David William Duchovny (New York, 7 augustus 1960) is een Amerikaans televisie- en filmacteur. Hij won in 1997 een Golden Globe voor zijn hoofdrol als FBI-agent Fox Mulder in de sciencefictionserie The X-Files en in 2008 een tweede voor die als Hank Moody in de komedieserie Californication. Duchovny maakte in 1988 zijn film- en acteerdebuut als niet bij naam genoemde gast op de verjaardag van hoofdpersonage Tess McGill (Melanie Griffith) in de romantische komedie Working Girl.
Acteercarrière Duchovny studeerde aan de Princeton-universiteit en behaalde een master in literatuur aan Yale. Voor hij doorbrak als hoofdrolspeler in The X-Files (1993-2002) was hij te zien in meerdere afleveringen van series als Twin Peaks (als vrouwelijke agent), Red Shoe Diaries en The Larry Sanders Show. In het laatstgenoemde programma parodieerde hij onder meer Sharon Stones scène uit Basic Instinct, waarin ze ondervragende agenten een blik gunt op haar sliploze kruis. Zijn aandeel in het programma leverde Duchovny in 1999 een American Comedy Award op. Ook was hij een aantal keren gastheer van de uitzendingen van het komische televisieprogramma Saturday Night Live.
Duchovny kwam in de laatste seizoenen van The X-Files op eigen verzoek nog maar zelden in beeld, omdat hij zich toe wilde leggen op films. Daarom werd de hoofdpersoon-status van zijn personage Fox Mulder in seizoen acht en negen overgenomen door het nieuwe personage John Doggett, gespeeld door Robert Patrick. Duchovny en zijn personage waren in 2008 wel prominent aanwezig in de film The X-Files: I Want to Believe, die zes jaar na het negende (en lange tijd laatste) seizoen uitkwam. In 2015 werd een tiende seizoen van enkele afleveringen gemaakt, met de originele cast. Deze afleveringen werden vanaf eind januari 2016 uitgezonden in de Verenigde Staten en in Nederland en vanaf eind april 2016 in België.The X Files Episode List IMDb, geraadpleegd op 17 mei 2016
Het opbouwen van een filmcarrière verliep niet helemaal zoals Duchovny hoopte. Hij wist na The X-Files maar een handvol rollen te bemachtigen, in films die weinig media-aandacht genereerden. Het was in de vorm van Californication opnieuw een televisieserie waarmee hij zichzelf terug op de kaart plaatste. Duchovny speelt hierin sinds 2007 de hoofdrol als de zich van bed naar bed werkende Hank Moody. Daarmee won de acteur in 2008 persoonlijk een Golden Globe en de serie een Emmy Award.
Voor zijn televisiewerk kreeg Duchovny in 2016 een ster op de Hollywood Walk of Fame. Met een knipoog naar zijn rol in The X-Files is die voor het FOX-theater geplaatst.
Privé Duchovny was van 1997 tot 2014 getrouwd met actrice Téa Leoni. Samen kregen ze in april 1999 een dochter en in juni 2002 een zoon.
Filmografie Jaar Titel Rol Extra informatie 2023 What happens later William Davis 2013 Louder Than Words John Fareri 2013 Phantom Bruni 2012 Goats Geitenman 2009 The Joneses Steve Jones 2008 The X-Files: I Want to Believe Fox Mulder 2007 Si j'étais toi aka The Secret Dr. Benjamin Marris 2007 Things We Lost in the Fire Brian Burke 2006 Queer Duck: The Movie Tiny Jesus rechtstreeks op dvd 2006 The TV Set Mike Klein 2005 Trust the Man Tom 2004 House of D Tommy 2004 Connie and Carla Jeff 2002 Full Frontal Bill/Gus 2002 Red Shoe Diaries 15: Forbidden Zone Jake Winters rechtstreeks op dvd 2001 Zoolander J.P. Prewitt 2001 Evolution Dr. Ira Kane 2001 Red Shoe Diaries 17: Swimming Naked Jake Winters rechtstreeks op dvd 2000 Red Shoe Diaries 14: Luscious Lola Jake Winters rechtstreeks op dvd 2000 Return to Me Bob Rueland 2000 Red Shoe Diaries 12: Girl on a Bike Jake Winters rechtstreeks op dvd 2000 Red Shoe Diaries 18: The Game Jake Winters rechtstreeks op dvd 1998 The X-Files Fox Mulder 1997 Red Shoe Diaries 16: Temple of Flesh Jake Winters rechtstreeks op dvd 1997 Red Shoe Diaries 8: Night of Abandon Jake Winters rechtstreeks op dvd 1997 Playing God Dr. Eugene Sands 1997 Red Shoe Diaries 7: Burning Up Jake Winters rechtstreeks op dvd 1996 Red Shoe Diaries 13: Four on the Floor Jake Winters rechtstreeks op dvd 1996 Red Shoe Diaries 9: Slow Train Jake Winters rechtstreeks op dvd 1996 Red Shoe Diaries 6: How I Met My Husband Jake Winters rechtstreeks op dvd 1995 Red Shoe Diaries 5: Weekend Pass Jake Winters rechtstreeks op dvd 1994 Red Shoe Diaries 4: Auto Erotica Jake Winters rechtstreeks op dvd 1993 Red Shoe Diaries 3: Another Woman's Lipstick Jake Winters rechtstreeks op dvd 1993 Kalifornia Brian Kessler 1993 Red Shoe Diaries 2: Double Dare Jake Winters rechtstreeks op dvd 1992 Chaplin Rollie Totheroh 1992 Venice/Venice Dylan 1992 Red Shoe Diaries Jake Winters televisiefilm 1992 Baby Snatcher David televisiefilm 1992 Beethoven Brad 1992 Ruby Officer Tippit 1991 The Rapture Randy 1991 Don't Tell Mom the Babysitter's Dead Bruce 1991 Julia Has Two Lovers Daniel 1990 Bad Influence Clubbezoeker met bril 1990 Denial John 1989 New Year's Day Billy 1988 Working Girl Tess' vriend op het verjaardagsfeest
Televisieseries *Exclusief eenmalige gastrollen Aquarius - Sam Hodiak (2015-2016) Californication - Hank Moody (2007-2014) Life with Bonnie - Johnny Volcano (2002, twee afleveringen) The X-Files - Fox Mulder (1993-2016, 183 afleveringen) The Larry Sanders Show - David Duchovny (1995-1996, twee afleveringen) Red Shoe Diaries - Jake Winters (1992-1996, veertien afleveringen) Twin Peaks - Dennis / Denise Bryson (1990-1991, vier afleveringen)
Trivia Duchovny is pescotariër Duchovny betekent "spiritueel" in het Russisch (Духовный) Duchovny is in de videogame XIII te horen als XIII/Steve Rowland/Jason Fly
Categorie:Amerikaans filmacteur Categorie:Amerikaans televisieacteur