De 402e Opleidingsdivisie (Duits: 402. Ausbildungs-Division) was een Duitse militaire eenheid in de Tweede Wereldoorlog. De eenheid werd eind maart 1945 opgericht in Schwerin. Tijdens haar gehele bestaan was het gestationeerd in het noorden van Duitsland. De divisie was bedoeld voor het opleiden van militairen. Aan het einde van de oorlog - op 8 mei 1945 - werd de eenheid ontbonden.
Vrijwel direct na de oprichting, op 26 maart 1945, werd de divisie verplaatst naar Usedom. Enkele dagen na het begin van de Slag om Berlijn werd de divisie naar Wolin verplaatst, om daar de vertrekkende 3e Marinedivisie te vervangen. Het gebied rond Usedom-Wolin-Swinemünde werd door het Rode Leger omsingeld. Daarop werd een evacuatie op gang gezet en de divisie werd tussen 1 en 4 mei 1945 per schip naar Denemarken en Noord-Duitsland vervoerd. Daar volgde een overgave aan Britse troepen.
Commandanten Generalmajor Heinrich Wittkopf (30 maart 1945 - 8 mei 1945)
Samenstelling Grenadier-Ausbildungs-Regiment 522 Grenadier-Ausbildungs-Bataillon 94 Grenadier-Ausbildungs-Bataillon 48/374 Grenadier-Ausbildungs-Bataillon 89/368 Grenadier-Ausbildungs-Bataillon 4/222 Füsilier-Ausbildungs-Bataillon 27/172 Infanterie-Regiment 85 Stab (ungarische) Artillerie-Ausbildungs-Regiment 2 Artillerie-Ausbildungs-Abteilung 257 Artillerie-Ausbildungs-Abteilung 12/32 Artillerie-Ausbildungs-Abteilung 2/38 ungarische Infanterie-Schule Varpolta Kavallerie-Ausbildungs-Abteilung 100 Fla-Ausbildungs-Abteilung 22 Pionier-Bataillon 402 Feldersatz-Bataillon 402 Versorgungs-Regiment 402
Opleidingsdivisie Opleidingsdivisie