thumb|Decius liet zich meestal afbeelden in soldatenuitrusting De soldatenkeizers (235-285) waren de keizers die als commandant door hun veelal opstandige legioenen tot keizer waren uitgeroepen tijdens de Romeinse crisis van de 3e eeuw. Deze keizers volgden elkaar snel op; velen werden al kort na hun verkiezing door handlangers van rivalen vermoord. Vaak waren ze ook druk bezig de grenzen van het Imperium Romanum te verdedigen, waardoor ze zelden in Rome waren gedurende hun (meestal korte) regering. Een aantal van hen stierf op het slagveld (in het harnas), maar in veel gevallen werd de macht geüsurpeerd door andere legeraanvoerders, die meenden het rijk beter te kunnen verdedigen dan de zittende soldatenkeizer.
Het was pas onder Aurelianus dat het rijk zich kon herstellen.
Lijst van soldatenkeizers KeizerVolledige naamRegeringBijzonderhedenvroege soldatenkeizersMaximinus ThraxGaius Iulius Verus Maximinus Thrax235–238eerste soldatenkeizer, door zijn eigen troepen vermoord Magnus(? Gaius Petronius) Magnus235tegenkeizer, omgebracht Quartinusonbekend235tegenkeizer, vermoordGordianus IMarcus Antonius Gordianus Sempronianus Romanus Africanus238 (het zeskeizerjaar)regeert slechts 20 dagen lang, pleegt zelfmoordGordianus IIMarcus Antonius Gordianus Sempronianus Romanus238regeert slechts 20 dagen lang, gesneuveldPupienusMarcus Clodius Pupienus Maximus238regeert met Balbinus, door de pretorianen vermoordBalbinusDecimus Caelius Calvinus Balbinus238regeert met Pupienus, door de pretorianen vermoordGordianus IIIMarcus Antonius Gordianus238–244sterft op onduidelijke wijze tijdens een veldtocht tegen de Perzen Sabinianus(? Marcus Asinius) Sabinianus240tegenkeizer in Africa, vermoedelijk omgebrachtPhilippus ArabsMarcus Iulius Philippus244–249begint de Duizendjaarfeesten van Rome, gesneuveld Philippus CaesarMarcus Iulius Severus Philippus247–249zoon en medekeizer van Philippus Arabs, vermoord IotapianusMarcus F(ulvius?) Ru(fus?) Iotapianus248tegenkeizer in het oosten, door zijn eigen troepen gedood PacatianusTiberius Claudius Marinus Pacatianus249tegenkeizer aan de Donau, door zijn eigen troepen vermoord SilbannacusMar. Silbannacusonduidelijktegenkeizer in Germanië, door Decius belegerd Sponsianusonbekendonduidelijktegenkeizer, enkel van waarschijnlijk vervalste munten gekend. Indien hij bestaan heeft kan hij mogelijk ook tegenkeizer van Galienus zijn geweest.DeciusGaius Messius Quintus Traianus Decius249–251gesneuveld in de strijd tegen de Goten PriscusGaius Iulius Priscus249–252tegenkeizer in het oosten, broer van Philippus Arabs LicinianusIulius Valens Licinianus250door de senaat gesteunde tegenkeizer Herennius EtruscusQuintus Herennius Etruscus Messius Decius251zoon en medekeizer van Decius, gesneuveld HostilianusGaius Valens Hostilianus Messius Quintus251zoon van Decius, medekeizer van Trebonianus Gallus; sterft aan de pokkenTrebonianus GallusGaius Vibius Trebonianus Gallus251–253door zijn eigen troepen vermoord VolusianusGaius Vibius Afinius Gallus Veldumnianus Volusianus251–253medekeizer van zijn vader Trebonianus Gallus, vermoordAemilianusMarcus Aemilius Aemilianus253door zijn eigen troepen vermoordValerianusPublius Licinius Valerianus253–260wordt door de Sassaniden gevangengenomen Uranius AntoninusLucius Iulius Aurelius Sulpicius Uranius Antoninus253/254tegenkeizer in Syrië Cyriades of Mareadesonbekendonduidelijktegenkeizer in het oosten, omgebrachtGallienusPublius Licinius Egnatius Gallienus253–268zoon van Valerianus; door officieren vermoord SaloninusPublius Licinius Cornelius Saloninus260zoon van Gallienus; vermoord door Postumus IngenuusTitus Fulvius Iunius Ingenuus260tegenkeizer in Pannonia, doodsoorzaak is onduidelijk RegalianusPublius C(assius?) Regalianus260tegenkeizer aan de Donau, door zijn eigen troepen gedood Macrianus MinorTitus Fulvius Iunius Macrianus260/261tegenkeizer in het oosten, vermoord QuietusTitus Fulvius Iunius Quietus260/261tegenkeizer in het oosten, door de bevolking gedood BalistaCallistus261Ondersteuner van de Macriani, door Odaenathus vermoord Piso (usurpator)onbekend261tegenkeizer, door de troepen van Valens Thessalonicus gedood Valens ThessalonicusValens Thessalonicus261tegenkeizer in Griekenland, door zijn eigen troepen gedood Memor (usurpator)onbekend261/262Ondersteuner van de Macriani, omgebracht Mussius AemilianusLucius Mussius Aemilianus261/262Ondersteuner van de Macriani, omgebracht Aureolusonbekend268tegenkeizer in Milaan, door de pretorianen gedood Celsusonbekendonduidelijktegenkeizer in Africa, mogelijk fictief Trebellianusonbekendonduidelijktegenkeizer in Klein-Azië, mogelijk fictiefkeizer van het Gallische keizerrijkPostumusMarcus Cassianus Latinius Postumus260–269door zijn eigen troepen vermoord LaelianusUlpius Cornelius Laelianus269tegenkeizer, door zijn eigen troepen gedoodMariusMarcus Aurelius Marius269door zijn eigen soldaten vermoordVictorinusMarcus Piav(v)onius Victorinus269–271verloor Spanje, door een officier vermoord Domitianusonbekend271is slechts enkele dagen tegenkeizerTetricus IGaius Pius Esuvius Tetricus271–274door Aurelianus belegerd en afgezet Tetricus IIGaius Pius Esuvius Tetricus273–274medekeizer van zijn vader Tetricus ILate soldatenkeizersClaudius GothicusMarcus Aurelius Claudius Gothicus268–270verslaat de Goten, sterft aan de pest Censorinusonbekend269/270tegenkeizer, mogelijkerwijze fictiefQuintillusMarcus Aurelius Claudius Quintillus270pleegt na 77 dagen zelfmoordAurelianusLucius Domitius Aurelianus270–275herstelt de rijkseenheid (Restitutor Orbis), vermoord VabalathusLucius Iulius Aurelius Septimius Vaballathus Athenodorus270–272tegenkeizer in het oosten, zoon van Zenobia Felicissimusonbekend271tegenkeizer in Rome, in de strijd gevallen Septimiusonbekend271tegenkeizer in Dalmatië, door zijn eigen troepen gedood Urbanusonbekend271/272tegenkeizer, door de troepen van Aurelianus gedood Firmusonbekend272ondersteuner van Zenobia, omgebrachtFlorianusMarcus Annius Florianus276broer van Tacitus, door zijn eigen troepen vermoordProbusMarcus Aurelius Probus276–282door ontevreden soldaten vermoord SaturninusIulius Saturninus280tegenkeizer in Egypte, door zijn eigen troepen vermoord Bonosusonbekend281tegenkeizer aan de Rijn, pleegt zelfmoord Proculusonbekend281tegenkeizer in Gallië, omgebrachtCarusMarcus Aurelius Carus282/283op veldtocht in Perzië door de bliksem getroffenCarinusMarcus Aurelius Carinus283–285door een officier vermoord NumerianusMarcus Aurelius Numerius Numerianus283/284medekeizer, door de praefecti praetorio vermoord Julianus IMarcus Aurelius Sabinus Iulianus284/285tegenkeizer in Italië, ten val gebrachtKeizerVolledige naamRegeringBijzonderheden
Categorie:Romeinse politiek