thumb|Uitmarkt 1989 op de Dam, met de Red Hot Chili Peppers. thumb|Uitmarkt 2011 op het Museumplein. De Uitmarkt was van 1978 tot en met 2022 een jaarlijks evenement in Amsterdam in het laatste weekend van augustus. In 2013 werd het evenement niet in het laatste weekend van augustus, maar het weekend daarna gehouden (31 augustus / 1 september). Het kondigde de start van een nieuw cultureel seizoen aan. De Uitmarkt bestond uit een grootschalige publieksmanifestatie in de binnenstad van Amsterdam en/of op het Museumplein.Het begon met een paar kraampjes, www.amsterdam.nl; 23 augustus 2017.
De laatste editie onder deze naam was in 2022. Vanaf 2023 wordt het nieuwe culturele seizoen in het laatste weekend van augustus geopend met een nieuw, veel kleiner, evenement onder de naam 'De Opening', in dit jaar nog in Amsterdam en sinds 2024 rouleert dit door het land.Uitmarkt stopt, gaststeden gaan opening culturele seizoen organiseren, www.nos.nl; 20 juli 2023 Tijdens dit nieuwe evenement wordt het culturele seizoen niet geopend op verschillende podia verspreid over de organiserende stad, maar op slechts één podium, waar op vrijdag in één keer alle voorproefjes op het nieuwe seizoen worden gegeven onder de naam DE OPENING LIVE, zaterdag worden hier alle lokale voorproefjes gegeven en op zondag vindt hier het TV-musicalspektakel Musical Awards: The Kick off plaats, dat in 2021 en 2022 ook al op de Uitmarkt plaatsvond. Het evenement vindt alleen in de avonden plaats in plaats van de gehele dag. Het hele evenement wordt op zaterdag en zondag door de NOS ook uitgezonden op TV. De OPENING LIVE wordt op zaterdag uitgezonden op NPO 3 en Musical Awards: The Kick off wordt op zondagavond live uitgezonden op NPO 1. Ook wordt het evenement uitgezonden door de regionale omroep van de regio van de organiserende stad. In 2024 kon 'De Opening' niet plaatsvinden, omdat er dat jaar geen geschikte stad kon worden gevonden om het evenement te organiseren. In plaats daarvan werd het nieuwe culturele seizoen dat jaar op de laatste zondag van augustus op het Media Park in Hilversum geopend. Dit gebeurde alleen op tv met het programma Musical Awards: The Kick off, dat dat jaar eenmalig vanuit Studio 21 werd uitgezonden in plaats van de locatie van 'De Opening'. Hiermee is dit het enige jaar waarin het nieuwe culturele seizoen niet met een evenement werd geopend. Het programma werd dat jaar nogmaals uitgezonden op 8 november om het geheugen van mensen op te frissen en om mensen die het programma in augustus hadden gemist de kans te geven om het alsnog te kijken. In 2025 vond 'De Opening' plaats in Apeldoorn en in 2026 vond het evenement plaats op het Stadhuisplein in Eindhoven.
Geschiedenis De eerste Uitmarkt vond plaats op 26 en 27 augustus 1978 op het Leidseplein. Op drie plaatsen werden voorstellingen gegeven en er was een informatiemarkt bij het American Hotel. In 1984 was de Uitmarkt op de Dam en waren er inmiddels veertien podia en 130 informatiekramen.Uitkrant september 2017, pagina 66. In 1988 was de Uitmarkt definitief op het Museumplein terecht gekomen, terwijl het in de jaren daarvoor nog plaatsvond langs de Amstel en op de Nes.100 markante markten - leuke auto-uitstapjes in Nederland en België', deel 2 van de serie 'Shell helpt u op weg', 1988, A.W. Bruna Uitgevers BV, tekst Kees Kommer In latere jaren werd het Museumplein ook afgewisseld met andere locaties in de Binnenstad en omgeving, zoals Dam / Nieuwmarkt / Amstel, Oostelijk Havengebied en Oosterdok.
Het aantal bezoekers bereikte in 2006 het recordaantal van een half miljoen, gespreid over drie dagen. Ook in 2015 en 2016 waren er circa een half miljoen bezoekers. In 2017 vond de Uitmarkt voor het eerst in acht jaar niet meer op het Museumplein plaats, maar in de omgeving van het Oosterdok.Verhuizende Uitmarkt wil druk op binnenstad verlichtenUitmarkt vanaf volgend jaar niet meer op Museumplein Op de veertigste editie van de Uitmarkt in Amsterdam in 2017 zijn 450.000 mensen afgekomen.Uitmarkt Amsterdam trekt 450.000 bezoekers, www.parool.nl; 27 augustus 2017.
Theatergezelschappen, orkesten, ensembles, theaters, cabaretiers, impresariaten, musea, jazz-, wereldmuziek- en popartiesten presenteren zichzelf met nieuwe programma's en tentoonstellingen op de podia en informatiemarkt. Voorts is er een grote boekenmarkt aan het evenement verbonden.
Van 2006 tot en met 2020 werd het evenement standaard afgesloten met de Musical Sing-A-Long, een meezingspektakel, waarin de musicals voor het komende seizoen worden gepresenteerd. Hierbij werd live ondertiteld, zodat ook de tv-kijkers konden meezingen. Dit werd in 2021 en 2022 vervangen door "Musical Awards: The kick off", waarin een voorproefje werd gegeven op de musicals van het komende seizoen en waarin ook al enkele Musical Awards werden uitgereikt. Het spektakel werd rechtstreeks op televisie uitgezonden. Ook de openingsshow die op vrijdag plaatsvond werd live uitgezonden op tv.
De Uitmarkt 2020 werd een sobere editie vanwege de coronacrisis dat jaar. Er waren optredens van diverse artiesten verspreid door de stad. Ook de Musical Sing-A-Long ging door. Deze werd in aangepaste vorm uitgezonden vanuit het openluchttheater Cabrio in Soest. Het publiek zong hierbij om dezelfde reden niet mee.
Ook in 2021 was er een beperkte editie, zonder de vele binnen- en buitenpodia, de boekenmarkt, de culturele infostands, en de grote aantallen optredens, artiesten en bezoekers, met slechts voorstellingen die alleen toegankelijk waren na reservering voor een zitplaats en het tonen van een vaccinatiebewijs of negatieve testuitslag.Uitmarkt in aangepaste vorm op Museumplein, www.parool.nl; 3 augustus 2021
Hoewel corona geen beperkende factor meer was, was er in 2022 opnieuw een beperkte versie, met slechts optredens op podia op het Museumplein, maar nog steeds geen binnen- en buitenpodia, boekenmarkt, culturele infostands, etc. Er was slechts een 'cultuurtuin', een labyrint met informatie met betrekking tot het culturele seizoen waar men de informatie digitaal kon scannen door het gebruik van de mobiele telefoon: "een doolhof aan hekken met QR-codes erop". Daarmee hadden veel organisaties geen fysiek contact meer met het publiek en potentiële bezoekers. Het bezoekersaantal is dan ook sterk teruggelopen. Slechts 75.000 mensen kwamen er naar het Museumplein, terwijl dat er drie jaar geleden nog meer dan 400.000 waren.Hoe de crisis in de Amsterdamse culturele sector verdiept: raken de zalen ooit nog vol?, www.parool.nl; 10 september 2022 Een jaar later bleek dit de laatste editie van de Uitmarkt te zijn geweest.
Jaren Locaties 2021-2022 Museumplein 2020 Concertgebouw, Melkweg, Vondelpark Openluchttheater, Oude Kerk en Stopera 2019 Museumplein en Leidseplein 2017-2018 Rond het Oosterdok (Muziekgebouw aan 't IJ, NEMO, het Marineterrein en het Scheepvaartmuseum) 2010-2016 Museumplein, Leidseplein en Vondelpark 2009 Dam, Nieuwmarkt, Waterlooplein en Hermitage 2007-2008 Oostelijk Havengebied, Piet Heinkade, Kop van het Java-eiland, Oosterdokseiland en het Oosterdok 2006 Dam, Nieuwmarkt, Waterlooplein en Nes 2001-2005 Museumplein en omgeving
Zie ook Ook in andere steden zoals Rotterdam, Den Haag, Utrecht, Arnhem, Groningen, Emmen, Enschede en Maastricht worden uitmarkten georganiseerd. R'Uitmarkt in Rotterdam Spotlichtfestival(voorheen Haags UIT Festival)
Galerij
Externe links Uitmarkt Uitmarkt op de Beeldbank Amsterdam Site evenement "De Opening"
Categorie:Festival in Amsterdam Categorie:Cultuur in Amsterdam