Windows 7 (codenaam Vienna, Blackcomb en 7) is een besturingssysteem ontwikkeld door Microsoft voor pc's zoals desktops, laptops, netbooks, tablets en mediacenter-pc's.

De RTM-versie van Windows 7 werd op 22 juli 2009 uitgebracht en de consumentenversie werd vrijgegeven op 22 oktober 2009, iets minder dan 3 jaar na de uitgave van Windows Vista. De servertegenhanger van Windows 7, Windows Server 2008 R2, is op dezelfde datum uitgebracht. Windows 7 was wereldwijd het meest gebruikte besturingssysteemWindows 7 is Windows XP voorbijStatistieken StatCounter tot januari 2018, daarna was Windows 10 het meest gebruikt.

In tegenstelling tot Windows Vista, die een grote hoeveelheid aan nieuwe functies met zich meebracht, was Windows 7 meer gefocust op het verbeteren van bestaande functies en de compatibiliteit met zijn voorganger. Microsoft heeft in 2008 presentaties met Windows 7 gegeven waar werd gekeken naar multi-touch-ondersteuning, de vernieuwingen in de Windows-shell, zoals de nieuwe taakbalk die nu Superbar heet, een thuisgroepsysteem genaamd HomeGroup, en verbeteringen aan de prestaties. Veel programma's die eerder werden meegeleverd met Windows zijn in Windows 7 verwijderd, zoals Windows Calendar, Windows Mail, Windows Movie Maker en Windows Photo Gallery De meeste van deze applicaties zijn nu ondergebracht in het gratis softwarepakket Windows Essentials.

Functionaliteit Nieuwe functies Windows 7 bevat ten opzichte van vorige versies van Windows een grote lijst aan nieuwe functies, zoals verbeterde ondersteuning voor multitouch, betere herkenning van handschrift, verbeterde ondersteuning voor multikernprocessors, verbeterde opstartprocedure, DirectAccess en verbeteringen aan de kernel. Windows 7 beschikt ook over een verbeterde ondersteuning voor verschillende grafische kaarten die tegelijkertijd gebruikt worden, een nieuwe versie van Windows Media Center, een gadget voor Windows Media Center, verbeterde mediafunctionaliteit, het XPS Essentials Pack en Windows PowerShell, en een herontworpen Rekenmachine met verschillende modus zoals Programmeren- en Statistieken-modus met ondersteuning voor conversie van eenheden zoals lengte, gewicht, temperatuur en diverse andere. Er zijn verschillende nieuwe opties toegevoegd aan het Configuratiescherm, inclusief beeldschermkleurencalibratie, Bureaubladgadgets, Herstel, Probleemoplossing, Locatiesensoren en andere sensoren, Referentiebeheer, Biometrische apparaten, Systeemvakpictogrammen en Beeldscherm. In de Engelse versie is het Windows Beveiligingscentrum voorzien van een nieuwe naam. ReadyBoost ondersteunt nu tot 256 GB op 32 bitsversies van Windows. De standaardinstellingen voor het Gebruikersaccountbeheer (UAC) is in Windows 7 herzien. Windows 7 biedt nu standaard ondersteuning voor RAW door middel van de Windows Imaging Component, die nu standaard RAW-ondersteuning aan heeft staan. Ook is het nu mogelijk om in Windows Photo Viewer en Windows Media Center over te schakelen op volledig beeldscherm.

De taakbalk is de grootste visuele verandering, de werkbalk Snel Starten is verwijderd en vervangen door de mogelijkheid om programma's vast te pinnen. Knoppen voor het pinnen van applicaties zijn geïntegreerd met de taakbalkknoppen. Ook heeft iedere knop zijn eigen Jump List die toegang biedt tot belangrijke taken in het desbetreffende programma. De vernieuwde taakbalk, waarnaar wordt verwezen met de naam Superbar, stelt gebruikers nu ook in staat om actieve applicaties te verplaatsen op de taakbalk. Helemaal rechts van de taakbalk is een knop toegevoegd die het bureaublad laat zien als erop geklikt wordt, en als er de cursor erboven zweeft worden alle vensters transparant en zijn het bureaublad en de gadgets te zien. Deze knop is onderdeel van een nieuwe functie in Windows 7 genaamd Aero Peek. Als Windows 7 wordt gebruikt op een apparaat met een touchscreen, wordt deze knop breder zodat het makkelijker is om hier met een vinger op te drukken. Wanneer een venster tegen de bovenste rand van het scherm wordt gesleept, zal dit worden gemaximaliseerd. Dit hoort bij de nieuwe functie genaamd Aero Snap. Wanneer men een venster tegen de linker- of rechterzijkant van het scherm sleept zal dit de helft van het beeldscherm innemen, om het vergelijken te verbeteren. Als een venster dat is beïnvloed door Aero Snap terug van zijn rand wordt getrokken, krijgt het weer zijn oorspronkelijke grootte. Deze functies kunnen ook benaderd worden met sneltoetsen. In tegenstelling tot Windows Vista behouden de taakbalk en de randen van vensters hun transparantie als een venster wordt gemaximaliseerd met Windows Aero aan. Iconen op de taakbalk zijn nu ook groter, daardoor is de taakbalk dubbel zo groot als in voorgaande versies van Windows. Hierdoor wordt standaard ook de datum onder de klok weergegeven. Tevens wordt er geen label meer getoond langs iconen.

Voor ontwikkelaars bevat Windows 7 een nieuwe netwerk-API voor ondersteuning van het bouwen van SOAP-gebaseerde webservices in native code, nieuwe functies voor het verkorten van installatietijden, een verbeterd UAC, versimpelde ontwikkeling en installatiepakketten, en verbeterde globaliseringondersteuning door een nieuwe Extended Linguistic Services-API. Op WinHEC 2008 heeft Microsoft aangekondigd dat er in Windows 7 ondersteuning zal komen voor een kleurendiepte van 30 bit en 48 bit, samen met ondersteuning voor scRGB (dat wordt gebruikt voor het converteren van xvYCC met HDMI 1.3). Voor videomodus ondersteunt Windows 7 ook 16 bit-sRGB, 24 bit-sRGB, 30 bit-sRGB, 30 bit-sRGB met uitgebreide kleurenpalet en 48 bit-sRGB. Ook heeft Microsoft een verbeterde ondersteuning voor solid-state drives (SSD's) toegevoegd, samen met een nieuw TRIM. Ook kan Windows 7 nu SSD's herkennen. Microsoft heeft gemeld om in een latere patch ondersteuning in te bouwen voor USB 3.0, dat nog niet wordt ondersteund omdat voor de uitgave de standaard nog in ontwikkeling was.

Internet Spades, Internet Backgammon en Internet Checkers waren in Windows Vista verwijderd, in Windows 7 zijn deze weer te spelen. Windows 7 wordt geleverd met Internet Explorer 8 en Windows Media Player 12. Gebruikers krijgen ook de mogelijkheid om meer opties uit te schakelen dan het geval was in Windows Vista. Nieuw in de lijst van onderdelen zijn Internet Explorer, Windows Media Player, Windows Media Center, Windows Search en het Windows Gadget Platform. Windows 7 bevat 13 geluidsschema's, genaamd Afternoon, Calligraphy, Characters, Cityscape, Delta, Festival, Garden, Heritage, Landscape, Quirky, Raga, Savanna en Sonata. Er is een nieuwe versie van Microsoft Virtual PC, hernoemd tot Windows Virtual PC, beschikbaar gemaakt voor Windows 7 Professional, Enterprise en Ultimate. Het geeft de mogelijkheid om verschillende versies van Windows te draaien, zoals Windows XP Mode. Windows XP Mode draait op Windows XP in een virtuele machine en biedt de mogelijkheid om Windows XP-applicaties te draaien binnen de Windows 7-desktopomgeving. Kenmerkend aan deze applicaties is dat geen van alle de Aero Glass-interface gebruikt, maar de Luna-interface van Windows XP. Remote Desktop (Remote Desktop Protocol, RPD) in Windows 7 is verbeterd voor ondersteuning om real-time-multimedia-applicaties te kunnen gebruiken zoals videoplayback en 3D-games. Wel is DirectX 10 nodig in Remote Desktop. De limiet om maximum drie applicaties tegelijkertijd te draaien in de Startereditie (zoals in Windows XP en Vista) is verwijderd in Windows 7 Starter. Om te upgraden naar Windows 7 is een installatie van Windows Vista vereist en is een harde schijf met minstens 16 GB vrije ruimte nodig.

Verwijderde functies Verschillende programma's die onderdeel waren van Windows Vista zijn niet langer onderdeel van Windows in Windows 7. Dit zijn onder andere het klassieke Startmenu, verschillende functies van de taakbalk, Windows Explorer-functies, Windows Media Player-functies, Windows Ultimate Extras en InkBall. Vier applicaties die gebundeld waren met Windows Vista - Windows Photo Gallery, Windows Movie Maker, Windows Calendar en Windows Mail - zijn niet meer beschikbaar in Windows 7. Deze applicaties zijn ondergebracht als applicaties of functies in andere applicaties uit de Windows Essentials die kunnen worden gedownload vanaf de Microsoft-website. Hoewel Windows Ultimate Extras is verwijderd, kunnen verschillende van deze extra's nu apart worden geïnstalleerd. De populairste extra's waren Microsoft Texas Hold'em, Microsoft Tinker en Windows DreamScene. InkBall kan ook op Windows 7 worden geïnstalleerd.

Ontwikkeling De ontwikkeling van Windows 7 is begonnen vlak voor de uitgave van Windows XP, in 2000. In versie van Windows met codenaam Blackcomb was de geplande opvolger van Windows XP (codenaam Whistler) en Windows Server 2003. Er waren verschillende grote verbeteringen gepland voor Blackcomb, zoals grote verbeteringen op het gebied van zoeken en een geavanceerd opslag systeem genaamd WinFS. Maar er werd een minor release bij gepland, codenaam Longhorn, aangekondigd voor 2003, wat de ontwikkeling van Blackcomb vertraagde. Midden 2003 raakte bekend dat Longhorn al enkele van de voor Blackcomb aangekondigde functies zou hebben. Ondertussen in 2003 werden Windowssystemen aangevallen door drie grote virussen in een zeer korte tijd, waardoor Microsoft de prioriteit voor de ontwikkeling van Windows veranderde. Daarom werden sommige functies in Longhorn geschrapt om tijd vrij te maken voor het ontwikkelen van een nieuw Service Pack voor Windows XP en Windows Server 2003. De ontwikkeling voor Longhorn (dat later Windows Vista is geworden) is herstart in augustus 2004. Enkele functionaliteiten die in Longhorn aanwezig moesten zijn, werden definitief geschrapt.

In het begin van 2006 kreeg Blackcomb een nieuwe naam Vienna. Die naam werd in 2007 opnieuw veranderd, deze keer naar Windows 7. In 2008 werd aangekondigd dat Windows 7 ook de officiële naam van het besturingssysteem zou worden. Er was wat verwarring over de naam Windows 7, omdat het versienummer van het besturingssysteem Windows NT 6.1 was, wat aantoonde dat Windows 7 gelijkend was aan Windows Vista (Windows NT 6.0) en compatibiliteitsproblemen voorkomt met programma's die enkel het majornummer controleren, gelijkaardig aan Windows 2000 (Windows NT 5.0) en Windows XP (Windows NT 5.1).

De eerste externe versie van Windows 7 werd door Microsoft uitgegeven aan geselecteerde partners in januari 2008 als Milestone 1, build 6519. Op PDC 2008 demonstreerde Microsoft de vernieuwde taakbalk in Windows 7. Kopieën van Windows 7 build 6801 werden aan het eind van de conferentie uitgedeeld, de gedemonstreerde taakbalk was echter uitgeschakeld in deze build.