Phymaturus is een geslacht van hagedissen uit de familie Liolaemidae.
Naam en indeling De wetenschappelijke naam van de groep werd voor het eerst voorgesteld door Johann Ludwig Christian Gravenhorst in 1838. Er zijn 52 soorten, inclusief de pas in 2016 beschreven soorten Phymaturus curivilcun en Phymaturus rahuensis en de in 2014 beschreven Phymaturus yachanana.
Veel soorten werden tot 2010 tot het geslacht Oplurus gerekend. Vroeger was de levendbarende leguaan (Phymaturus palluma) de enige vertegenwoordiger van het geslacht Phymaturus.
Levenswijze Het voedsel bestaat uit ongewervelden maar ook plantendelen worden gegeten zoals bladeren. Veel soorten leven in bergstreken en nemen vaak een zonnebad om op te warmen. Het lichaam wordt hiertoe sterk afgeplat om meer zonnestraling op te vangen. De vrouwtjes zijn eierlevendbarend, de jongen komen niet in een ei ter wereld maar worden volledig ontwikkeld geboren.
Verspreiding en habitat Alle soorten komen voor in delen van Zuid-Amerika en leven in de landen Argentinië en Chili. De habitat bestaat uit drogere gebieden, vaak met een rotsige ondergrond zoals kliffen en bergstreken. Ook in graslanden en scrubland worden veel soorten aangetroffen.
Beschermingsstatus Door de internationale natuurbeschermingsorganisatie IUCN is aan 40 soorten een beschermingsstatus toegewezen. Aan 31 soorten is de status 'veilig' toegewezen (Least Concern of LC), twee soorten staan te boek als 'kwetsbaar' (Vulnerable of VU), drie als 'onzeker' (Data Deficient of DD) en één als 'gevoelig' (Near Threatened of NT). De soorten Phymaturus bibronii, Phymaturus darwini en Phymaturus tenebrosus ten slotte worden beschouwd als 'bedreigd' (Endangered of EN).
Soorten Het geslacht omvat de volgende soorten, met de auteur en het verspreidingsgebied. Naam Auteur Verspreidingsgebied Phymaturus aguanegra Lobo, Laspiur & Acosta, 2013 Argentinië Phymaturus aguedae Troncoso-Palacios & Esquerré, 2014 Chili Phymaturus alicahuense Nuñez, Veloso, Espejo, Veloso, Cortes & Araya, 2010 Chili Phymaturus antofagastensis Pereyra, 1985 Argentinië Phymaturus bibronii Guichenot, 1848 Chili Phymaturus cacivioi Lobo & Nenda, 2015 Argentinië Phymaturus calcogaster Scolaro & Cei, 2003 Argentinië Phymaturus camilae Scolaro, Jara & Pincheira-Donoso, 2013 Argentinië Phymaturus castillensis Scolaro & Pincheira-Donoso, 2010 Argentinië Phymaturus ceii Scolaro & Ibargüengoytía, 2008 ArgentiniëPhymaturus chenqueniyenLobo, Barrasso, Valdecantos, Giraudo, Dipietro & Basso, 2022 Argentinië Phymaturus curivilcun Scolaro, Corbalán, Tappari & Streitenberger, 2016 Argentinië Phymaturus darwini Nuñez, Veloso, Espejo, Veloso, Cortes & Araya, 2010 Chili Phymaturus delheyi Avila, Fulvio-Pérez, Perez & Morando, 2011 Argentinië Phymaturus denotatus Lobo, Nenda & Slodki, 2012 Argentinië Phymaturus desuetus Scolaro & Tappari, 2009 Argentinië Phymaturus dorsimaculatus Lobo & Quinteros, 2005 Argentinië Phymaturus etheridgei Lobo, Abdala & Valdecantos, 2010 Argentinië Phymaturus extrilidus Lobo, Espinoza, Sanabria & Quiroga, 2012 Argentinië Phymaturus felixi Lobo, Abdala & Valdecantos, 2010 ArgentiniëPhymaturus fiambalaLobo, Hibbard, Quipildor & Valdecantos, 2019 Argentinië Phymaturus indistinctus Cei & Castro, 1973 ArgentiniëPhymaturus katenkeScolaro, Corbalán, Obregón- Streitenberger & Tappari, 2021 Argentinië Phymaturus laurenti Lobo, Abdala & Valdecantos, 2010 ArgentiniëPhymaturus loboiTroncoso-Palacios, Ferri-Yáñez, Laspiur & Aguilar, 2019 Chili Phymaturus mallimaccii Cei, 1980 Argentinië Phymaturus manuelae Scolaro & Ibargüengoytía, 2008 ArgentiniëPhymaturus maquinchaoLobo, Barrasso, Valdecantos, Giraudo, Dipietro & Basso, 2022 Argentinië Phymaturus maulense Nuñez, Veloso, Espejo, Veloso, Cortes & Araya, 2010 Chili Phymaturus nevadoi Cei & Roig, 1975 ArgentiniëPhymaturus nigerLobo, Barrasso, Hibbard, Quipildor, Slodki, Valdecantos & Basso, 2021 Argentinië Levendbarende leguaan (Phymaturus palluma) Molina, 1782 Argentinië, Chili Phymaturus patagonicus Koslowsky, 1898 Argentinië Phymaturus payuniae Cei & Castro, 1973 Argentinië Phymaturus punae Cei, Etheridge & Videla, 1985 Argentinië Phymaturus querque Lobo, Abdala & Valdecantos, 2010 Argentinië Phymaturus rahuensis González-Marín, Fulvio-Pérez, Minoli, Morando & Avila, 2016 ArgentiniëPhymaturus robustusLobo, Barrasso, Hibbard, Quipildor, Slodki, Valdecantos & Basso, 2021 Argentinië Phymaturus roigorum Lobo & Abdala, 2007 Argentinië Phymaturus sinervoi Scolaro, De La Cruz & Ibargüengoytía, 2012 Argentinië Phymaturus sitesi Avila, Fulvio-Pérez, Perez & Morando, 2011 Argentinië Phymaturus somuncurensis Cei & Castro, 1973 Argentinië Phymaturus spurcus Barbour, 1921 Argentinië Phymaturus tenebrosus Lobo & Quinteros, 2005 ArgentiniëPhymaturus timiHibbard, Nenda & Lobo, 2019 Argentinië Phymaturus tromen Lobo & Nenda, 2015 Argentinië Phymaturus verdugo Cei & Videla, 2003 Argentinië Phymaturus videlai Scolaro & Pincheira-Donoso, 2010 Argentinië Phymaturus vociferator Pincheira-Donoso, 2004 Chili Phymaturus williamsi Lobo, Laspiur & Acosta, 2013 Argentinië Phymaturus yachanana Avila, Fulvio Pérez, Minoli & Morando, 2014 Argentinië Phymaturus zapalensis Cei & Castro, 1973 Argentinië
Bronvermelding
Categorie:Liolaemidae