Die Pillenkäfer, wissenschaftlicher Name Byrrhidae, bilden eine Familie der Käfer. Die Familie umfasst etwa 300 Arten, hauptsächlich in den gemäßigten Zonen der beiden Hemisphären. Die Familie ist in Mitteleuropa mit 35 Arten aus 11 Gattungen vertreten.

Merkmale Die Pillenkäfer sind oval oder rundlich und besitzen eine stark gewölbte Statur. Meist sind alle Körperextremitäten eng anlegbar. Die Fühler sind elfgliedrig und sind zum Ende hin breiter und selten gekeult. Der Kopfschild ist meist nahtlos mit der Stirn verwachsen. Die Füße sind fünf-, selten viergliedrig. Die Vorderhüften sind voneinander getrennt, dazwischen befindet sich der Mesosternalkiel. Die Episternen der Hinterbrust verjüngen sich nach hinten. Die Größe der Käfer reicht von 1,2 mm (Syncaypta spinosa) bis 14 mm (Byrrhus gigas).

Die Dungkäferart Onthophagus verticicornis ist im Deutschen auch unter dem Namen Nickender Pillenkäfer bekannt, gehört aber zur Familie der Blatthornkäfer (Scarabaeidae).

Lebensweise Die Larven fressen meist in der Erde an Moosrhizoiden. Die ausgewachsenen Käfer ernähren sich ebenfalls von Moos.

Systematik Unterfamilien und Tribus der Pillenkäfer: Amphicyrtinae , 1861 Byrrhinae , 1804 Exomellini , 1914 Morychini , 1961 Pedilophorini , 1912 Simplocariini , 1869 Syncalyptinae , 1869 Microchaetini , 1973 Syncalyptini , 1869

Arten in Europa In Europa kommen folgende 114 Arten vor: Arctobyrrhus dovrensis , 1902 Byrrhus (Byrrhus) arietinus , 1842 Byrrhus (Byrrhus) fasciatus (, 1771) Byrrhus (Byrrhus) geminatus , 1854 Byrrhus (Byrrhus) numidicus , 1935 Byrrhus (Byrrhus) pilula – Gemeiner Pillenkäfer (, 1758) Byrrhus (Byrrhus) pustulatus (, 1771}) Byrrhus (Pseudobyrrhus) derrei , 1987 Byrrhus (Pseudobyrrhus) focarilei , 1997 Byrrhus (Pseudobyrrhus) glabratus , 1841 Byrrhus (Pseudobyrrhus) luniger , 1817 Byrrhus (Pseudobyrrhus) nigrosparsus , 1866 Byrrhus (Pseudobyrrhus) picipes , 1825 Byrrhus (Pseudobyrrhus) pilosellus , 1833 Byrrhus (Seminolus) alpinus , 1829 Byrrhus (Seminolus) auromicans , 1851 Byrrhus (Seminolus) espanoli (, 1960) Byrrhus (Seminolus) gigas , 1787 Byrrhus (Seminolus) lisellae (, 1953) Byrrhus (Seminolus) nicolasi (, 1966) Byrrhus (Seminolus) occidentalis (, 1953) Byrrhus (Seminolus) pyrenaeus , 1834 Byrrhus (Seminolus) signatus , 1823 Byrrhus stoicus (, 1776) Carpathobyrrhulus tatricus , 1957 Carpathobyrrhulus transsylvanicus (, 1848) Chaetophora minuta (, 1884) Chaetophora spinosa (, 1794) Chrysobyrrhulus asturiensis , 1997 Chrysobyrrhulus metallicus (, 1865) Chrysobyrrhulus moltonii , 1964 Chrysobyrrhulus triangularis , 1997 Curimopsis (Atlantopsis) brancomontis , 2002 Curimopsis (Atlantopsis) canariensis (, 1967) Curimopsis (Atlantopsis) capitata (, 1854) Curimopsis (Atlantopsis) granulosa (, 1865) Curimopsis (Atlantopsis) horrida (, 1854) Curimopsis (Atlantopsis) integra (, 1864) Curimopsis (Atlantopsis) maderiensis , 2002 Curimopsis (Atlantopsis) ovuliformis (, 1854) Curimopsis (Atlantopsis) senicis , 2002 Curimopsis (Atlantopsis) tenerifensis (, 1976) Curimopsis (Atlantopsis) wollastoni , 2002 Curimopsis (Curimopsis) andalusiaca (, 1967) Curimopsis (Curimopsis) austriaca (, 1967) Curimopsis (Curimopsis) carniolica (, 1902) Curimopsis (Curimopsis) cyclolepidia (, 1902) Curimopsis (Curimopsis) franzi , 1973 Curimopsis (Curimopsis) ganglbaueri (, 1924) Curimopsis (Curimopsis) incisa (, 1917) Curimopsis (Curimopsis) italica (, 1967) Curimopsis (Curimopsis) jordai (, 1910) Curimopsis (Curimopsis) maritima (, 1802) Curimopsis (Curimopsis) monticola (, 1967) Curimopsis (Curimopsis) moosilauke , 1986 Curimopsis (Curimopsis) nigrita (, 1934) Curimopsis (Curimopsis) paleata (, 1846) Curimopsis (Curimopsis) palmi (, 1967) Curimopsis (Curimopsis) provencalis (, 1967) Curimopsis (Curimopsis) setigera (, 1798) Curimopsis (Curimopsis) setosa (, 1838) Curimopsis (Curimopsis) syriaca (, 1870) Curimopsis (Curimopsis) vicentina , 1973 Curimus abbreviatus , 1903 Curimus brenskei , 1884 Curimus decorus (, 1842) Curimus erichsoni , 1881 Curimus erinaceus (, 1825) Curimus insignis (, 1842) Curimus interstitialis , 1881 Curimus lariensis (, 1833) Curimus maglicensis , 1917 Curimus montenegrinus , 1881 Curimus petraeus , 1863 Curimus rudis , 1876 Curimus terminatus , 1884 Cytilus auricomus (, 1825) Cytilus sericeus (, 1771) Lamprobyrrhulus nitidus (, 1783) Lasiomorychus apfelbecki (, 1889) Morychus aeneus (, 1775) Pedilophorus auratus (, 1825) Pedilophorus colonnellii , 1999 Pedilophorus macedonicus (, 1969) Pedilophorus monicae , 1999 Pedilophorus moraveci , 2002 Pedilophorus shqiperianus , 2002 Pedilophorus szeli , 2002 Pedilophorus zelenosivus , 2002 Pedilophorus zierisi , 2002 Porcinolus murinus (, 1794) Simplocaria (Simplocaria) acuminata , 1847 Simplocaria (Simplocaria) arctica , 1904 Simplocaria (Simplocaria) brevistriata , 1900 Simplocaria (Simplocaria) deubeli , 1899 Simplocaria (Simplocaria) elongata , 1903 Simplocaria (Simplocaria) frigida , 1921 Simplocaria (Simplocaria) jugicola , 1889 Simplocaria (Simplocaria) macularis , 1896 Simplocaria (Simplocaria) maculosa , 1847 Simplocaria (Simplocaria) metallica (, 1807) Simplocaria (Simplocaria) nivalis , 1904 Simplocaria (Simplocaria) palmeni , 1904 Simplocaria (Simplocaria) semistriata (, 1794) Simplocaria (Simplocaria) striata , 1866 Simplocaria (Trinaria) carpathica , 1853 Simplocaria (Trinaria) montenegrina , 1917 Trichobyrrhulus arragonicus , 1911 Trichobyrrhulus fabbrii , 1998 Trichobyrrhulus piochardi (, 1870) Trichobyrrhulus puetzi , 1998 Trichobyrrhulus stierlini (, 1882) Trichobyrrhulus variolosus (, 1864) Trichobyrrhulus zercheorum , 2002

Weblinks

Einzelnachweise Jiří Zahradník, Irmgard Jung, Dieter Jung u. a.: Käfer Mittel- und Nordwesteuropas. Parey, Berlin 1985, ISBN 3-490-27118-1, S. 157ff. Karl Wilhelm Harde, Frantisek Severa, Edwin Möhn: Der Kosmos Käferführer: Die mitteleuropäischen Käfer. Franckh-Kosmos Verlag, Stuttgart 2000, ISBN 3-440-06959-1, S. 202. K. Hurka: Käfer der Tschechischen und Slowakischen Republik. Kabourek, Zlin 2005, ISBN 80-86447-11-1, S. 109.

Kategorie:Käfer