De Anna Bijns Prijs was een literatuurprijs die in 1985 werd ingesteld door de Anna Bijns Stichting (Nederland) voor de bekroning van een vrouwelijke auteur.In 1991 is in België de Anna Bijns Stichting Vlaanderen opgericht. De prijs moest tegenwicht bieden voor de tot dan toe pas vier keer aan een vrouw toegekende P.C. Hooft-prijs en wilde de ontwikkeling en erkenning van de vrouwelijke stem in de letteren bevorderen. Aanvankelijk was de onderscheiding bedoeld voor een oeuvre; vanaf 2005 ging de prijs naar een roman, verhalen- of gedichtenbundel.
De stichting en de prijs waren genoemd naar Anna Bijns (1493-1575), een veelgelezen refreindichteres en 'schoolmeesteres' uit Antwerpen die ervoor koos zelfstandig en ongebonden te wonen. De stichting werd opgericht door Renate Dorrestein, Anja Meulenbelt, Caroline van Tuyll en Elly de Waard. De prijs werd van 1985 tot 2005 tweejaarlijks afwisselend toegekend in proza en poëzie, en was een oeuvreprijs waarbij het oeuvre zowel in stijl, vorm, aanpak als in thematiek uiting moest geven aan de realiteit en de verbeeldingswereld van vrouwen. Toekenning van de prijs leidde steeds tot (hernieuwde) belangstelling voor de gelauwerde en haar werk.
Er kwam snel kritiek op het initiatief, onder andere van Hugo Brandt Corstius en Bas Heijne, dat een afzonderlijke prijs voor vrouwen een belediging zou zijn voor vrouwelijke auteurs, maar deze kritiek verstomde toen de eerste prijs in 1986 naar Josepha Mendels ging.
Van 2005 tot 2016 was het een titelprijs met als hoofddoelstelling aandacht voor Nederlandstalige literatuur van vrouwen. Aan de prijs was een geldsom van 10.000 euro belastingvrij verbonden, een kunstwerk van Maja van Hall, respectievelijk Eric Don, en de door de winnares mede in te vullen Anna Bijns Lezing. In de beginjaren werd de prijsuitreiking gevolgd door een vrouwenboekenbal, waarvan de winst voor het prijzengeld werd gebruikt.
In 2016 hief de Anna Bijns Stichting de prijs op om meer focus te kunnen leggen op publieksevenementen.
Laureaten 1985: Josepha Mendels - proza 1987: Ellen Warmond - poëzie 1989: Inez van Dullemen - proza 1991: Christine D'haen - poëzie 1993: Elisabeth Keesing - proza 1995: Hanny Michaelis - poëzie 1997: Aya Zikken - proza 1999: Hélène Nolthenius - proza 2001: Marie Kessels - proza 2003: Helga Ruebsamen - proza 2005: Anneke Brassinga voor haar bundel Timiditeiten - poëzie 2007: Wanda Reisel voor de roman Witte liefde - proza 2009: Tjitske Jansen voor de bundel Koerikoeloem - poëzie 2012: Minke Douwesz voor de roman Weg - proza 2014: Maria Barnas voor haar bundel Jaja de oerknal - poëzie
Anna Bijns Lezing 2012: Rachel Cusk 2013: Lionel Shriver
Categorie:Nederlandse literatuurprijs Categorie:Vrouwenprijs Categorie:Lijsten van vrouwelijke personen