Bussum-Zuid is, behalve de naam van een treinstation (station Bussum Zuid), ook de informele naam van een grote, naoorlogse uitbreidingswijk in Bussum, in de Nederlandse gemeente Gooise Meren (provincie Noord-Holland). Ze ligt grotendeels ten zuiden van de doorgaande weg de Ceintuurbaan, die voordien de zuidelijke grens van de bebouwing in Bussum vormde. Samen met een iets ouder noordelijk gedeelte gelegen tussen de Ceintuurbaan en de Huizerweg, vormt het oostelijk deel van de wijk (de Oostereng) tevens de oostelijke kern van de Bussumse uitbreiding in zuidoostelijke richting tot aan de Bussummerheide. Daarnaast vormt het westelijk gedeelte van de wijk (de Westereng) de aansluitende uitbreiding in zuidelijke richting, eveneens uitlopend op de Bussummerheide.
De snelle, planmatige naoorlogse nieuwbouw aansluitend op de jaren van de wederopbouw heeft sterk zijn stempel gedrukt op deze wijk. De wijk bestaat inmiddels langer dan een halve eeuw. In de laatste decennia werden bepaalde elementen vervangen door meer hoogwaardige en zorgvuldiger ontworpen nieuwbouw, waarmee de wijk aan aanzien wint. De wijk is vooral bevoorrecht door zijn bijzonder gunstige, geheel open ligging aan het Goois Natuurreservaat.
Opdeling Voor statistische doeleinden is Bussum ingedeeld in vier grote wijken: Wijk 00 Centrum (CBS-wijkcode:038100) Wijk 01 Brediuskwartier (CBS-wijkcode:038101) Wijk 02 Eng (CBS-wijkcode:038102), grotendeels gevormd door de beide uitbreidingswijken van Bussum-Zuid (Westereng en Oostereng), maar zij omvat ook enige buurten ten noorden van de Ceintuurbaan. Wijk 03 Spiegel (CBS-wijkcode:038103)
In de praktijk wordt het begrip Bussum-Zuid beperkt tot het gedeelte van de wijk Eng dat ten zuiden van de Ceintuurbaan is gelegen. De wijk bestaat uit twee grote delen, de Westereng en de Oostereng, die van elkaar worden gescheiden door een langgerekte parkachtige strook, de zogeheten Groene Long (zie hieronder). Het gehele gebied werd voor zijn bebouwing aangeduid als de Eng(h). Deze naam is (als Eng) ook gegeven aan het huidige bestemmingsplangebied, waarvan de wijk de kern vormt. Drie oudere deelgebieden van dit plangebied ('de Dennen', het 'Nijverheidskwartier 1977' en de 'Heilig-Hartwijk') liggen juist nog ten noorden van de Ceintuurbaan. Aan de westelijke zijde wordt het gebied begrensd door het plangebied Zuid-West. De postcode is 1403.
Geschiedenis Oorspronkelijk behoorde vroeger het grootste deel van de Engh bij de gemeente Hilversum, maar door herverdeling van gronden wijzigde dit in 1902 en kwam de gehele Eng in de toenmalige gemeente Bussum te liggen. Een ontbrekend stukje van de Bussummerheide kwam bij Hilversum.In Bussum kan alles ..., Van Dorp tot poort van het Gooi, 1817-1992 , De Ooster- en Westereng bestonden oorspronkelijk uit vele percelen bouwland en eikenhakhout met vooral in de oostelijke hoek dennen en loofbomen. Afgravingen zijn er op dit deel van de Eng niet geweest, behalve bij de Groene Long. thumb|350px|left|Bussum anno 1867.Op de kaart vormt de huidige Huizerweg voor een groot deel de noordoostelijke grens van Hilversum. Op dit gedeelte van de Eng zijn de zuidoostelijke wijken van Bussum verrezen, met name de Bloemenbuurt, de Westereng en de Oostereng.thumb|280px|Villa Berkenrode, Amersfoortsestraatweg 93Direct na de grondruil met Hilversum begon de Maatschappij tot Exploitatie van Bouwterreinen 'Crailoo' reeds grond te verkopen in de oostelijke hoek van de Eng.Maatschappij tot Exploitatie van Bouwterreinen ´Crailoo´. Gearchiveerd op 29 januari 2022. Met uitzondering van de bouw van twaalf villa's aan de Amersfoortsestraatweg kwam er van deze plannen niet veel terecht.https://www.naardernieuws.nl/reader/137418/130872/buurtschap-crailo-de-bussumse-geschiedenis-deel-3- Architecten van de gebouwde villa's waren onder anderen K.P.C. de Bazel, Pierre Cuypers en G. Dusschoten.
Nieuwe woonwijken Na de Tweede Wereldoorlog waren de inzichten drastisch veranderd en werden de gronden van de Eng benut tot bebouwing met twee grote woonwijken, waarmee voor de snel groeiende bevolking passende huisvesting kon worden geboden. Voor de Eerste Wereldoorlog vormde de huidige Huizerweg voor een groot deel de noordoostelijke grens van Hilversum. Op dit voorheen Hilversumse gedeelte van de Eng zijn de zuidoostelijke wijken van Bussum verrezen: eerst, al voor de Tweede Wereldoorlog, het stukje zgn. 'Oud-Zuid' tussen de Huizerweg en de Ceintuurbaan en daarna de Bloemenbuurt. Uitbreidingsplan Zuid-West, circa 1934. Gearchiveerd op 1 juni 2019. Uitbreidingsplan Zuid-Oost, circa 1934. Gearchiveerd op 1 juni 2019. De eigenlijke uitbreiding 'Bussum-Zuid' (ten zuiden van de Ceintuurbaan) werd in twee fasen gerealiseerd op het grote restgedeelte van de Eng: tijdens de Tweede Wereldoorlog (in 1943) werd gestart met de wijk Westereng, waarna medio jaren vijftig, begin jaren zestig met de wijk Oostereng het hele uitbreidingsplan werd afgerond.
De Dennen thumb|Het restant van het Bos van Bouvy Een klein gedeelte van de zuidelijke uitbreiding van Bussum vond net ten noorden van de Ceintuurbaan plaats, wat nu 'de Dennen' wordt genoemd. Oorspronkelijk heette dit in de volksmond het Bos van Bouvy. Dit terrein strekte zich met 4 hectaren uit ten oosten van de Brinklaan en ten zuiden van de Singel. De grond van Bouvy was een privédomein en werd bebost. Op het huidige perceel Singel 6 werd een villa gebouwd voor François Bouvy uit Amsterdam, ontworpen door architect Jan Stuyt in 1905.https://www.bussumsnieuws.nl/reader/134730/108540/uit-de-historie-vanbussum-en-omgeving-singel-6-en-bouvy-een-band-van-113-jaar Oorspronkelijk, tot 1886, was hier de Begraafplaats van Bussum. Deze werd gesloten en in 1887 werden de begraven lichamen overgebracht naar de nieuwe Algemene begraafplaats van Bussum, ten westen van de spoorlijn van Hilversum naar Weesp. Pas toen kon de grond bouwrijp worden gemaakt voor de aanleg van enkele villa's aan de Singel. Vanaf 1949 woonde de zoon van de eerste eigenaar Désiré Bouvy in de villa. In 1963 kocht de gemeente Bussum het grootste deel van de gronden van de villa van de Bouvy om er woningwetwoningen en drie flatgebouwen op te laten bouwen. Het verzorgingstehuis 'Antoniushove' zou als markant hoog gebouw aan de Ceintuurbaan gebouwd worden. Dit werd later weer afgebroken, omdat het tehuis een nieuw gebouw kreeg aan de overkant in de Westereng ('De Antoniushof').Opblazen van Antoniushove 1995 YouTube. Gearchiveerd op 3 juni 2023. Op de plek zelf verrezen nieuwe woningen. Van het Bos van Bouvy is slechts een klein gedeelte overgebleven, dat als park en speelterrein dienst doet. Achter de singel zijn recent een aantal nieuwe villa's en bungalows gebouwd.
Zuid-West De wijk Bussum-Zuid beslaat alleen het zuidelijk deel van Bussum ten oosten van de weg en de spoorlijn naar Hilversum. Het zuidelijke deel van Bussum ten westen daarvan (het plangebied Zuid-West) is grotendeels groen en vrijwel onbebouwd (begraafplaatsen, heide en weilanden). Dat is ook het enige nog groene gebied van grotere omvang binnen de nauwe, aan drie zijden geheel volgebouwde grenzen van de voormalige gemeente Bussum.
Laatste uitbreiding De wijk vormt ongeveer een derde van de bebouwde kom van Bussum en materialiseert de snelle, naoorlogse expansie van Bussum in de jaren vijftig en zestig van de twintigste eeuw. In 1966 bereikte de bevolking van Bussum haar hoogtepunt met 42.074 inwoners. Nadien kromp het inwonertal weer met bijna een kwart (32.731 inwoners per 1 mei 2014) en is sindsdien vrijwel stabiel gebleven (33.595 inwoners in 2019). De wijk vormde de laatste substantiële uitbreiding van Bussum, dat al erg krap in zijn grondgebied zat en met deze uitbreiding praktisch geheel is volgebouwd. Alleen de tegen Bussum aan gelegen Hilversumse Meent is een nog latere uitbreiding aan de westkant van Bussum, daterend uit de tweede helft van de jaren zeventig. Logistiek en infrastructureel kan die ook als nieuwbouw bij Bussum beschouwd worden, maar formeel behoort deze wijk tot de gemeente Hilversum.
Karakter In de jaren zestig van de 20e eeuw werd deze zuidelijke uitbreiding als een rustige, typische woonwijk gebouwd. De wijk heeft (vooral in de Oostereng) slechts weinig hoogbouw, weinig winkelgelegenheid en publieke functies; de laatste bestonden uit drie successieve dependances van de bibliotheek op telkens verschillende locaties, maar inmiddels opgeheven, alsmede een drietal kerken, waarvan er een is verdwenen en twee een andere functie of gebruiker hebben gekregen. Ook enkele scholen zijn inmiddels opgeheven. Een ervan biedt huisvesting aan onder meer de Volksuniversiteit en aan Versa Welzijn, dat sociaal buurtwerk aanbiedt. De wijk is voorzien van twee grote woon/zorgcomplexen voor ouderen ('De Antonius Hof' in de Westereng,Een verpleeghuis voor demente ouderen. en 'De Heul' in de Oostereng).Een derde dergelijk complex, 'De Essen', heeft inmiddels een andere functie gekregen.
De wijk bestaat inmiddels ruim een halve eeuw. De snelle, planmatige naoorlogse nieuwbouw heeft er sterk zijn stempel op gedrukt. Voor een naoorlogse uitbreidingswijk is het percentage hoogbouw echter opvallend beperkt gehouden, met name in het gebied Oostereng.
De zuidrand van de wijk is met name bevoorrecht door zijn bijzonder gunstige, geheel open ligging aan het Goois Natuurreservaat. Alleen aan deze zuidoostkant van Bussum doet zich die situatie voor.
Watertoren thumb|left|De watertoren uit 1897 werd in 2009 getransformeerd tot futuristisch kantoorgebouw De watertoren van Bussum-Zuid stond er al toen de wijk nog niet bestond. Het ligt geïsoleerd ten opzichte van de wijk, in de uiterste zuidwestpunt van Bussum-Zuid, buiten de bebouwde kom, ingeklemd in een stukje bos tussen de spoorlijn naar Hilversum en de N524. Dit stukje valt niet onder het plangebied de Engh, maar onder het gebied Zuid-West, waarvan ook de Franse Kamp deel uitmaakt. thumb|Vijverpark Bussum-Zuid
Vijverpark Het Vijverpark met zijn karakteristieke fontein is gelegen bij de zuidelijke entree van Bussum, op de hoek van de Bussumer Grindweg en de Ceintuurbaan, bij het woonzorgcentrum De Antonius Hof. Voorheen lag hier een 'nevenwerk' van Fort Werk IV, onderdeel van het 'Offensief van Naarden'. Het park werd aangelegd in 1941. De afgegraven grond is gebruikt voor de demping van de Bussumer haven.
Groene Long De 'Groene Long' is langgerekte, van noord naar zuid lopende, brede en parkachtige groenstrook met diverse recreatieve voorzieningen. Zij brengt een zekere scheiding aan tussen de woongebieden aan weerszijden ervan. Tegelijk brengt zij ook een zekere sociale scheiding aan, hetgeen voor Bussum en het Gooi in het algemeen, niet ontypisch is. Het oostelijke deel bezit echter niet het elitaire karakter van sommige andere Bussumse en Naardense woonwijken, doordat bij de realisatie ervan is afgeweken van de hier oorspronkelijk geplande minder dichte bebouwing. thumb|Groene Long met speelweides, Bussum-Zuid Ten zuiden van de Ceintuurbaan omvat het park aan de noordkant van de Paviljoenweg wandelgedeelten, speelweiden, en een basketbalplaats, en aan de zuidkant een hertenkamp, een zogenoemd Tiny Forest, alsook een in 2012 nieuw aangelegde speeltuin met horeca-paviljoen (zie onder). Op de hoek van de Piet Heinlaan-De Ruijterlaan-Tromplaan heeft de Stichting Broedplaats Gooise MerenStichting Broedplaats Gooise Meren (ANBI) een 'broedplaats' gevestigd genaamd De Groene Ruijter. De locatie dient als proeftuin, activiteiten- en educatiecentrum en inspiratiebron. Vrijwilligers leggen hier een 'plantenbibliotheek' (moes-, kruiden- en bloementuin) aan.'De Groene Ruijter: een inspirerende proeftuin' Ten noorden van de Ceintuurbaan loopt deze zone door via sport- en recreatieterreinen, naar het theater- en congrescentrum Spant!, en het historische Fort Werk IV.