thumb|De 21 waterschappen Een waterschap of hoogheemraadschap is een overheidsinstantie die in een bepaalde regio in Nederland tot taak heeft de waterhuishouding te regelen.
Voor het jaar 2005 bestonden er grote waterschappen met kleinere 'inliggende' waterschappen. Deze kleinere waterschappen zijn uiteindelijk opgeheven en hun taken overgenomen door de grotere waterschappen, waardoor er geen verschil meer bestaat tussen grote en inliggende waterschappen. Ook bestonden er in de periode 1950-2005 in delen van Nederland zuiveringschappen, die specifiek belast waren met de waterkwaliteit in hun gebied. Ook deze zijn opgeheven en hun taken overgenomen, zodat sinds 1 januari 2005 alle waterschappen zowel verantwoordelijk zijn voor de kwantiteit (waterpeil) als de kwaliteit van het water.
Lijst van Nederlandse waterschappen Als gevolg van fusies resten er per 1 augustus 2018 nog 21 waterschappen. De nummering komt overeen met de kaart. Een streepje in de kolom vlag of wapen betekent dat het waterschap geen eigen vlag of wapen voert.
Nr. Vlag Wapen Naam Opper-vlakte(in ha)"Waterschapsspiegel 2014", Unie van Waterschappen Provincie(s) Oprichtings-jaar 1 40px|border 30px Waterschap Noorderzijlvest 144.000 Groningen, Friesland en Drenthe 1995/2000 2 – 30px Wetterskip Fryslân 346.000 Friesland en Groningen 1993/2004 3 – 30px Waterschap Hunze en Aa's 207.000 Groningen en Drenthe 2000 4 – – Waterschap Drents Overijsselse Delta 255.500 Drenthe en Overijssel 2016 5 40px|border 30px Waterschap Vechtstromen 227.045 Drenthe, Gelderland en Overijssel 2014 6 – 30px Waterschap Vallei en Veluwe 244.833 Utrecht en Gelderland 2013 7 – – Waterschap Rijn en IJssel 195.000 Gelderland en Overijssel 1997 8 – 30px Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden 83.021 Utrecht en Zuid-Holland 1994/1995 9 40px|border 30px Waterschap Amstel, Gooi en Vecht 70.412 Noord-Holland, Utrecht en Zuid-Holland 1997 10 – 30px Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier 196.400 Noord-Holland 2003 11 40px|border 30px Hoogheemraadschap van Rijnland 107.945 Zuid-Holland en Noord-Holland 1255/2005 12 40px|border 30px Hoogheemraadschap van Delfland 40.547 Zuid-Holland 1289/1977 13 – 30px Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard 35.113 Zuid-Holland 2005 14 – 30px Waterschap Rivierenland 201.000 Gelderland, Zuid-Holland, Noord-Brabant en Utrecht 2002 15 40px|border 30px Waterschap Hollandse Delta 101.806 Zuid-Holland 2005 16 – – Waterschap Scheldestromen 190.273 Zeeland 2011 17 – 30px Waterschap Brabantse Delta 170.744 Noord-Brabant 2004 18 40px|border 30px Waterschap De Dommel 151.237 Noord-Brabant 1863/1974 19 – 30px Waterschap Aa en Maas 161.007 Noord-Brabant 2004 20 – 30px Waterschap Limburg 220.936 Limburg 2017 21 – – Waterschap Zuiderzeeland 150.000 Flevoland, Overijssel en Friesland 2000
Geschiedenis In 1850 kende Nederland nog 3500 waterschappen. Sindsdien is het aantal sterk afgenomen tot 21 in 2018:Unie van waterschappen, Het waterschap in kort bestek, 1991 Jaar Aantal waterschappen 1850 3500 1900 3000 1950 2650 1955 2480 1985 255 1990 125 1995 88CBS Waterschapsfinanciën, 2002–2004, 2004. Gearchiveerd op 12 september 2023. 2000 56 2004 36 2005 27 2013 25 2014 24 2016 23 2017 22 2018 21
Zie ook Lijst van wapens van Nederlandse waterschappen Lijst van vlaggen van Nederlandse waterschappen Lijst van Vlaamse waterschappen Lijst van Vlaamse polders en wateringen
Categorie:Waterschap in Nederland Waterschappen Waterschappen