Het International Bank Account Number (IBAN) wordt gebruikt om internationale transacties tussen rekeningen en banken in verschillende landen vlotter te laten verlopen. Sinds 2007 is het eveneens verplicht voor nationale betalingen.

Het IBAN telt maximaal 34 alfanumerieke tekens en heeft een vaste lengte per land. Het IBAN bestaat uit een landcode (twee letters), een controlegetal (twee cijfers) en een (voor bepaalde landen aangevuld) nationaal rekeningnummer.

De BIC-code verwijst naar een bepaalde bank, het IBAN identificeert een individuele bankrekening.

België is in 2007 overgegaan op het IBAN-systeem voor binnenlandse betalingen. Voor binnenlandse overschrijvingen is de BIC code optioneel. Belgische IBAN nummers hebben een vaste lengte: BE gevolgd door 14 cijfers, gewoonlijk genoteerd in groepen van 4 × 4 tekens met spaties. Hierbij vormen de eerste 2 cijfers een extra controlegetal, gevolgd door de 12 cijfers van het klassieke bankrekeningnummer met weglating van de koppeltekens. Belgische rekeningnummers hebben enkel cijfers, afgezien van de BE-prefix.

Nederland volgde op 1 augustus 2007. Alle bank- en toenmalige girorekeningnummers zijn toen aangevuld met enkele letters en cijfers. Bij een bankopdracht is opgave van het volledige IBAN verplicht. Een uitzondering geldt voor sommige goede doelen, zoals giro 555 van de Samenwerkende Hulporganisaties, waarbij de opdrachtgever kan volstaan met het korte nummer, dat automatisch in IBAN wordt omgezet.

Regelgeving Sinds 1 januari 2006 kan het IBAN nummer worden gebruikt bij grensoverschrijdend Europees betalingsverkeer in euro's. Terwijl 2006 nog een overgangsjaar was, is sinds 1 januari 2007 weglating van het IBAN bij binnenlandse transacties niet meer mogelijk; banken accepteren een opdracht voor betaling alleen nog als het IBAN is aangegeven.

Geografische spreiding van het systeem 300px|thumb|Kaart van landen die IBAN gebruiken. Alle banken in Europa (behalve Rusland, Wit-Rusland en Oekraïne) gebruiken het IBAN-systeem. Ook in Israël, Tunesië, Mauritius, Turkije, Saoedi-Arabië en Libanon is dit Europese systeem overgenomen.

In Australië en Nieuw-Zeeland wordt het IBAN niet gebruikt maar worden een SWIFT-code en een BSB-nummer gebruikt.

Structuur Samenstelling

Het IBAN bestaat uit de volgende combinatie alfanumerieke tekens: een landcode bestaande uit twee letters volgens ISO 3166-1, een controlegetal bestaande uit twee cijfers volgens ISO 7064, een rekeningidentificatie bestaande uit maximaal 30 cijfers en letters

Omwille van leesbaarheid wordt het nummer conform ISO13616 in groepen van vier tekens geschreven, de laatste groep kan minder dan vier tekens bevatten (voorbeeld: DE05 1002 0500 0003 2873 00). Dit is in strijd met de klassieke indeling van Nederlandse bankrekeningnummers (2,2,2,3), die daardoor minder herkenbaar worden.

IBAN-Controlegetal Het controlegetal wordt verkregen als volgt: Neem het bankrekeningnummer.1234567 Bij een Nederlands nummer: Voeg voorloopnullen toe zodat het nummer tien cijfers lang is.0001234567 Zet de bankcode ervoor.INGB 0001234567 Zet de landcode erachter. I N G B 0001234567 N L Vervang elke letter door twee cijfers gebaseerd op de volgorde in het Latijns alfabet beginnend met A=10, B=11, ..., Y=34, Z=35.18 23 16 11 0001234567 23 21 Voeg twee nullen toe.18 23 16 11 0001234567 23 21 00 Deel het resulterende getal door 97 en neem de rest (mod 97).78 Bereken 98 min deze rest.20 Als het resultaat kleiner dan 10 is, wordt een voorloopnul toegevoegd.

Het IBAN zal dus NL20 INGB 0001 2345 67 zijn.

Valideren thumb|Typisch (fictief) Brits bankafschrift met een IBAN

Een IBAN wordt gevalideerd door het om te zetten naar cijfers en dan de restwaarde te bepalen als het geheeltallig gedeeld wordt door 97. Die restwaarde moet gelijk zijn aan 1.

Het algoritme van IBAN is als volgt: controleer of het controlegetal (op 3e en 4e positie) tussen 2 en 98 ligt valideer de samenstelling verplaats de eerste 4 karakters naar het einde vervang elke letter door 2 cijfers, waarbij A = 10, B = 11, ..., Z = 35 bereken dan het getal modulo 97 als de restwaarde 1 is, dan klopt het nummer op basis van het controlecijfer en kan het IBAN valide zijn

Voorbeeld (fictieve Britse bank met bankcode WEST en filiaalcode 12-34-56, rekeningnummer 98765432 - zie rechts): IBAN: GB82WEST12345698765432 Eerste vier karakters verplaatsen: WEST12345698765432GB82 Omzetten in cijfers: 3214282912345698765432161182 Restwaarde berekenen: 3214282912345698765432161182 mod 97 = 1

Sinds einde 2025 zijn Belgische banken verplicht te controleren of de naam van de begunstigde overeenkomt met het rekeningnummer dat bij een overschrijving wordt ingevoerd. Blijkt dat fraudeurs al een manier vonden om deze nieuwe IBAN-naamcontrole te omzeilen.

Landspecifieke regels In de onderstaande lijst worden de volgende afkortingen gebruikt: kk = controlecijfers van hele IBAN B = bankcode T = rekeningtype S = bankfiliaalcode (soms al verwerkt in bankcode of rekeningnummer) K = controlecijfer (maakt reeds deel uit van het nationale rekeningnummer) R = bedoeld voor gebruik in de toekomst, is voorlopig standaard altijd '0' 9 = rekeningnummer, indien nodig aangevuld met voorloopnullen X = persoonlijk identificatienummer van de eigenaar (vergelijkbaar met het sofinummer in Nederland en het rijksregisternummer in België) D = munteenheid van de rekening, 3-letterige ISO 4217-code

Lijst met IBAN-structuur per land, tussen haakjes de lengte van het IBAN: Land Lengte Formaat Opmerkingen 28 ALkk BBB SSSSK 9999 9999 9999 9999 24 ADkk BBBB SSSS 9999 9999 9999 16 BEkk BBB9 9999 99KK na BE alleen cijfers; de laatste 12 cijfers vormen het nationaal rekeningnummer 20 BAkk BBBS SS99 9999 99KK 22 BGkk BBBB SSSS 99CC CCCC CC 9 = numeriek rekeningnummer, C = alfanumeriek rekeningnummer 28 CYkk BBBS SSSS 9999 9999 9999 9999 18 DKkk BBBB 9999 9999 99 22 DEkk BBBB BBBB 9999 9999 99 20 EEkk BBSS 9999 9999 999K 18 FOkk 9999 9999 9999 99 18 FIkk BBBB BB99 9999 9K B = bankcode, bankfiliaalcode en rekeningtype 27 FRkk BBBB BSSS SS99 9999 9999 9KK 22 GEkk BB99 9999 9999 9999 99 23 GIkk BBBB 9999 9999 9999 999 27 GRkk BBBS SSS9 9999 9999 9999 999 18 GLkk BBBB 9999 9999 99 28 HUkk BBBS SSSK 9999 9999 9999 999K 22 IEkk BBBB SSSS SS99 9999 99 26 ISkk BBBB TT99 9999 XXXX XXXX XX 23 ILkk BBB SSS 9999999999999 27 ITkk KBBB BBSS SSS9 9999 9999 999 30 JOkk BBBB SSSS 9999 9999 9999 9999 99 21 HRkk BBBB BBB9 9999 9999 9 21 LVkk BBBB 9999 9999 9999 9 28 LBkk BBBB 9999 9999 9999 9999 9999 21 LIkk BBBB B999 9999 9999 9 20 LTkk BBBB B999 9999 9999 20 LUkk BBB9 9999 9999 9999 31 MTkk BBBB SSSS S999 9999 9999 9999 999 30 MUkk BBBB BBSS 9999 9999 9999 RRRD DD 27 MCkk BBBB BSSS SS99 9999 9999 9KK 22 MEkk BBB9 9999 9999 9999 KK 18 NLkk BBBB 9999 9999 99 BBBB in letters 19 MKkk BBB9 9999 9999 9KK 15 NOkk BBBB 9999 99K 20 ATkk BBBB B999 9999 9999 28 PLkk BBBS SSSK 9999 9999 9999 9999 25 PTkk BBBB SSSS 9999 9999 999K K Bij sommige banken is geen filiaalcode nodig en wordt bij SSSS '0000' ingevuld 24 ROkk BBBB 9999 9999 9999 9999 27 SMkk KBBB BBSS SSSX XXXX XXXX XXX 24 SAkk BB99 9999 9999 9999 9999 22 RSkk BBB9 9999 9999 9999 KK 24 SKkk BBBB SSSS SS99 9999 9999 19 SIkk BBSS S999 9999 9KK 24 ESkk BBBB SSSS KK99 9999 9999 24 CZkk BBBB SSSS SS99 9999 9999 26 TRkk BBBB BR99 9999 9999 9999 99 24 TNkk BBBB B999 9999 9999 9999 22 GBkk BBBB SSSS SS99 9999 99 23 AEkk BBBB SSSS 9999 9999 999 24 SEkk BBBB 9999 9999 9999 9999 21 CHkk BBBB B999 9999 9999 9

Externe links Valideren van een IBAN Overzicht van SWIFT IBAN Registry European Payments Council Register of European Account Numbers (PDF) IBAN controleren

Categorie:Betalingsverkeer Categorie:Code