Orihuela

Orihuela is een gemeente aan de Costa Blanca in de Spaanse provincie Alicante in de regio Valencia met een oppervlakte van 365 km². Orihuela telt inwoners ().

Orihuela is de hoofdstad van de comarca Vega Baja del Segura. De gemeente Orihuela valt verder onder te verdelen in de stad Orihuela (Ciudad), de geïrrigeerde tuinbouwstreek met zijn deelgemeentes (Huerta), en de kuststreek (Orihuela-Costa).

Orihuela heeft een lange geschiedenis, onder de Iberiërs, de Romeinen, de Visgoten en de Moren. Orihuela was in de middeleeuwen de tweede stad van het koninkrijk Valencia. Haar geschiedenis als zetel van een bisdom (sinds 1564) en als universiteitsstad (sinds 1568) heeft het stadsbeeld bepaald: kerken en paleizen getuigen van dit verleden.

Geografische indeling

De stad Orihuela (Ciudad) De historische stad Orihuela ligt aan de oevers van de Segura en bevindt zich 23 meter boven zeeniveau, tegenaan de Sierra de Orihuela. De stad ligt 20 kilometer uit de kust van de Middellandse Zee. miniatuur|links|Orihuela aan de voet van de gelijknamige Sierra

De tuinbouwstreek (Huerta) Het geïrrigeerde tuinbouwgebied van de gemeente Orihuela strekt zich uit ten zuiden van Elche tot aan de grens met de provincie Murcia. In dit tuinbouwgebied bevinden zich vele buurtschappen of deelgemeentes (pedanías).

Het kustgebied (Orihuela-Costa) Aan de kust ter hoogte van de stad Orihuela bevindt zich het kustgebied van de gemeente Orihuela. Dit kustgebied heet Orihuela-Costa en is een deelgemeente van de gemeente Orihuela. In Orihuela-Costa bevinden zich 57 urbanisaties, vier golfbanen en twee jachthavens. Orihuela-Costa staat internationaal bekend om zijn playas met mooie witte zandstranden en helder water, kreken (calas), die worden afgewisseld door hoge steile kliffen (acantilados). Diverse stranden in Orihuela-Costa zijn onderscheiden met de Blauwe Vlag.

Geschiedenis De oorsprong van Orihuela ligt in de plaats Llano de San Miguel. Daar ontstond in de late bronstijd (rond 1000/900 v.Chr.) een nederzetting. De plaats bleef bewoond onder de Iberiërs en de Romeinen. In Hispania, in Romeins Spanje droeg de plaats de naam Orcellis en later Auraiola. De plaats lag in Hispania Citerior, nabij de Via Augusta. Aan het einde van de Romeinse tijd en onder Visigotisch bestuur won ze in regionaal belang. In het Visigotisch tijdperk werd de stad uitgebreid en militair versterkt. De naam werd verbasterd tot Oriola.Visigotische provincie Aurariola

Aan het begin van de islamitische overheersing behield Oriola nog een tijdlang een zekere autonomie. Hieraan kwam een einde onder de Omajjaden, toen de streek werd geïslamiseerd. Uryula maakte deel uit van de rijken van de Almoraviden en Almohaden, en kort voor de reconquista, de christelijke verovering, in het midden van de dertiende eeuw, vormde Uryala een zelfstandige taifa.

miniatuur|links|Orihuela afgebeeld in een 16e-eeuws manuscript

Aanvankelijk viel de stad onder de Kroon van Castilië. Na de Mudéjar-opstand vluchtten veel van de moslims en werd het gebied opnieuw bevolkt, vooral door Catalanen. In 1297 werd de stad bezet door Jacobus II van Aragón. Er bleef onenigheid over de grenzen tot Orihuela bij het Verdrag van Elche (1305) werd overgedragen aan het koninkrijk Valencia onder de Kroon van Aragón. Orihuela werd er een regionale hoofdplaats, als zetel van een gobernación. Koning Alfons V van Aragón verleende in 1437 privileges aan Orihuela, dat toen stadsstatus kreeg. Aan het begin van de zestiende eeuw brak een opstand uit tegen de adel (Guerra de las Germanias) die in 1521 bloedig werd neergeslagen.

In 1564 werd het bisdom Orihuela opgericht door afscheuring van het bisdom Cartagena; het was een eindpunt in een langdurig conflict tussen Aragón en Murcia. In 1959 werd het bisdom hernoemd Orihuela-Alicante.

Aan het begin van de zeventiende eeuw had de streek te lijden onder de verdrijving van de Morisken. Ook leed de bevolking onder een grote pestepidemie (1648). Door de immigratie van Spaanstaligen verloor het Catalaans aan invloed. Tijdens de Spaanse Successieoorlog koos de stad eerst de kant van Filips V, maar steunde later aartshertog Karel van Oostenrijk. In 1706 werd Orihuela ingenomen en geplunderd door een leger van de Bourbons. Als straf voor haar steun aan Karel verloor Orihuela haar privileges.

Tussen 1568 en 1824 was er in Orihuela een universiteit. Er kwam in 1972 opnieuw een universitaire opleiding met de oprichting van de Escuela Politécnica Superior, een afdeling van de Universidad politécnica de Valencia. Later kwamen er ook campussen verbonden aan de Universiteit van Alicante (1998) en de Universidad Miguel Hernández (UMH, 2001).

Demografische ontwikkeling

Bron: INE; 1857-2011: volkstellingen Opm: Aanhechting van Molins (1887); afstand van Pilar de la Horadada (1986)

Bezienswaardigheden De ruïne van het kasteel van Orihuela werd in 1931 beschermd als Monumento Histórico-Artístico. Het kasteel maakt deel uit van een ruimer verdedigingssysteem dat zich uitstrekt tussen de heuvels Oriolet en San Miguel en de rivier de Segura. Dit verdedigingssysteem kreeg in 1998 de erkenning van Bien de Interés Cultural.

Het historisch centrum van de stad werd in 1969 aangewezen als Conjunto-Histórico y Monumental. De kathedraal van Orihuela (Catedral del Salvador y Santa María) werd gebouwd tussen het einde van de dertiende eeuw en de zestiende eeuw. Ze werd gebouwd op de plaats van een moskee. Het was oorspronkelijk een parochiekerk, vanaf 1413 een kapittelkerk en vanaf 1510 een kathedraal. Naast de kathedraal, in de Calle Mayor, staat het voormalig bisschoppelijk paleis. Dit werd gebouwd in de tweede helft van de zestiende eeuw en verbouwd in de achttiende eeuw. Kathedraal en paleis zijn beide beschermd als Bien de Interés Cultural.

Andere monumenten met de status van Bien de Interés Cultural zijn: Colegio Diocesano Santo Domingo, voormalig dominicanenklooster, waar een college en later de universiteit van Orihuela gevestigd waren (zestiende - achttiende eeuw); Iglesia de las Santas Justa y Rufina, gotische kerk uit de veertiende en vijftiende eeuw; Iglesia de Santiago, gotische kerk uit de veertiende en vijftiende eeuw die in later eeuwen sterk werd verbouwd; Santuario de Nuestra Señora de Monserrate; Real Monasterio de la Visitación y de Santa María.

Musea miniatuur|MUDIC Museo Arqueológico Comarcal de Orihuela, archeologisch museum gevestigd in het voormalige San Juan de Dios-ziekenhuis (achttiende eeuw); Museo Diocesano de Arte Sacro, museum voor kerkelijke kunst; Museo Didáctico e Interactivo de Ciencias Jesús Carnicer (MUDIC Jesús Carnicer), wetenschapsmuseum opgericht in 2007.

Galerij

Geboren in Orihuela miniatuur|Het geboortehuis van dichter Miguel Hernández is ingericht als museum. Miguel Hernández (1910-1942), dichter en toneelschrijver Bernardo Ruiz (1925–2025), wielrenner Paula Soria (1993), beachvolleyballer