De Teenage Mutant Ninja Turtles (kortweg de Turtles of TMNT) zijn vier fictieve figuren die de hoofdrol spelen in een mediafranchise bestaande uit stripverhalen, tekenfilms, speelfilms, televisieseries en computerspellen.
De TMNT zijn vier antropomorfe schildpadden die zeer bedreven zijn in de ninjavechtkunst (ninjitsu). Ze zijn allemaal genoemd naar Italiaanse renaissancekunstenaars: Michelangelo (Michelangelo Buonarroti), Leonardo (Leonardo da Vinci), Donatello (Donato di Niccolò), Raphael (Raffaello Sanzio).
Oorsprong De TMNT werden in 1984 bedacht door Kevin Eastman en Peter Laird tijdens een brainstorm. Met geld van een belastingteruggave en een lening bij Eastmans oom publiceerden de jonge tekenaars zelfstandig een enkele strip over de Turtles. Deze strip was bedoeld als parodie op vier van de meest populaire strips van die tijd: Marvel Comics' Daredevil en New Mutants, Dave Sims Cerebus en Frank Millers Ronin. De strip had een behoorlijk donkere ondertoon. Desondanks bleek het concept populair genoeg voor een serie. Het stripbedrijf Mirage Studios bood aan de Turtles strips te produceren.
Over de naam van de strips en series zijn wat moeilijkheden geweest. Onder andere in Groot-Brittannië stonden de vier aanvankelijk bekend als de Teenage Mutant Hero Turtles omdat ninja's als te gewelddadig werden beschouwd voor kinderen. Alle teksten, merchandising, et cetera werden voor de Engelse markt aangepast. Na een paar jaar nam men voor de nieuwe films niet meer deze moeite, zodat alleen de oudere afleveringen nog als zodanig bekendstaan.
Verhaal De strips draaien rond schildpadden, die door een groen mutatieslijm van gewone schildpadden in intelligente wezens veranderen (waar dit slijm vandaan kwam kan per verhaal verschillen). Splinter, een rat, werd ook door het slijm gemuteerd en werd de meester van de Turtles.
In de meeste versies van de TMNT was meester Splinter een normale huisrat. Zijn baas (meester Hamato Yoshi) was een ninja. Splinter imiteerde de bewegingen van zijn baas en oefende zo de kunst van ninjitsu. Wanneer op een dag Shredder Yoshi kwam doden, schoot Splinter zijn meester te hulp. Hij heeft daardoor nog steeds een litteken op de wang. Splinter ging op straat wonen waar hij de Turtles tegenkwam en ze ninjitsu leerde.
Er bestaan verschillende varianten op dit beginverhaal. In de ene variant is Splinter de huisrat van Yoshi, in de andere zijn Splinter en Yoshi dezelfde persoon.
Vanuit hun schuilplaats in de riolen van Manhattan bevechten de Turtles allerlei vijanden. Deze vijanden variëren van gewone schurken tot hun aartsvijand The Shredder en diens leger van ninja's. Van tijd tot tijd vechten de TMNT zelfs tegen buitenaardse of bovennatuurlijke vijanden. Altijd houden ze zich verborgen voor de grote menigte omdat de mensen hen niet zouden accepteren. De enige mensen die goed op de hoogte zijn van het bestaan van de Turtles en hen geregeld helpen zijn April O'Neil en Casey Jones.
Personages Iedere Turtle heeft zijn eigen uitgesproken karakter en wapen: Leonardo is de meest volwassene en als dusdanig de leider. Soms is hij zelfs wat bazig. Zijn wapens zijn katana's. Donatello is de intelligentste, een uitvinder. Aan hem hebben de Turtles hun arsenaal aan vervoermiddelen, communicatiemiddelen, etc. te danken. Hij vecht met de bo-staf. Raphael benadert alles met een cynisch gevoel voor humor. Hij is tevens de enige van de turtles die een beetje een agressieve houding heeft. In de speelfilms botst zijn karakter vaak met dat van Leonardo. Dit is zo omdat hij liever de leider wil zijn en daardoor moeite heeft met het opvolgen van bevelen van Leonardo. Hij wordt door de meeste gezien als de sterkste van de groep, maar hij heeft het niet in zich om leider te zijn omdat hij niet rustig is en de verantwoordelijkheden niet heeft. Zijn wapens zijn sais. Michelangelo is een losbol en houdt van extreme sporten. Zo gaat hij graag skateboarden in de riolen. De kreet "cowabunga!" of "booyakasha", die typerend is voor de Turtles, is oorspronkelijk van hem afkomstig. Zijn lievelingswapens zijn nunchaku's. Ondanks dat hij niet bijster intelligent is, is hij een zeer goede vechter.
Ondanks de grote onderlinge verschillen, hebben de Turtles één ding gemeen: een obsessieve liefde voor pizza. Michelangelo's liefde voor dit gerecht gaat zelfs zo ver dat hij alles eet, zo lang het op een pizza zit. Pindakaas en cornflakes, bijvoorbeeld.
Splinter is een rat die net als de Turtles is veranderd naar een antropomorfe vorm. Hij is een ninjameester en de sensei van de Turtles. April O'Neil is een voormalig laboratoriumassistente van de gestoorde wetenschapper Dr. Baxter Stockman en een van de weinige mensen die van het bestaan van de Turtles afweet. Ze doet voor hen vaak onderzoekswerk dat de Turtles zelf niet kunnen doen in het openbaar. Casey Jones is een vigilante en een van de grootste bondgenoten van de Turtles. Hij vecht tegen straatbendes met wapens zoals honkbalknuppels, golfclubs en hockeysticks. Hij draagt steeds een ijshockeymasker om zijn identiteit te beschermen. Shredder is een misdadige ninja genaamd Oroku Saki, die samen met de Foot Clan de hoofdvijand is van de Turtles. In alle incarnaties heeft Splinter een persoonlijke vete met hem. Ook is het geregeld voorgekomen dat andere personages zijn identiteit overnamen. Dr. Baxter Stockman is een gewetenloze wetenschapper, voor wie April O'Neil als assistente werkte. Later is hij gaan werken voor Shredder.
Strips Mirage Studios
Het eerste deel van Eastman en Laird's Teenage Mutant Ninja Turtles kwam uit in mei 1984, bij een stripboekbeurs in een lokaal hotel in Portsmouth, New Hampshire. Deze strip was gepubliceerd door Mirage Studios. Dit was een zwart-wit strip met een oplage van slechts 3000 exemplaren. Omdat deze strip maar in een kleine oplage beschikbaar was, zijn de exemplaren vandaag de dag een gewild verzamelobject. De naam "Mirage Studios" werd gekozen vanwege Eastman en Lairds gebrek aan een professionele tekenstudio aan het begin van hun carrière.
Mirage publiceerde naast deze stripserie ook een tweemaandelijks stripboek getiteld Tales of the Teenage Mutant Ninja Turtles, met tekenwerk van Ryan Brown en Jim Lawson. Deze serie was bedoeld om de gaten in de continuïteit van de strips op te vullen. De serie liep oorspronkelijk van 1987-1989, en werd weer opgestart in 2004.
Omdat de TMNT steeds populairder werden, en Eastman en Laird steeds meer werk hadden aan de merchandising, werden er nieuwe schrijvers en tekenaars bijgehaald. De stripserie die ooit begon als een parodie groeide uit tot een serie die 76 delen liep.
In juni 1996 blies Image Comics de titel nieuw leven in als een meer actie-georiënteerde strip.
Archie Comics
Teenage Mutant Ninja Turtles Adventures was een stripboekserie gepubliceerd van augustus 1988 t/m oktober 1995 door Archie Comics. De verhalen in deze strips waren in eerste instantie stripversies van de afleveringen van de eerste animatieserie, maar vanaf deel 5 bevatte de serie ook nieuwe verhalen.. Ryan Brown, Ken Mitchroney, Chris Allan, Dean Clarrian, Stephen Murphy, en anderen bedachten in deze strip een heel ander TMNT universum. Door hun toedoen splitste de stripserie zich al snel af van de animatieserie waar hij op gebaseerd was, en vormde en unieke nieuwe verhaallijn.
Ralston-Purina Mini Comics In 1989, bedachten Kevin Eastman en Peter Laird een speciale driedelige serie van ministrips voor de Ralston-Purina Company. Deze strips werden toegevoegd aan het Teenage Mutant Ninja Turtles cornflakes als verzamelvoorwerp voor kinderen.
Dreamwave Productions Een maandelijkse strip geïnspireerd door de tweede animatieserie werd gepubliceerd door Dreamwave Productions van juni t/m december 2003. De serie werd geschreven door Peter David en getekend door LeSean Thomas.
Manga De Turtles deden mee in vele mangaseries: Mutant Turtles (ミュータント・タートルズ ) was een 15-delige serie door Tsutomu Oyamada, Tadashi Makimura, en Yoshimi Hamada die afleveringen van de animatieserie als basis gebruikte. Super Turtles (スーパータートルズ) was een driedelige miniserie door Hidemasa Idemitsu, Tetsurō Kawade, en Toshio Kudō met in de hoofdrol de "TMNT Supermutants", actiefiguurtjes die alleen destijds verkrijgbaar waren. De volgende serie was Mutant Turtles Gaiden (ミュータント・タートルズ外伝) door Hiroshi Kanno. Ook noemenswaardig is Mutant Turtles III, een mangaversie van de derde film geschreven door Yasuhiko Hachino.
Dagelijkse krantenstrip Een dagelijkse krantenstrip geschreven en getekend door Dan Berger verscheen t/m december 1996. De strip bevatte van maandag tot vrijdag korte verhalen, en in het weekend puzzels en fantekeningen. Op zijn hoogtepunt werd de strip in 250 kranten gepubliceerd.
De televisieseries Eerste animatieserie (1987)
In 1987 verscheen de eerste animatieserie gebaseerd op de stripboeken. In Nederland werd deze serie uitgezonden door de TROS. Deze serie verschilde echter sterk van de strips. Het geweld was sterk verminderd en het verhaal minder donker.
In deze serie is Splinter zelf Master Yoshi in plaats van meester Yoshi's huisrat. Het slijm dat hem en de Turtles veranderde blijkt afkomstig van de Shredder. Een ander belangrijk verschil is dat de Turtles nadat het slijm hen heeft bedekt meteen muteren tot hun nieuwe vorm. In alle andere versies van de Turtles duurt deze verandering enkele jaren omdat ze als schildpadden nog maar net waren geboren.
Zie ook: Lijst van afleveringen van Teenage Mutant Ninja Turtles (1987-1996)
Ninja Turtles: The Next Mutation (1998)
In 1998 verscheen er een tweede Amerikaanse Ninja Turtles-serie. Hoewel deze keer niet geanimeerd. Dit jaar besloot het bedrijf Saban Entertainment, bekend van series als Power Rangers en BeetleBorgs, een live-actionversie te maken. De serie kreeg de titel Ninja Turtles: The Next Mutation en werd uitgezonden op de Amerikaanse Fox Kids. In Nederland werd de serie rond 2000 uitgezonden, ook door Fox Kids.
In deze nieuwe serie kwamen erg weinig schurken van de originele serie voor. In de eerste aflevering was Shredder nog te zien, maar die werd gelijk in die aflevering gedood. Er kwamen nieuwe schurken als de Dragon Lord en de vampier Vam Mi. Ook had deze serie de eerste, tot nu toe enige, vrouwelijke Turtle: Venus de Milo.
De serie was populair, maar het gebruik van auteursrechtelijk beschermde personages als de Turtles (behalve Venus) en Splinter was te duur: Saban moest Mirage Studios, die de rechten van de Turtles bezit, betalen om die personages te mogen gebruiken. Andere series van Saban, zoals Mystic Knights of Tir na Nog en BeetleBorgs, stond hierdoor hetzelfde lot te wachten.
Deze Turtles verschijnen eveneens in een aflevering van de serie Power Rangers: In Space, namelijk Shell Shocked uit 1998.
Zie ook: Lijst van afleveringen van Ninja Turtles: The Next Mutation
Tweede animatieserie (2003)
In 2003 werd er een tweede animatieserie gemaakt. Hoewel deze serie de originele strips beter volgt, wordt deze toch door de puristen als minder beschouwd dan de eerste tekenfilmserie. Het enige echte verschil met de strips is de oorsprong van Shredder. In deze nieuwe serie is Shredder in werkelijkheid een Utrom. De Utrom is een groep aliens die honderden jaren terug door zijn toedoen hier zijn neergestort. In de strip en eerste serie was hij gewoon een mens. Het slijm dat de Turtles en Splinter veranderde is ook van deze Utroms afkomstig. De serie telt zeven seizoenen, waarvan er in Nederland drie werden uitgezonden op Fox Kids.
Zie ook: Lijst van afleveringen van Teenage Mutant Ninja Turtles (2003-2009)
Derde animatieserie (2012)
Vanaf september 2012 is er een derde animatieserie over de Teenage Mutant Ninja Turtles. Deze serie wordt uitgezonden door Nickelodeon (Nederland en Vlaanderen). De complete serie is in CGI gemaakt, en er komen vele nieuwe onderdelen in voor, maar ook dingen uit de serie van 1987, zoals de Kraang en Hamato Yoshi die door het mutageen is veranderd in een rat.