thumb|Scheldegotiek: Sint-Niklaaskerk, Gent (2005) thumb|Vooraanzicht Abdijkerk van Grimbergen (2005) thumb|Vieringtoren als hoofdtoren. Gummaruskerk, Steenbergen (2008) thumb|Met lood beklede vieringtoren van de Sint-Bavokerk te Haarlem thumb|Kathedraal van Canterbury, rechts van het midden de vieringtoren (2005)

thumb|Basiliek van Koekelberg, met in het midden van het kruis de koepel (kruisingskoepel)|alt=

Een vieringtoren, kruisingstoren, lantaarntoren of transepttoren of middentoren is een kerktoren midden op de kruising van een kerk. Indien de vieringtoren een toren is (meestal de klokkentoren in het klein en zonder klokken), noemt men het ook wel een (vierings)dakruiter. Indien de vieringtoren een koepel is, spreekt men van een vieringkoepel en wordt de kerk een kruiskoepelkerk genoemd.

Vieringtorens kunnen gemaakt zijn van steen, maar vaak is dit te zwaar voor de kruispijlers. Daarom worden vieringtorens ook vaak in hout uitgevoerd, in de regel beschermd met een loden bekleding. Een vieringtoren kan ook als klokkentoren dienen.

Een vieringtoren is ook een van de typische kenmerken van de zogenaamde "Scheldegotiek" (naast het gebruik van Doornikse Blauwe Steen, de flankeertorens en de knolkapitelen bovenaan de zuilen binnenin), met misschien als meest representatieve vertegenwoordiger de St-Niklaaskerk in Gent.

Bekende vieringtorens in België en Nederland België: Sint-Columbakerk (Deerlijk) Onze-Lieve-Vrouwekathedraal te Antwerpen Kapellekerk te Brussel Sint-Niklaaskerk te Gent Sint-Servaasbasiliek te Grimbergen Sint-Nicolaaskerk te Sint-Niklaas Nationale Basiliek van het Heilig Hart, Basiliek van Koekelberg Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaartkerk (abdijkerk) te Ninove Nederland: Maria Magdalenakerk te Amsterdam (afgebroken) Sint-Willibrorduskerk buiten de Veste (Amsterdam) Sint-Laurentiuskerk te Breda Sint-Brigidakerk te Geldrop Grote of Sint-Bavokerk te Haarlem Sint-Janskathedraal te 's-Hertogenbosch Sint-Willibrordusbasiliek te Hulst in Zeeuws-Vlaanderen Sint-Lambertuskerk te Maastricht Amstelkerk (Ouderkerk aan de Amstel) te Ouderkerk aan de Amstel Heilig Hartkerk te Roermond Munsterkerk te Roermond Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van het Heilig Hart te Sittard Sint-Gummaruskerk te Steenbergen, de hoogste vieringtoren van de Lage Landen (83 m) Sint-Bernarduskerk te Ulicoten Vondelkerk te Amsterdam

Vieringtorens elders in Europa Ook in de rest van Europa zijn vieringtorens te vinden. In Frankrijk staan vaak ranke vieringtorens (dakruiters) op de gotische kathedralen. In Engeland en Normandië komt een veelvoud aan zware stenen vieringtorens voor. In Duitsland treft men eerder romaanse torens aan.

De kathedraal van Rouen De kathedraal van Bayeux De kathedraal Notre-Dame van Parijs De kathedraal van Canterbury De kathedraal van Salisbury De kathedraal van Wells De dom van Speyer De Sint-Pietersbasiliek te Rome

Categorie:Onderdeel van een kerkgebouw Categorie:Kerktoren