thumb|Anoniem portret thumb|Hof van Busleyden (14 maart 2006)
Hieronymus (Jeroen) van Busleyden (Aarlen, ca. 1470 – Bordeaux, 27 augustus 1517) was een Zuid-Nederlands jurist, mecenas en humanist.
De Luxemburger Busleyden was afkomstig uit een familie die haar oorsprong kende in de plaats Bauschleiden. Hij had in Leuven en Padua gestudeerd en was doctor in beide rechten. Onder Filips de Schone werd hij lid en rekwestmeester van de Grote Raad van Mechelen (1504), waar zich ook het hof van aartshertogin Margaretha bevond. In datzelfde jaar werd hij priester en kanunnik van Sint-Rombouts. Hij nam deel aan de hoge politiek en diplomatie, en ontpopte zich tot een humanist en mecenas. Aan de Universiteit van Leuven stichtte hij het Collegium Trilingue, kweekplaats van nieuw leven in wetenschap en kunst.
Vanaf 1503 liet hij met stedelijke subsidies een woning bouwen in Mechelen (bewoonbaar in 1507 maar nog niet af in 1516). De woonst van Busleyden werd al snel beroemd vanwege de banketten die hij er hield. Adriaan Boeyens was er te gast, lang voor hij paus werd. Ook bevriende intellectuelen als Erasmus, Guillaume Budé, Cuthbert Tunstall en Thomas Morus kwamen over de vloer. De laatste begon er te schrijven aan zijn Utopia en gaf een lovende beschrijving van het gebouw.Ad Buslidianum de aedibus magnificis Mechliniae Erasmus wijdde een werk aan de collectie antieke munten van Busleyden.Nummis antiquis apud Hieronymum Buslidianum servatis
Hij overleed in Bordeaux, op terugkeer van een reis naar Spanje in opdracht van Karel V. Hij werd in de Sint-Romboutskathedraal begraven.
Zijn broer, Frans van Busleyden, vervulde diverse kerkelijke en politieke functies in de Bourgondische Nederlanden.
Trivia Het Hof van Busleyden, in vroeg-renaissancestijl, is nu te bezoeken als museum. Het Busleyden Atheneum in Mechelen ontleent zijn naam aan Jeroen van Busleyden.
Literatuur , Jerome de Busleyden, Founder of the Louvain Collegium Trilingue. His Life and Writings (= Humanistica Lovaniensia, vol. 9), 1950, 511 p. en , De humanist Busleyden en de oorsprong van het Italianisme in de Nederlandse kunst, De Sikkel, Antwerpen, 1951 , "Opulent Precedents: Jerome de Busleyden's Humanist Banquets" in: Pieter Bruegel and the Culture of the Early Modern Dinner Party, 2017, p. 13-36
Voetnoten
Categorie:Luxemburgs jurist Categorie:Zuid-Nederlands politicus (voor 1830) Categorie:Zuid-Nederlands rechtsgeleerde (voor 1830) Categorie:Lid van de Grote Raad van Mechelen Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 16e eeuw