Kruipende boterbloem (Ranunculus repens) is een plantensoort uit de ranonkelfamilie (Ranunculaceae). De soort vermeerdert zich gemakkelijk met zijn kruipende, bebladerde uitlopers die wortelen op de knopen. Hierdoor kan snel een grote oppervlakte bedekt worden.
Determinatie miniatuur|left|Kelkbladen en gegroefde steel Kruipende boterbloem is een vaste, kruidachtige plant die een hoogte kan bereiken van 10–50 cm. De plant heeft langgesteelde en meestal behaarde bladeren in rozetvorm. De bladeren zijn in drie lobben verdeeld. De middelste lob is gesteeld. De plant bloeit van april tot juli. De botergele bloem heeft uit vijf rechte, licht behaarde kelkbladeren. De plant ontwikkelt gladde vruchtjes met een korte gebogen snavel op een bolvormig vruchthoofdje.
Gelijkende taxa Kruipende boterbloem wordt vanwege de gelijkende bladeren soms verward met scherpe boterbloem (Ranunculus acris), maar bij kruipende boterbloem is de steel van het middelste deelblaadje van de onderste bladeren steeds een stuk langer dan bij de twee andere deelbladeren. De bloemsteel is opstijgend met uitlopers en altijd gegroefd, dit is nooit het geval bij scherpe boterbloem.
Ecologie Kruipende boterbloem heeft een zeer brede ecologische amplitude. Ze komt vooral voor op open of grazige zonnige tot licht beschaduwde plaatsen, met een vochtig tot nat en mesotroof tot eutroof milieu. Ze gedijt op vrijwel alle grondsoorten. De soort is algemeen op akkers, braakliggende terreinen, vochtige weiden en andere vochtige plaatsen. Ze is net als de meeste boterbloemen licht giftig, daarom zullen grazers haar laten staan.
Syntaxonomie thumb|Kruipende boterbloem als aspectbepalende soort in de kamgrasweide.
Kruipende boterbloem komt in tal van syntaxa voor. Haar hoogste bedekking en presentie bereikt ze binnen de klasse van matig voedselrijke graslanden en de weegbree-klasse.
Biogeografie Het verspreidingsgebied van kruipende boterbloem strekt zich uit over grote delen van Europa en Azië.
Volksnamen Andere benamingen zijn kraaiepoten en selsate.
Externe links
Categorie:Ranonkelfamilie