard troch de stjerrebylden. Njonken poëzij en proaza produsearret Tellegen ek toanielstikken, lykas Leven met een Onbekende: Toneelstuk voor Ria Eimers en Niemand Anders, dat er foar aktrise Ria Eimers skreau, en dat yn jannewaris 2008 yn premiêre gie yn it O.T. Theater yn Rotterdam.
Yn 2012 hie Tellegen in kameoroltsje as skriuwer yn 'e ferfilming fan syn eigen boek Mijn Avonturen door V. Swchwrm. Yn 2017 waarden 41 fan Tellegen syn moaiste ferhalen oerset yn it Frysk troch Anne Tjerk Popkema en útjûn troch Utjouwerij Regaad ûnder de titel Teltsjes fan Tellegen.
Wurk Tellegen syn jeugdboeken en syn wurken foar folwoeksenen kinne faak mar dreech faninoar skaat wurde. In protte fan syn berneboeken mei bisteferhalen wurde ommers troch folwoeksenen lêzen en syn proaza en poëzij wurdt ek troch de jongerein wurdearre. De ûndersteande yndieling is makke op basis fan gegevens fan Utjouwerij Querido en de Keninklike Bibleteek yn De Haach.
Berneboeken / Jeugdliteratuer 1984 – Er Ging Geen Dag Voorbij: Negenenveertig verhalen over de eekhoorn en de andere dieren 1985 – "Ik Ga op Reis," Zei de Eekhoorn (beheinde oplaach fan 45 eksimplaren) 1987 – Toen Niemand Iets te Doen Had 1989 – Langzaam, Zo Snel Als Zij Konden 1990 – Het Feest op de Maan 1991 – Misschien Waren Zij Nergens 1991 – Juffrouw Kachel 1993 – Bijna Iedereen Kon Omvallen 1993 – Jannes 1994 – Mijn Vader 1995 – De Verjaardag van de Eekhoorn 1995 – Misschien Wisten Zij Alles: 214 verhalen over de eekhoorn en de andere dieren (befettet in cd dêr't Tellegen guon ferhalen op foarlêst) 1996 – Brieven aan Niemand Anders 1996 – De Ontdekking van de Honing 1996 – De Verschrompeling van de Olifant 1996 – Teunis 1997 – Dokter Deter 1998 – Mijn Avonturen door V. Swchwrm (berneboekewikekado) 1998 – De Verjaardag van Alle Anderen 1999 – De Genezing van de Krekel 2000 – Ze Sliepen Nog 2001 – Taartenboek 2002 – Is Er Dan Niemand Boos? 2004 – Plotseling Ging de Olifant Aan 2005 – Midden in de Nacht 2005 – Pikkuhenki 2006 – De Eenzaamheid van de Egel 2007 – Post voor Iedereen 2007 – Dierenverhalen van Toon Tellegen & Het Wisselend Toonkwintet (hark-cd) 2007 – Ik Zal Je Nooit Vergeten 2007 – De Almacht van de Boktor 2008 – Morgen Was het Feest 2009 – Het Vertrek van de Mier 2009 – Iedereen Was Er 2009 – Maar Niet uit het Hart: Dierenverhalen over Afscheid 2009 – Met Hart en Ziel: Dierenverhalen voor Elk Feest 2009 – Een Hart onder de Riem: Dierenverhalen vol Troost 2009 – Na aan het Hart: Dierenverhalen vol Vriendschap 2009 – Beterschap: Dierenverhalen over Ziekte en Gezondheid 2009 – Welterusten: Dierenverhalen over Slaap en Sluimer 2009 – Goede Reis: Dierenverhalen over Vertrek en Aankomst 2009 – Houd Moed: Dierenverhalen over Verdriet en Eenzaamheid 2010 – Het Wezen van de Olifant 2010 – Mano de Brandweerjongen 2010 – Waar Is Mo? 2010 – Als Feda Slaapt 2010 – Wat Dansen We Heerlijk 2011 – Het Geluk van de Sprinkhaan 2013 – Het Lot van de Kikker 2014 – Het Verlangen van de Egel 2015 – De Tuin van de Walvis 2015 – Heden Niet Jarig 2017 – Teltsjes fan Tellegen: Alventritich Bisteferhalen (blomlêzing út Tellegen syn wurk, oerset nei it Frysk troch Anne Tjerk Popkema) 2017 – Wij Alleen 2018 - Scherven brengen geluk. Dierenverhalen over vriendschap. 2019 - De genezing van de krekel, mei yllustraasjes fan Gwen Stok, (byldroman) 2020 - Ze wisten er meer van. Veel meer verhalen over de eekhoorn en de andere dieren 2021 - De hele tijd, mei yllustraasjes fan Geerten Ten Bosch 2021 - De egel, dat ben ik, yn 'e mande mei Annemarie van Haeringen 2022 - Het verlangen van de Egel, mei Annemarie van Haeringen 2022 - De liefste wens
Proaza 1994 – Twee Oude Vrouwtjes 1998 – Dora: Een Liefdesgeschiedenis 2000 – De trein naar Pavlovsk en Oostvoorne 2000 – Enkele Onwaarschijnlijke Aantekeningen van Dante Alighieri bij het Schrijven van Zijn Goddelijke Komedie 2002 – Brieven aan Doornroosje 2008 – Een Nieuwe Tijd (blomlêzing mei wurk fan Tellegen, Elspeth Diederix, Paul Faassen, Harmen Liemburg, René Knip, Vittorio Roerade, Rauser, Hans Muller, Typophonics) 2014 – Ze dachten allemaal: verhalen over de krekel en andere dieren 2015 - Een vorig leven. 2018 - De seringenboom - Herinneringen aan mijn broer 2023 - Waar gaan we eigenlijk heen, gearwurke mei Thé Tjong-Khing 2024 - Een nieuw begin
Poëzij 1980 – De Zin van een Liguster 1981 – De Aanzet tot een Web 1982 – Beroemde Scherven 1984 – De Andere Ridders 1985 – Ik en Ik 1987 – Mijn Winter 1989 – In N. en Andere Gedichten 1991 – Een Langzame Val 1992 – Een Dansschool 1994 – Tijger onder de Slakken 1998 – Gewone Gedichten 1996 – Als We Vlammen Waren 1997 – Over Liefde en over Niets Anders 1999 – Er Ligt een Appel op een Schaal (blomlêzing út Tellegen syn poëzij) 2000 – Gedichten 1977-1999 (samle fersen) 2000 – Kruis en Munt 2001 – De Een en de Ander 2001 – Een Man en een Engel (beheinde oplaach fan 399 eksimplaren) 2002 – Alleen Liefde 2002 – Wie A Zegt: Gedichten 2004 – Minuscule Oorlogen (Niet met het Blote Oog Zichtbaar) 2004 – Daar Zijn Woorden Voor (blomlêzing út Tellegen syn poëzij) 2005 – ...m n o p q... 2006 – Raafvogels 2008 – Hemels en Vergeefs 2009 – Stof dat als een Meisje 2011 – Schrijver en Lezer 2012 – De Optocht 2014 – De Werkelijkheid 2016 - Wonderbaarlijk buigt zich over water 2018 - Glas tussen ons 2019 - Een van ons zal omkijken – Zijn mooiste gedichten. 2021 - Tot de winter er op volgt 2023 - Langs een helling 2023 - Voor elkaar
Toaniel 1966 – Jimmy Walker 1980 – Wespen 2007 – Leven met een Onbekende 2009 – Twee Oude Vrouwtjes 2015 – Een Vorig Leven
Oar 1989 – Het Vonnis (senario foar in koarte film)
Prizen en nominaasjes jier priis resultaat kategory foar1969ANV-Visser Neerlandia-priiswûnn.f.t.Als Moeder Ergens Ziek van Is1988Gouden Griffelwûnn.f.t.Toen Niemand Iets te Doen Had1990Sulveren Griffelwûnn.f.t.Langzaam, Zo Snel Zij Konden1992Woutertje Pieterse Priiswûnn.f.t.Juffrouw Kachel1993Jan Campert-priiswûnn.f.t.Een Dansschool1994Gouden Griffelwûnn.f.t.Bijna Iedereen Kon OmvallenSulveren Griffelwûnn.f.t.JannesWoutertje Pieterse Priiswûnn.f.t.Bijna Iedereen Kon Omvallen1997Sulveren Griffelwûnn.f.t.TeunisTheo Thijssenpriiswûnn.f.t.hiele oeuvre1999Sulveren Griffelwûnn.f.t.De Verjaardag van Alle Anderen2000De Gouden Ule Literatuerpriiswûnn.f.t.De Genezing van de Krekel2007Constantijn Huygens-priiswûnn.f.t.hiele oeuvre2012Popescu Prizewûnn.f.t.Raptors (Ingelske oersetting fan Raafvogels)2015Sulveren Paletwûnn.f.t.Is Er Dan Niemand Boos?2016Sulveren Griffelwûnbêste berneboek fan 6 jier ôfDe Tuin van de Walvis
Keppelings om utens Kjoek.nl oer Toon Tellegen
Kategory:Nederlânsk romanskriuwer Kategory:Nederlânsk koarte-ferhaleskriuwer Kategory:Nederlânsk berneboekeskriuwer Kategory:Nederlânsk dichter Kategory:Nederlânsk toanielskriuwer Kategory:Nederlânsk dokter Kategory:Nederlânsk ûntwikkelingswurker Kategory:Skriuwer fan wa't ien of mear wurken yn it Frysk oerset binne Kategory:Persoan berne yn 1941