thumb|Alexanderstraat 2: Delia's huis thumb|Plein 1813 nr 1: Britse residentie thumb|Zeestraat 85 Johannes Jacobus Delia (1816 - 1898) was een architect en ondernemer in Den Haag.
Veel van de herenhuizen die langs de singels van Den Haag het stadsbeeld domineren werden door Delia ontworpen; er kan dan ook wel gesproken worden van het ‘Delia-type’ dat ook in andere wijken in de stad, vaak in versoberde en goedkopere versie, veel navolging had., "Het 'burgermanshuis' - 19de-eeuwse Haagse architectuurtypologie en het legaat Van Dalen", Jaarverslag 2016, Vereniging Hendrick de Keyser Zo is Delia ook verantwoordelijk voor de bouw van veel huizen in het Willemspark. Zijn partner was zijn zwager, meester-timmerman Cornelis Krulder.
Stadsuitbreiding Toen Willem II koning werd, kocht hij een stuk grond net buiten de stadssingels en liet hij het Willemspark aanleggen en de stallen aan de Nassaulaan. Ook wilde hij de stadsuitbreiding stimuleren. Hij liet onder meer in 1842 de thermische badinrichting in de Zeestraat bouwen. Toen hij in 1849 overleed, liet hij veel schulden na.
De twee zwagers kochten in 1852 de badinrichting in de Zeestraat, braken die af en bouwden daar enkele huizen. In 1858 kocht Delia samen met zijn zwager en Johannes Jacobus Nieuwenhuijzen (spiegelmaker) de eeuwenoude Noordmolen op de hoek van de Zeestraat en de Sophialaan, braken die af en bouwden er een zestal huizen, die iets terugsprongen omdat de Haagse Beek ervoor liep. De huizen werden verhuurd en werden al snel het 'rijkeluishofje' genoemd. Het hoekpand werd een pension en heet tegenwoordig Hotel Carlton Ambassador.De verhuur aan rijke mensen beviel de zwagers zo goed, dat zij hierna nog een aantal huizen voor de verhuur bouwden.
Willemspark Toen de gemeente in 1855 het Willemspark verkocht, slaagde Delia erin zeven percelen te bemachtigen. In 1859 werd begonnen met de bouw van de huizen in de Alexanderstraat, inclusief de twee losstaande villa's op nummer 1 en 2 waar hij en zijn zwager gingen wonen.
Op het Plein 1813 bouwde Delia een huis voor Dr A. Vrolik, voormalig minister van Financiën. De eerste steen werd gelegd op 4 juli 1864. Er was een diepe tuin die doorliep tot de tuin van Delia. Vrolik woonde er tot 1882, vanaf de zomer van 1883 woonde Dr R Baumgarten er en in 1886 werd het verkocht aan Mr C.Th.F. Thurkow (1850-1919). De familie Thurkow bleef eigenaar van het huis totdat het Verenigd Koninkrijk het in 1984 als residentie voor de Britse ambassadeur aankocht.
Oeuvre Buiten de singels Alexanderstraat: alle huizen tussen het Plein 1813 en de Mauritskade Plein 1813: nr 1 (voor Dr Vrolik, nu residentie Britse ambassadeur) Sophialaan: huidige Hotel Carlton Ambassador, residentie Italiaanse ambassadeur Zeestraat: Rijkeluishofje Zeestraat hoek Javastraat: twee huizen die in 1929 werden afgebroken. Er werd door architect Henk Wegerif een flatgebouw neergezet, dat later Ministerie van Sociale Zaken werd en nu flatgebouw Willemspark is. Javastraat (naast bovengenoemde twee huizen): drie huizen
Binnen de singels Mauritskade: 19 - 33 Oranjestraat: 4 - 10 Parkstraat: 6 - 18 Amaliastraat: 2 - 16
Externe link Britse residentie
Bronnen en referenties Bron (2014), Conflicten over Haagse stadsbeelden, (proefschrift), Delft: Technische Universiteit Delft
Referenties
Categorie:Nederlands architect