Die Römischen Streitkräfte in Syria (lateinisch exercitus Syriacus) bestanden ab Mitte des ersten Jahrhunderts v. Chr. aus den in den römischen Provinzen Syria und Iudaea/Syria Palaestina stationierten Legionen und Auxiliartruppen.
Die Provinz Iudaea wurde im Laufe der Zeit zu verschiedenen Zeitpunkten umbenannt bzw. neu aufgeteilt:
Unter Hadrian (117–138) wurde die Provinz Iudaea nach dem Bar-Kochba-Aufstand um 135 n. Chr. in Syria Palaestina umbenannt. Unter Septimius Severus (193–211) wurde Syria 194 in die beiden Provinzen Syria Coele und Syria Phoenice aufgeteilt.Gabriele Wesch-Klein: Soziale Aspekte des römischen Heerwesens in der Kaiserzeit (= Heidelberger althistorische Beiträge und epigraphische Studien 28), Steiner, Stuttgart 1998, ISBN 3-515-07300-0, S. 20. Unter Diokletian (284–305) wurden Syria Coele und Syria Phoenice neu aufgeteilt in Syria, Syria salutaris, Syria Euphratensis, Phoenice und Phoenice Libanesia, die alle Teil der Diözese Oriens waren.
Legionen Die folgenden Legionen (oder Teile von ihnen) waren zu verschiedenen Zeiten in der Provinz Syria an den folgenden Standorten stationiert:
Antiochia: die Legionen V Macedonica, X Fretensis und XII Fulminata Raphaneia: die Legionen III Gallica, VI Ferrata und XII Fulminata Zeugma: die Legion IIII Scythica
Die folgenden Legionen (oder Teile von ihnen) waren zu verschiedenen Zeiten in der Provinz Iudaea an den folgenden Standorten stationiert:
Caparcotna: die Legionen II Traiana fortis und VI Ferrata Jerusalem: die Legion X Fretensis
Auxiliartruppen Syria Auf Militärdiplomen aus den Jahren 88 bis 156/157 n. Chr. werden 14 Alae und 33 Kohorten für die Provinz aufgeführt, die aber nicht alle zur selben Zeit in der Provinz stationiert waren:
Ala III Augusta Thracum Ala I Augusta Xoitana Ala I Flavia Agrippiana Ala Gallorum et Thracum Antiana Ala Gallorum et Thracum Constantium Ala II Pannoniorum Ala Praetoria Singularium Ala VII Phrygum Ala Gemina Sebastena Ala I Thracum Herculana Ala I Ulpia Dromedariorum Ala I Ulpia Singularium Ala I Ulpia Syriaca Ala Veterana Gallica Cohors I Ascalonitanorum Cohors I Augusta Pannoniorum Cohors I Augusta Thracum Cohors III Augusta Thracum Cohors IIII Callaecorum Bracaraugustanorum Cohors IIII Callaecorum Lucensium Cohors II Classica Cohors I Claudia Sugambrorum Tironum Cohors I Flavia Chalcidenorum Cohors I Flavia Civium Romanorum Cohors I Gaetulorum Cohors VII Gallorum Cohors II Gemina Ligurum et Corsorum Cohors II Italica Cohors I Ituraeorum Cohors I Lucensium Cohors I milliaria Cohors I Musulamiorum Cohors I Numidarum Cohors I Sebastenorum Cohors IIII Syriaca Cohors I Thracum milliaria Cohors II Thracum Cohors II Thracum Syriaca Cohors III Thracum Syriaca Cohors IIII Thracum Syriaca Cohors I Ulpia Dacorum Cohors II Ulpia Equitata Cohors II Ulpia Paphlagonum Cohors III Ulpia Paphlagonum Cohors I Ulpia Petraeorum Cohors V Ulpia Petraeorum Cohors I Ulpia Sagittariorum
Durch Inschriften sind darüber hinaus zwei weitere Einheiten für die Provinz belegt:
Ala II Flavia Agrippiana Cohors I Hamiorum
Iudaea (ab 135 n. Chr. Syria Palaestina) Auf Diplomen aus den Jahren 86 bis 186 n. Chr. werden 5 Alae und 15 Kohorten für die Provinz aufgeführt, die aber nicht alle zur selben Zeit in der Provinz stationiert waren:
Ala Antiana Gallorum et Thracum Ala Gallorum et Thracum Constantium Ala VII Phrygum Ala I Thracum Mauretana Ala Veterana Gaetulorum Cohors I Augusta Lusitanorum Cohors III Callaecorum Bracaraugustanorum Cohors II Cantabrorum Cohors I Damascenorum Cohors I Flavia Civium Romanorum Cohors V Gemella Cohors I milliaria Sagittariorum Cohors I Montanorum Cohors I Sebastenorum Cohors I Thracum milliaria Cohors II Thracum Cohors I Ulpia Galatarum Cohors II Ulpia Galatarum Cohors IV Ulpia Petraeorum Cohors VI Ulpia Petraeorum
Notitia dignitatum In der Notitia dignitatum werden vier Heerführer aufgeführt, denen die in den ehemaligen Provinzen Syria und Syria Palaestina stationierten Truppen unterstanden.
Dux Mesopotamiae Unter seinem Kommando werden folgende Einheiten aufgeführt:
Ala octava Flavia Francorum Cohors quinquagenaria Arabum Cohors quartadecima Valeria Zabdenorum Ala quintadecima Flavia Carduenorum Ala secunda nova Aegyptiorum Equites ducatores Illyriciani Equites felices Honoriani Illyriciani Equites promoti Illyriciani Equites promiti indigenae Equites scutarii Illyriciani Equites scutarii indigenae Pafenses Equites sagittarii indigenae Equites sagittarii indigenae Arabanenses Equites sagittarii indigenae Thibithenses Legio prima Parthica Legio secunda Parthica
Dux Osrhoenae
Unter seinem Kommando werden folgende Einheiten aufgeführt:
Ala prima nova Diocletiana Ala prima Parthorum Ala prima salutaria Ala prima Victoriae Ala secunda Paflagonum Ala septima Valeria praelectorum Cohors prima Eufratensis Cohors prima Gaetulorum Equites Dalmatae Illyriciani Equites Mauri Illyriciani Equites primi Osrhoeni Equites promoti Illyriciani Equites promiti indigenae Equites sagittarii indigenae Equites sagittarii indigenae Medianenses Legio quarta Parthica
Dux Palaestinae Unter seinem Kommando werden folgende Einheiten aufgeführt:
Ala Antana dromedariorum Ala Constantiana Ala Idiota constituta Ala prima miliara Ala prima miliaria Sebastena Ala secunda felix Valentiana Cohors decima Carthaginensis Cohors duodecima Valeria Cohors prima agentenaria Cohors prima equitata Cohors prima Flavia Cohors prima salutaria Cohors quarta Frygium Cohors quarta Palaestinorum Cohors secunda Cretensis Cohors secunda Galatarum Cohors secunda Gratiana Equites Dalmatae Illyriciani Equites Mauri Illyriciani Equites primi felices Palaestini Equites promoti Illyriciani Equites promiti indigenae Equites sagittarii indigenae Equites scutarii Illyriciani Equites Thamudeni Illyriciani Legio decima Fretensis
Dux Syriae Unter seinem Kommando werden folgende Einheiten aufgeführt:
Ala prima nova Herculia Ala prima Iuthungorum Cohors prima Gotthorum Cohors prima Ulpia Dacorum Cohors prima victorum Cohors tertia Valeria Equites Dalmatae Illyriciani Equites Mauri Illyriciani Equites promoti Illyriciani Equites promoti indigenae Equites sagittarii Equites sagittarii indigenae Equites scutarii Illyriciani Legio quarta Scythica Legio sextaedecima Flavia firma
Classis Syriaca Die Classis Syriaca war die in der Provinz Syria stationierte römische Flotte.
Oberkommandierende des Heeres Siehe: Liste der römischen Statthalter in Syrien und Liste der römischen Statthalter in Judäa
Einzelnachweise Jörg Scheuerbrandt: Exercitus. Aufgaben, Organisation und Befehlsstruktur römischer Armeen während der Kaiserzeit. Dissertation, Albert-Ludwigs-Universität Freiburg im Breisgau 2003/2004, S. 172–173 Tabellen 14–15 (PDF).
Syria: Militärdiplome der Jahre 54 (), 88 (, , , , , , ), 91 (, , , , , , , ), 93 (), 106/117 (), 129 (, , , , , , , , , , , , ), 129/134 (), 133/134 (), 134/154 (), 144 (, ), 153 () und 156/157 ().
Iudaea (ab 135 n. Chr. Syria Palaestina): Militärdiplome der Jahre 86 (, , ), 87 (, , ), 90 (), 134/154 (), 136/137 (), 138 (), 139 (), 142 (), 147 (), 149/161 (), 151/154 (), 157/158 (), 158 (, ), 160 (, , , ) und 186 ().
Notitia dignitatum in partibus Orientis XXXIII (Online). Notitia dignitatum in partibus Orientis XXXIV (Online). Notitia dignitatum in partibus Orientis XXXV (Online). Notitia dignitatum in partibus Orientis XXXVI (Online).
Peter Weiß, Die Auxilien des syrischen Heeres von Domitian bis Antoninus Pius. Eine Zwischenbilanz nach den neuen Militärdiplomen In: Chiron, Band 36 (2006), S. 249–298.
Kategorie:Militärischer Verband (Rom) Kategorie:Syria