thumb|255px|De vlag van de Ordnungspolizei De Ordnungspolizei (Duits voor ordepolitie) is de gemeenschappelijke noemer voor lokale politie-eenheden die de dagelijkse politietaken moest uitvoeren in nazi-Duitsland tussen 1936 en 1945. Door het gebruik van groene uniformen (net als bij de Duitse politie tot uiterlijk 2018) stonden zij ook bekend als Grüne Polizei.
Geschiedenis Tijdens de Weimarrepubliek (1918-1933) bestond er geen nationaal politiekorps. Elke Duitse deelstaat had zijn eigen politiemacht die werd gecontroleerd door de Minister van binnenlandse aangelegenheden van de desbetreffende staat. In januari 1934 startten de nazi's een reorganisatie door de controle en uitvoeringsmacht van het politieapparaat te centraliseren. Op 26 juni 1936 vaardigde Reichsführer-SS en Chef der Deutschen Polizei im Reichsministerium des Innern Heinrich Himmler een decreet uit waardoor de Duitse politie-eenheden in twee afdelingen werden verdeeld: de Ordnungspolizei (Orpo) en de Sicherheitspolizei (Sipo).
De Orpo was de reguliere politie en stonden ook bekend als de geüniformeerde politie. De Sipo bestond uit de Geheime Staatspolizei (Gestapo), de Reichs Kriminalpolizei (Kripo) en de grenspolitie. De Gestapo en tot op een zekere hoogte de Kriminalpolizei waren de uitvoerende afdelingen van de nazi-politiestaat. De Kriminalpolizei was een groep professionele detectives die de zware en gewelddadige misdrijven onderzocht. In 1942 werden de Kripo, de Sicherheitsdienst en de Gestapo samengevoegd en onder het bevel geplaatst van het Reichssicherheitshauptamt (RSHA).
Organisatie De hoofdbevelhebber van de Orpo was de Chef der Deutschen Polizei im Reichsministerium des Innern Heinrich Himmler maar de dagelijkse leiding werd tussen 1936 en 31 augustus 1943 opgenomen door SS-Oberstgruppenführer und Generaloberst der Polizei und Chef der Ordnungspolizei Kurt Daluege. Op 31 augustus 1943 werd Kurt Daluege opgevolgd door SS-Obergruppenführer und General der Waffen-SS und Polizei Alfred Wünnenberg. Overzicht van de afdelingen binnen de Ordnungspolizei in 1941.
Hauptamt Ordnungspolizei Het Hauptamt Ordnungspolizei was het centraal bureau voor de gehele Ordnungspolizei en werd gezien als een SS-hoofdkwartier. Een overzicht van de organisatie van het Hauptamt Ordnungspolizei:
Chef der Ordnungspolizei: SS-Oberstgruppenführer en Generaloberst in de politie Kurt Daluege (26 juni 1936 - 31 augustus 1943) SS-Obergruppenführer en Generaal in de politie en Waffen-SS Alfred Wünnenberg (31 augustus 1943 - 8 mei 1945Tixier 2019, p.SS OGRUF WÜNNENBERG.)
Justitiat beim Chef der Ordnungspolizei Ministerialdirektor Dr. en SS-Oberführer Otto Diederichs (december 1943 - mei 1945Lexikon der Wehrmacht: Teil II. Das Hauptamt Ordnungspolizei. Geraadpleegd op 5 april 2022.)
Hauptbüro Oberregierungsrat Johannes Klapper
Amt Verwaltung und Recht (VBuR) (vanaf 15 september 1943 opgeheven)EHRI: Hauptamt Ordnungspolizei. Geraadpleegd op 20 februari 2024.
Amtschef SS-Gruppenführer en Generalleutnant der Polizei en Ministerialdirektor Werner BrachtWilliamson 2006, p.6-7. (30 juni 1936 - 15 september 1943Tixier 2019, p.SS GRUF BRACHT.Schulz 2003, p.139.)
Amtsgruppen VuR I Ministerialdirektor Maximilian Rheins (december 1940 - september 1943) SS-Oberführer Hans-Dietrich Grünwald (1 oktober 1942 - 31 juli 1943)
Amtsgruppen VuR II (Organisation, Personalien, Gewerbepolizei, Verkehr) Ministerialdirektor Dr.jur. Kurt Bader (december 1940 - juni 1943Schulz 2003, p.43.) SS-Brigadeführer en Generalmajor der Polizei Heinz Reinefarth (1 juni 1943Schulz 2009, p.235./10 oktober 1943 - 15 september 1943/10 december 1943Tixier 2019, p.SS GRUF REINFARTH.)
Amtsgruppen VuR III Ministerialdirektor Rudolf Scheidel (19Schulz 2009, p.485. december 1940 - 15 september 1943)
Het ambt VuR werd opgedeeld in het ambt Wirschaftsamt en Rechtsamt. Vanaf december 1943 werd dit werkt met een aanzienlijk kleinere personele bezetting gedaan.Schulz 2009, p.236.
Kommando-Amt (Kdo)
Amtschef Oberst der Landespolizei Adolf von Bomhard (26 juni 1936 - 16 september 1942Tixier 2019, p.SS GRUF BOMHARD.Schulz 2003, p.132.) plaatsvervangend Amtschef SS-Gruppenführer en Generalleutnant der Ordnungspolizei Jürgen von Kamptz (24 juli 1941 - 31 augustus 1941) plaatsvervangend Amtschef Oberstleutnant der Gendarmerie Gerhard Winkler (1 juli 1936 - 31 maart 1939Tixier 2019, pSS BRIG WINKLER..) plaatsvervangend Amtschef Oberst der Schutzpolizei Ernst Hitzegrad (19 juni 1938 - 22 juni 1938Tixier 2019, p.SS GRUF HITZEGRAD.Miller 2015, p.299.), (4 augustus 1938 - 8 augustus 1938), (4 september 1938 - 13 september 1938), (19 oktober 1938 - 20 oktober 1938), (1 maart 1939 - 4 maart 1939), (5 mei 1939 - 6 mei 1939), (4 juni 1939 - 11 juni 1939), (10 november 1939 - 11 november 1939), (23 januari 1940 - 26 januari 1940), (9 februari 1940 - 14 februari 1940Miller 2015, p.300.) plaatsvervangend Amtschef SS-Oberführer Wilhelm Grolman (9 oktober 1940 - 10 oktober 1940Schulz 2003, p.457.Tixier 2019, p.SS BRIG FHR GROLMAN.) SS-Gruppenführer en Generalleutnant der Polizei Otto Winkelmann (16 september 1942 - 14 maart 1944Williams 2017, p.369.) SS-Brigadeführer en Generalmajor der Polizei Anton DiermannWilliamson 2006, p.6-7. (4 maart 1944 - augustus 1944Schulz 2003, p.231.) SS-Brigadeführer en Generalmajor der Polizei Hans Flade (1 oktober 1944 - 8 mei 1945Tixier 2019, p.SS BRIG FHR FLADE.Schulz 2003, p.323.)
Amtsgruppen Sport SS-Obersturmbannführer en Oberstleutnant der Landespolizei Karl Brenner (januari 1939 - 1 augustus 1939Tixier 2019, p.SS GRUF BRENNER.Schulz 2003, p.165.)
Amtsgruppen I (Wirtschaft) Oberst der Schutzpolizei Otto Winkelmann (16 november 1941 - 16 november 1942) SS-Oberführer en Generalmajor der Polizei Hans-Dietrich Grünwald (1 oktober 1942 - 31 juli 1943Tixier 2019, p.SS BRIG FHR GRÜNWALD. SS-Standartenführer Hans Müller-Brunckhorst (8 augustus 1943 - 30 november 1943) SS-Standartenführer Hans Flade (30 november 1943 - 30 september 1944) Oberst der Gendarmerie Johannes Rogalski (oktober 1944- mei 1945)
Gruppenleiter Organisation Oberst der Schutzpolizei Otto Winkelmann (16 november 1941 - 16 november 1942Tixier 2019, p.SS OGRUF WINKELMANN.) Oberstleutnant der Gendarmerie Johannes Rogalski
Gruppenleiter Ia Oberstleutnant der Gendarmerie Konrad Hitschler (12 augustus 1940 - 21 mei 1942Tixier 2019, p.SS GRUF HITSCHLER.) Oberstleutnant Wilhem Becker
Gruppenleiter Ib SS-Obersturmbannführer en Oberstleutnant der Schutzpolizei Erich Treuke
Gruppenleiter Ausbildung Oberst der Schutzpolizei Karl Eggebrecht
Gruppenleiter KD (Ostraum) SS-Obersturmbannführer Paul Geibel (8 augustus 1941 - 13 augustus 1942Schulz 2009, p.585.)
Gruppenleiter N (Nachtrichtenverbindungswesen) Oberst der Schutzpolizei/SS-Standartenführer Robert Schlake (1 december 1940 - 15 september 1943)
Gruppenleiter Sp. Major Willi Schwass
Gruppenleiter W SS-Obersturmbannführer Paul Geibel (13 augustus 1942 - 12 oktober 1942) (plaatsvervangend commandant) SS-Obersturmbannführer en Oberst der Gendarmerie Paul Geibel (12 oktober 1942 - 30 maart 1944) SS-Sturmbannführer Hugo Stelzer (tot juni 1944)
Gruppenleiter Kriegsgeschichte SS-Obersturmbannführer Walter Staudinger (21 augustus - 30 september 1939Tixier 2019, p.SS GRUF STAUDINGER.) Oberst der Schutzpolizei Karl Deuscher Oberstleutnant der Polizei Emil Klofanda
Amtsgruppen II (Verwaltung) SS-Oberführer en Oberst der Schutzpolizei Wilhelm von Grolman (december 1940 - september 1942Schulz 2003, p.457./1943) Oberst der Gendarmerie Paul Geibel (12 oktober 1942 - 30 maart 1944) Oberst der Schutzpolizei Arthur Bahl (28Schulz 2009, p.546. april 1944 - 1 september 1944Tixier 2019, p.Generalmajor der Polizei BAHL.) Oberst Rudolf Abesser (september 1944 - mei 1945)
Gruppenleiter P Oberst der Gendarmerie Konrad Hitschler
Gruppenleiter P (V) Ministerialrat Heinrich Meinecke
Gruppenleiter P (Dis.) Oberstleutnant Harald Wilcke
Gruppenleiter P (Fürs.) Major Karl Hühne
Gruppenleiter P (Kr.O.) Oberstleutnant Otto Willing
Amtsgruppen III (Unterbringung) SS-Oberführer Friedrich Karl DermietzelTixier 2019, p.SS BRIG FHR DERMIETZEL. (1 september 1939) - 1943) Generalarzt Dr.med. Wilhelm Kloster (december 1940 - februari 1942) Generalarzt Dr.med. Hans Wenzel (februari 1942 - 1943) SS-Brigadeführer Dr.med. Oskar Hock (31 augustus 1943/1 september 1943 - 10 april 1944Tixier 2019, p.SS BRIG FHR HOCK.) Generalarzt Dr.med. Friedrich Becker (10 april 1944Schulz 2009, p.647./mei 1944 - 1 oktober 1944) Oberstarzt Prof.Dr.med. Gustav Döderlein (oktober 1944 - november 1944) Generalarzt Dr.med. Kurt Hoffmann (december 1944 - mei 1945)
Gruppenleiter San. 1 und 2 Oberstarzt Dr. Kurt Hoffmann
Gruppenleiter San. 3 Oberstabsaphotheker Dr. Joachim Gutschmidt
Gruppenleiter San. 4 Oberstarzt Dr. Otto Sitte
Gruppenleiter Chef San. Wesen
Kolonialpolizeiamt SS-Gruppenführer en Generalleutnant der Orpo Karl Pfeffer-Wildenbruch (14 januari 1941 - maart 1943Tixier 2019, p.SS OGRUF PFEFFER-WILDENBRUCH.)
Amt Freiwilligen Feurerwehren (vanaf 15 september 1943 opgeheven) Hauptmann der Reserve Walter Schnell (30 januari 1940 - 11 maart 1942)
Amt Technische Nothilfe (vanaf 15 september 1943 opgeheven) Major der Schutzpolizei/Oberstleutnant der Schutzpolizei Robert Schlake (30 juni 1936 - 21 augustus 1939Schulz 2011, p.4.) Einsatzchef Erich Hampe (1 september 1939 - mei 1941) SS-Gruppenführer Hans Weinreich (30 december 1941 - 10 september 1943Tixier 2019, p.SS GRUF WEINREICH.) SS-Gruppenführer en Generalleutnant der Polizei Willy SchmelcherWilliamson 2006, p.6-7. (10 september 1943 - 8 mei 1945Tixier 2019, p.SS GRUF SCHMELCHER.)
Reichsämter
Reichsamt Technische Nothilfe SS-Gruppenführer en Charakter als Generalleutnant der Polizei Hans Weinreich (12 juni 1937 - 10 september 1943) SS-Gruppenführer en Generalleutnant der Polizei Willy Schmelcher (oktober 1943 - mei 1945) plaatsvervangend Amtschef Generalmajor der Schutzpolizei Theodor Siebert (20 november 1942 - 15 september 1943Schulz 2011, p.311.)
Reichsamt Freiwilligen Feuerwehren Oberst der Polizei Walter Schnell (11 maart 1942 - 8 mei 1945Tixier 2019, p.SS BRIG FHR SCHNELL.)
Wirtschaftsverwaltungsamt (van 1943) (WVA) SS-Brigadeführer August FrankWilliamson 2006, p.6-7. (16 september 1943Miller 2006, p.349. - 18 juli 1944Tixier 2019, p.SS OGRUF FRANK./18 augustus 1944/mei 1945) Ministerialdirektor Dr. Otto Diederichs (juli 1944 - mei 1945)
Amtsgruppen W I SS-Standartenführer Hans MoserTixier 2019, p.SS STAF MOSER. (september 1943 - juni 1944) Oberstleutnant Eugen Hohmuth (juli 1944 - mei 1945)
Amtsgruppen W II SS-Brigadeführer August Frank (16 september 1943 - 1 januari 1944)
Amtsgruppen W III Ministerialdirektor Rudolf Scheidel (15 september 1943 - 8 mei 1945)
Amtsgruppen W IV Ministerialdirektor Georg Fhr.v.Hohenastenberg, gen. Wigandt (december 1943 - maart 1944)
Rechtsamt SS-Brigadeführer en Generalmajor der Polizei Heinz Reinefarth (september 1943/10 oktober 1943 - 10 december 1943)
Amtsgruppen R I Ministerialdirektor Maximilian Rheins (september 1943 - december 1943)
Amtsgruppen R II Ministerialdirektor Georg Fhr.v.Hohenastenberg, gen. Wigandt (september 1943 - december 1943)
Sanitätsamt SS-Brigadeführer Dr. Oskar Hock (31 augustus 1943 - 10 april 1944Tixier 2019, p.SS BRIG FHR HOCK.)
Generalinspekteure
Generalinspekteur der Schutzpolizei des Reiches Generalmajor der Schutzpolizei Theodor Siebert (1 september 1936 - 31 maart 1937Schulz 2011, p.310.) (van 1 januari 1937 door Mülverstedt) plaatsvervangend Amtschef Generalinspekteur Oberst der Schutzpolizei Arthur Mülverstedt (1 januari 1937 - 20 april 1937Tixier 2019, p.SS GRUF MÜLVERSTEDT.) Generalmajor der Schutzpolizei Theodor Siebert (1 april 1937Tixier 2019, p.SS GRUF SIEBERT.) Oberst der Schutzpolizei Arthur Mülverstedt (8 augustus 1940) SS-Oberführer Georg SchreyerTixier 2019, p.SS GRUF SCHREYER. (8 november 1940 - 31 juli 1943Schulz 2011, p.130.)