Een vennootschap is een organisatie die haar eigenaars voor de wet vertegenwoordigt. Zij beschikt al dan niet over rechtspersoonlijkheid, al naargelang de gekozen rechtsvorm. Meestal is het een bedrijf met als hoofddoel het realiseren van winst voor de eigenaars van de vennootschap. Vennootschappen vallen onder het vennootschapsrecht.
Voorbeelden zijn de besloten vennootschap (BV), de naamloze vennootschap (NV, N.V. of nv) en de vennootschap onder firma (vof).De aanduidingen van de soorten vennootschappen worden met kleine letters geschreven, en sinds de laatste spellinghervorming ook de afkortingen. Toch zullen deze vaak met hoofdletters geschreven worden, meer bepaald als zij deel uitmaken van de naam van een welbepaalde vennootschap.
België
Vennootschapsrecht Het Belgische vennootschapsrecht is, in tegenstelling tot in Nederland, niet langer geregeld in het burgerlijk wetboek, maar in een afzonderlijk Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (WVV). Voor de invoering van dit nieuwe wetboek was de regeling opgenomen in het Wetboek van vennootschappen (W.Venn.) en daarvoor in het Burgerlijk Wetboek en het Wetboek van Koophandel.
Een vennootschap wordt naar Belgisch recht opgericht door een contract waarbij men iets in gemeenschap brengt met de bedoeling winst te maken. Een groep vrienden die samen op de Lotto spelen hebben dus een vennootschap, meer bepaald een eenvoudige maatschap zonder rechtspersoonlijkheid.
In artikel 1:1 WVV wordt een vennootschap als volgt omschreven: Een vennootschap wordt opgericht bij een rechtshandeling door een of meer personen, vennoten genaamd, die een inbreng doen. Zij heeft een vermogen en stelt zich de uitoefening van een of meer welbepaalde activiteiten tot voorwerp. Een van haar doelen is aan haar vennoten een rechtstreeks of onrechtstreeks vermogensvoordeel uit te keren of te bezorgen.
Het gaat dus om een contract tussen meerdere personen, in uitzonderlijke gevallen kan ook een vennootschap worden opgericht door een enkele persoon. Het gaat dan om een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (bv), onder de vorm van een eenpersoons-bvba (ebvba).
Vennootschappen zonder rechtspersoonlijkheid maatschap: een vennootschap met een burgerlijk of handelsdoel (Art. 1:5. § 1. WVV).
Deze vennootschappen kunnen als vennootschap niet voor de rechtbank gedaagd worden. Ze worden dus altijd vertegenwoordigd door een natuurlijk persoon. Deze kunnen nietig verklaard worden door het ontbreken van een winstoogmerk. De rechter kan bij deze gelegenheid de vennootschap omzetten in een vereniging.
Vennootschap met rechtspersoonlijkheid Volgens het Hof van Cassatie is de rechtsbekwaamheid van vennootschappen met rechtspersonen dezelfde als die van natuurlijke personen, met uitzondering van wettelijke uitzonderingen zoals familiale rechten e.d.Cass. 13 april 1989, Arr.Cass. 1988-89, 920.
Frequent voorkomende vormen zijn: vennootschap onder firma (VOF), in tegenstelling tot Nederland een rechtspersoon gewone commanditaire vennootschap (CommV), in tegenstelling tot Nederland een rechtspersoon commanditaire vennootschap op aandelen (Comm.VA) besloten vennootschap (BV) naamloze vennootschap (NV) coöperatieve vennootschap (CV): hetzij met onbeperkte en hoofdelijke aansprakelijkheid (CVOA) hetzij met beperkte aansprakelijkheid (CVBA)
Minder gebruikelijke vormen zijn: landbouwvennootschap (L.V.) economisch samenwerkingsverband (ESV) Europese vennootschap (SE) Europese coöperatieve vennootschap (SCE)
Deze vennootschappen kunnen als rechtspersoon zelfstandig voor de rechter gedaagd worden. De Belgische vennootschapsvormen hebben ook overeenkomstige Franse en Duitse benamingen.
Overzichtstabel Overzicht van vennootschapsvormen met rechtspersoonlijkheid:Overzicht vennootschapsvormen (gearchiveerde pagina; pdf) —NVComm.VABVCVBAComm.VV.O.F.CVOAOprichtingsakte bij notarisFinancieel plan bij oprichtingRevisor verplicht bij inbreng in naturaMinimumkapitaal€ 61.500€ 61.500Enkel wat nodig is€ 18.550GeenGeenGeenDeel minimumkapitaal te volstorten25%Minimaal € 61.50025%Minimaal € 61.500geen minimuminbreng meer sinds vernieuwing vennootschapsrecht20%minimaal € 6.200Minimaal aantal aandeelhouders22Opdeling in stille vennoten (beperkt aansprakelijk) en beherende vennoten (onbeperkt aansprakelijk)13223Aandeelhouders aansprakelijkBeperktBeperkt en onbeperktBeperktBeperktBeperkt en onbeperktOnbeperkt HoofdelijkOnbeperkt HoofdelijkVorm aandelenOp naam of op toonderOp naam of op toonderOp naamOp naamOp naamOp naamOp naamOverdraagbaarheid aandelenVrij overdraagbaarVrij overdraagbaarWettelijk beperktVolgens statutenVolgens statutenVolgens statutenVolgens statutenStemrecht aandeelhouders1 aandeel = 1 stem 1 aandeel = 1 stem 1 aandeel = 1 stem Volgens statutenVolgens statutenVolgens statutenVolgens statutenMinimumaantal bestuurders of zaakvoerders3 (2, als 2 aandeelhouders)111111Benoeming bestuurders of zaakvoerders Algemene vergaderingMoet statutairStatutair en/of verkozen door Algemene vergaderingKan statutair gebeurenMoet statutairKan statutairKan statutair gebeuren
Vennootschap met sociaal oogmerk Elk van de voorgaande vennootschapsvormen, behalve de L.V., kan zich voordoen als een vennootschap met sociaal oogmerk. Zo'n vennootschap tracht niet in de eerste plaats winst te maken, maar wel een sociaal nuttige activiteit te voeren voor haar leden of derden.
De wet geeft geen extra voordelen aan vennootschappen met dit oogmerk, ze stelt echter wel beperkingen waaronder: Geen/beperkt winstoogmerk Bij opdoeken gaat de Liquidatiewaarde niet naar de vennoten maar naar een aansluitend sociaal doel Niemand mag meer dan 10% stemrecht Na een jaar tewerkstelling hebben personeelsleden het recht vennoot te worden.
Nederland Vennootschapsrecht Het vennootschapsrecht is in Nederland opgenomen in Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek, dat handelt over de rechtspersonen.
Vennootschapsvormen zonder rechtspersoonlijkheid zijn in Nederland in 2010: maatschap vennootschap onder firma (vof) commanditaire vennootschap (cv)
Vennootschapsvormen die als rechtspersoon aan het handelsverkeer kunnen deelnemen zijn: naamloze vennootschap (nv) besloten vennootschap (bv) coöperatie: met beperkte aansprakelijkheid (ba) met uitgesloten aansprakelijkheid (ua) met wettelijke aansprakelijkheid (wa)
Europese Unie De Europese Unie heeft ook vennootschapsvormen ingesteld. Deze hebben een gelijkaardige oprichtingsprocedure, maar volgen het nationale vennootschapsrecht waar de vennootschap haar zetel heeft:
Europees economisch samenwerkingsverband (EESV) Europese vennootschap of Societas Europaea (SE) Europese coöperatieve vennootschap of societas cooperativa Europaea (SCE)
Rusland
Een vennootschap (Russisch: Акционерное Общество; Aktsionernoje Obsjtsjestvo) in Rusland, afgekort AO, komt voor in drie vormen; een naamloze (OAO) en twee besloten vormen (ZAO en OOO). De meest populaire zijn de OOO en de ZAO.
Externe link Belgisch Wetboek van vennootschappen
Voetnoot
Categorie:Bedrijfsvorm Categorie:Handelsrecht