Dit is een lijst van romaanse bouwwerken waaronder veel kerkgebouwen en belangrijke romaanse restanten per provincie.
Drenthe
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Anloo Magnuskerk schip en toren Trapgevels toren niet origineel. 200x400px Emmen Sint-Pankratiuskerk toren 200x400px Havelte Clemenskerk schip Delen muurwerk. Norg Margarethakerk schip, koor en toren Koor deels romanogotisch. 200x400px Peize hervormde kerk Schipvensters bij restauratie teruggebracht tot romaans, doopvont 200x400px Vries Bonifatiuskerk schip en toren 200x400px
Friesland
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Aalsum hervormde kerk schip en koor Bozum Martinuskerk schip en toren Deels romanogotisch koor 200x400px Eestrum Petruskerk schip, koor en toren 200x400px Exmorra hervormde kerk schip, koor en toren Vensters deels gereconstrueerd 200x400px Finkum Sint-Vituskerk schip en toren 200x400px Hantum Nicolaaskerk schip en koor 200x400px Hijum Nicolaaskerk schip, koor en toren Gotische vensters in schip en koor, gereduceerd westwerk.200x400px Jelsum hervormde kerk schip en toren 200x400px Rinsumageest Alexanderkerk schip, koor en toren Crypte 200x400px Stiens Sint-Vituskerk schip Fragmenten details 200x400px Surhuizum Antoniuskerk toren Rijnlandse invloeden in details, hoge gemetselde spits 200x400px
Gelderland
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Aalten Oude Helenakerk toren 200x400px Alphen aan de Maas Sint-Lambertuskerk toren 200x400px Andelst hervormde kerk schip 200x400px Angerlo Sint-Galluskerk schip 200x400px Beek (Ubbergen) hervormde kerk toren 200x400px Beekbergen hervormde kerk toren 200x400px Bemmel hervormde kerk toren 200x400px Beusichem hervormde kerk toren 200x400px Dodewaard hervormde kerk toren en schip 200x400pxEchteldhervormde kerkschip Ermelo hervormde kerk toren en delen schip 200x400px Etten hervormde kerk toren 200x400px Ewijk toren 200x400px Geldermalsen Hervormde Kerk toren De toren dateert van circa 1200 en behoorde tot de oorspronkelijke kapel die op deze plek stond 200x400px Groessen Sint-Andreaskerk toren 200x400px Kerkwijk hervormde kerk schip en toren 200x400px Leur hervormde kerk schip en toren 200x400px Nijmegen Valkhofkapel geheel, met uitzondering van wijzigingen muurwerk Enige resterende romaanse centraalbouw in Nederland 200x400px Barbarossa-ruïne geheel Ruïne slotkapel, met koorsluiting in Rijnlandse stijl200x400px Grote of Sint-Stevenskerk toren Grotendeels reconstructie200x400px Oosterbeek Oude Kerk schip Rijk versierd portaal 200x400px Ressen hervormde kerk schip en toren 200x400px Rheden hervormde kerk toren 200x400pxValburghervormde kerkschip en toren Velp Oude Jan kerk schip en toren 200x400px Wadenoijen hervormde kerk schip en toren 200x400px Wehl Sint-Martinuskerk onderbouw toren 200x400px Wilp hervormde kerk schip en toren 200x400px
Groningen Groningen is rijk bedeeld met middeleeuwse kerken. De meeste van die kerken behoren tot de romanogotiek, een overgangsvorm tussen de romaanse bouwstijl en de gotiek, die met name in Groningen en het aangrenzende Oost-Friesland en in mindere mate in Friesland is te vinden. Bij een aantal kerken, de oudste die bewaard zijn gebleven, zijn nog elementen aan te wijzen die als romaans geduid kunnen worden. Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Bedum Walfriduskerk toren 200x400px Bierum Sebastiaankerk schip en toren Gereduceerd westwerk. Schip deels romano-gotisch200x400px Doezum Sint-Vituskerk toren en koor Toren in tufsteen met deels behouden gereduceerd westwerk, koor in baksteen200x400px Eenum hervormde kerk 200x400px Godlinze Pancratiuskerk schip en toren Deels romano-gotisch 200x400px Haren hervormde kerk 200x400px Hellum Walfriduskerk 200x400px Holwierde Sint-Nicolaaskerk onderste helft van het schip 200x400px Kantens hervormde kerk schip en toren 200x400px Leens Petruskerk 200x400px Leermens Donatuskerk schip 200x400px Marsum Mauritiuskerk schip, koor en toren Oorspronkelijke dakbedekking monniken en nonnen, nog aanwezig 200x400px Midwolde hervormde kerk 200x400px Niekerk (Grootegast) hervormde kerk schip en toren 200x400px Noordlaren Bartholomeüskerk toren 200x400px Oldenzijl Nicolaaskerk Rijk gedetailleerde koorsluiting in Rijnlandse stijl.200x400px Oosterwijtwerd Mariakerk schip en koor Vensters in schip vergroot. Halfronde koorsluiting. 200x400px Siddeburen hervormde kerk geheel 200x400px Wirdum hervormde kerk 200x400px Zuidwolde hervormde kerk 200x400px Ten Boer Kloosterkerk 200x400px
Limburg
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Asselt Kerk van Sint-Dionysius de Areopagiet Schip en koor Ingrijpend verbouwd en vergroot 200x400px Bergen Kerktoren Grathem Sint-Severinuskerk Toren 200x400px Gulpen Oude kerk Toren 200x400px Heel Kerk Sint-Stephanus Vinding Toren 200x400px Heerlen Sint-Pancratiuskerk Schip en toren gewelfconstructie in zijbeuken 200x400px Schelmentoren Verdedigingstoren: 12e eeuw 200x400px Holset H.H. Lambertus en Genovevakerk Schip en toren 200x400px Holtum Sint-Martinuskerk Toren 200x400px Kerkrade Abdijkerk Rolduc Crypte, koor, schip en toren Gereconstrueerd klaverbladkoor; drie-conchen-crypte; bijzondere kapitelen en basementen 200x400px Klimmen Sint-Remigiuskerk Hoofdbeuk van schip Voormalig zaalkerkje, met neoromaanse uitbreiding tot kruisbasiliek (!) 200x400px Lemiers Sint-Catharinakapel Schip en koor Volledig bewaard zaalkerkje van vroeg-romaans type. 200x400px Limbricht Oude Sint-Salviuskerk (Limbricht)Sint-Salviuskerkje Deel schip en koor 200x400px Maastricht Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw Westwerk: begin 11e eeuw; schip, transept en koor: 12e eeuw Imposant westwerk en kooromgang; rijk aan romaanse gebeeldhouwde kapitelen 200x400px Sint-Servaasbasiliek Schip en transept: 11e eeuw; koor en westwerk: 12e eeuw Invloedrijk bouwwerk, in later eeuwen sterk gewijzigd; rijk aan romaanse bouwsculptuur 200x400px "Onder de Bogen" 11e of 12e eeuw Steunbogen (?) tussen Westwerk Sint-Servaasbasiliek en Proosdij van Sint-Servaas 200x400px Proosdij van Sint-Servaas Gevel Hoge Leenzaal: 12e/13e eeuw (ramen later); kelders 200x400px Helpoort Ca. 1230 Oudste stadspoort van Nederland 200x400px Lang Grachtje Ca. 1230 Onderdeel eerste middeleeuwse stadsmuur 200x400px Klein Grachtje Ca. 1230 Onderdeel eerste middeleeuwse stadsmuur 200x400px Onze-Lieve-Vrouwewal en -toren Ca. 1230 Onderdeel eerste middeleeuwse stadsmuur 200x400px Waterpoortje Wyck 13e eeuw Reconstructie eind 19e eeuw 200x400px Sint Servaasbrug Kern 1280-96 Oudste brug van Nederland; in de loop der eeuwen vele malen vernieuwd 200x400px Kasteelruïne Lichtenberg Donjon: 11e eeuw Na brand in 1747 vervallen 200x400px Kasteel De Burght Onderbouw: 11e eeuw (?) Vele malen verbouwd 200x400px Kasteel Borgharen Westtoren en resten van donjon en ringmuur opgenomen in latere constructies: 12e/13e eeuw Sterk verbouwd 200x400px Mesch Sint-Pancratiuskerk Schip Oorspronkelijk muurwerk met opus spicatum 200x400px Neeritter Sint-Lambertuskerk onderbouw toren Torendeel uit de 13e eeuw, zonder versieringen 200x400px Nijswiller Sint-Dionysiuskerk Schip In 1895-1896 verhoogd en uitgebreid met oostpartij 200x400px Roermond Munsterkerk Westbouw, schip en koor Torens uit 19de eeuw (P.J.H. Cuypers). Laat-Romaans: Rijnlandse invloeden 200x400px Sint Odiliënberg Basiliek van de H.H. Wiro, Plechelmus en Otgerus Geheel Grotendeels gereconstrueerd volgens oorspronkelijke vormen.200x400px Susteren Stiftkerk Geheel (Ottoons) Westwerk ingrijpend gewijzigd. Bovengrondse (buitenwerkse) crypte. 200x400px Thorn Stiftkerk Westwerk Romaanse westcrypte 200x400px Vaals Hervormde kerk Toren 200x400px Voerendaal Sint-Laurentiuskerk Toren Doopvont van Naamse hardsteen 200x400px Wahlwiller Sint-Cunibertuskerk Onderbouw schip Fraaie interieurbeschildering van Aad de Haas 200x400px
Noord-Brabant
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Dennenburg Sint-Michaëlskerk schip en toren 200x400px Eethen Hervormde kerk schip en toren 200x400px Genderen Nederlands Hervormde Kerk Onderbouw van de toren 200x400px Meeuwen Nederlands Hervormde Kerk Toren 200x400px Neerlangel Sint-Jan de Doperkerk Onderbouw van de toren 200x400px Oirschot hervormde kerk schip 200x400px Velp Sint-Vincentiuskerk Deel van het schip De zuidelijke muur van het kerkschip dateert uit de 12e of 10e eeuw. Het is vermoedelijk een van de oudste kerkmuren van Noord-Brabant. 200x400px Vlijmen Grote kerk Onderbouw van de toren 200x400px Waalre Oude Sint-Willibrorduskerk schip 200x400px
Noord-Holland
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Heiloo Witte Kerk toren 200x400px Limmen hervormde kerk toren 200x400px Muiden hervormde kerk toren 200x400px Nederhorst den Berg Protestantse Willibrordkerk schip en toren 200x400px Oosterland Michaëlskerk schip en toren Koor is reconstructie 200x400px Velsen-Zuid Protestantse Engelmunduskerk toren 200x400px
Overijssel
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Delden Oude Kerk pijlers middenschip en oostwand noorderzijschip 200x400px Deventer Bergkerk lichtbeuk en front met torens Div. latere wijzigingen 200x400px Lebuïnuskerk crypte en delen muurwerk interieur 200x400px Proosdij delen muurwerk 200x400px Enschede Grote Kerk toren, noordmuur (later gewijzigd) met fragment vroegere ingang 200x400px IJsselmuiden hervormde kerk toren 200x400px Oldenzaal Sint-Plechelmusbasiliek toren, middenbeuk, noorderzijbeuk, transept, zuidelijk absidiool, westelijke koortravee 200x400px Rijssen Schildkerk deel noordmuur; tufstenen muur met rondboogfries 200x400px Wilsum Sint-Lambertuskerk toren en schip 200x400px Zalk Sint-Nicolaaskerk toren 200x400px
Utrecht
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Bunnik Oude dorpskerk toren en schip 200x400px Doorn hervormde kerk schip In 1924 verbreed met een zijbeuk in identieke stijl 200x400px Houten Pleinkerk Zuidmuur van het schip De zuidmuur van het schip zou uit de 10e/11e eeuw stammen 200x400px Oud-Leusden oude kerktoren 200x400px Utrecht Pieterskerk schip, transept en koor 200x400px Janskerk schip en transept 200x400px Nicolaïkerk westwerk met torens, delen muurwerk interieur 200x400px Kloostergang Mariakerk geheel Oorspronkelijk uitgevoerd in natuursteen, romaanse vormen later in baksteen hersteld 200x400px
Zuid-Holland
Plaatsnaam Object Romaans Bijzonderheden Afbeelding Den Haag Rolzaal (COMMONS) in 't BinnenhofGeschiedenis van Den Haag, Binnenhof: het grafelijk kasteel. Gearchiveerd op 9 februari 2023.,Cultureel erfgoed 17475midden 13e eeuwGebouwd als woning van de graven van Holland, vanaf 1551 gerechtszaal 200px|gecentreerd Leiden Hooglandse kerk deel westbouw 200px|gecentreerd Naaldwijk Oude Kerk toren 200px|gecentreerd Rijnsburg hervormde kerk toren Restant abdijkerk. 200px|gecentreerd Sassenheim hervormde kerk schip 200px|gecentreerd
Referenties
Categorie:Romaanse architectuur *Romaanse bouwwerken in Nederland, Lijst van