ACF Fiorentina is een Italiaanse voetbalclub, die speelt in het Stadio Artemio Franchi in Florence. De traditionele kleuren van de club waren rood en wit, maar in 1928 werden deze veranderd in paars en wit. Paars is de hoofdkleur van Fiorentina. De spelers worden daarom ook "La Viola" (de paarsen) genoemd.
Geschiedenis Oprichting en eerste successen ACF Fiorentina werd in 1926 opgericht op initiatief van Luigi Ridolfi, die een fusie tot stand bracht tussen de Florentijnse clubs CS Firenze en PG Libertas. Het doel was een sterke club te creëren die kon concurreren met de destijds dominante teams uit Noord-Italië. De heropleving van het historische Calcio Fiorentino, een traditionele balsport uit Florence, speelde eveneens een rol in de identiteit van de nieuwe vereniging.
Na enkele seizoenen op een lager niveau promoveerde Fiorentina in 1931 naar de Serie A. In hetzelfde jaar werd het nieuwe stadion geopend, het huidige Stadio Artemio Franchi. Met verstrekingen zoals de Uruguayaanse spits Pedro Petrone groeide de club uit tot een vaste waarde op het hoogste niveau. In 1941 won Fiorentina haar eerste grote prijs: de Coppa Italia. De verdere ontwikkeling van de club werd echter afgeremd door de Tweede Wereldoorlog.
Eerste landstitel en Europese doorbraak In de jaren vijftig groeide Fiorentina uit tot een van de sterkste clubs van Italië. Met spelers als Giuliano Sarti, Sergio Cervato, Julinho en Miguel Montuori veroverde de club in het seizoen 1955/56 haar eerste Italiaanse landstitel. Een jaar later werd Fiorentina de eerste Italiaanse club die de finale van de Europa Cup I bereikte, waarin Real Madrid CF te sterk bleek.
Ook de jaren zestig waren succesvol. In 1961 won Fiorentina zowel de Coppa Italia als de allereerste Europacup II door Rangers FC te verslaan. Hoewel nieuwe landstitels uitbleven, bleef de club meedraaien in de Italiaanse top. In 1966 werden bovendien de Coppa Italia en de Mitropacup gewonnen. Een van de grote sterren uit deze periode was de Zweed Kurt Hamrin, die uitgroeide tot een van de meest productieve doelpuntenmakers uit de clubgeschiedenis.
Tweede scudetto en wisselvallige jaren Tegen alle verwachtingen in veroverde Fiorentina in het seizoen 1968/69 haar tweede Italiaanse landstitel. In een spannende strijd met AC Milan en Cagliari Calcio trok de ploeg uiteindelijk aan het langste eind. Het bleek voorlopig de laatste landstitel van de club.
De jaren zeventig verliepen wisselvallig. Fiorentina eindigde meestal in de middenmoot, al werden nog wel de Anglo-Italian League Cup en de Coppa Italia (beide in 1975) gewonnen. Tijdens deze periode groeide Giancarlo Antognoni uit tot het gezicht van de club en een van de grootste publiekslievelingen uit de geschiedenis van de club.
De Pontello-periode In 1980 kwam de club in handen van ondernemer Flavio Pontello. Onder zijn leiding werden verschillende gerenommeerde spelers aangetrokken, waaronder Francesco Graziani, Daniel Bertoni en Pietro Vierchowod. Fiorentina streed in het seizoen 1981/82 lang mee om de landstitel, maar zag Juventus FC uiteindelijk kampioen worden na een omstreden ontknoping. Dit seizoen versterkte de rivaliteit tussen beide clubs aanzienlijk.
In de tweede helft van de jaren tachtig kende Fiorentina wisselende resultaten. Tegelijkertijd maakten talenten als Roberto Baggio hun doorbraak. De verkoop van Baggio aan Juventus FC in 1990 leidde tot grote protesten onder de supporters.
Van Batistuta tot het faillissement Na de overname door filmproducent Mario Cecchi Gori begon een nieuwe fase in de clubgeschiedenis. Fiorentina trok onder meer Gabriel Batistuta aan, die zou uitgroeien tot een van de grootste spelers ooit van de club. Ondanks een degradatie in 1993 keerde Fiorentina onder trainer Claudio Ranieri direct terug naar de Serie A.
Met spelers als Rui Costa, Batistuta en later Francesco Toldo beleefde Fiorentina een succesvolle periode. De club won de Coppa Italia in 1996 en de Supercoppa in hetzelfde jaar. Eind jaren negentig streed Fiorentina opnieuw mee in de Italiaanse top en plaatste het zich voor de UEFA Champions League.
Ondanks de sportieve successen raakte de club financieel steeds verder in de problemen. In 2002 leidde een schuldenlast van tientallen miljoenen euro's tot een faillissement. Fiorentina verloor haar proflicentie en hield in feite op te bestaan.
Wederopstanding onder Della Valle Kort na het faillissement werd de club opnieuw opgericht als Florentia Viola onder leiding van ondernemer Diego Della Vella. Fiorentina moest herstarten in de Serie C2, het vierde niveau van Italië. Binnen twee seizoenen keerde de club terug naar de Serie A.
Onder trainer Cesare Prandelli beleefde Fiorentina vervolgens een sterke periode. Met spelers als Luca Toni, Adrian Mutu, Riccardo Montolivo en Sébastien Frey plaatste de club zich regelmatig voor Europees voetbal. In 2006 werd Fiorentina betrokken bij het Calciopoli-schandaal, wat resulteerde in puntenaftrek, maar de club wist zich toch snel te herstellen.
In de daaropvolgende jaren bereikte Fiorentina meerdere malen de Champions League en de UEFA Cup. Het hoogtepunt was het seizoen 2009/10, waarin de club de achtste finales van de Champions League bereikte en onder meer Liverpool FC versloeg.
Na enkele mindere jaren investeerde de familie Della Valle opnieuw fors in de selectie. Onder trainer Vincenzo Montella eindigde Fiorentina drie seizoenen op rij in de top vier van de Serie A en bereikte het de halve finales van de Europa League. Een emotioneel dieptepunt volgde in 2018 met het overlijden van aanvoerder Davide Astori, waarna rugnummer 13 definitief uit roulatie werd genomen.
Commisso-tijdperk In juni 2019 werd Fiorentina overgenomen door de Italiaans-Amerikaanse ondernemer Rocco Commisso. De eerste seizoenen onder zijn leiding verliepen moeizaam, waarbij de club vooral streed voor behoud in de Serie A.
Met de komst van trainer Vincenzo Italiano in 2021 keerde Fiorentina terug op het Europese toneel. De club bereikte de finales van de UEFA Conference League in 2023 en 2024, maar verloor beide eindstrijden. Ook haalde Fiorentina opnieuw meerdere keren de eindfase van de Coppa Italia. Ondanks deze Europese successen bleef de club zoeken naar meer stabiliteit in de Serie A.
Erelijst Competitie Aantal Jaren Internationaal European Cup Winners' Cup1× 1961 Mitropacup1× 1966 Copa EuroAmericana1× 2014 Coppa Grasshoppers1× 1957 Anglo-Italian League Cup1× 1975 Nationaal Serie A2× 1956, 1969 Coppa Italia6× 1940, 1961, 1966, 1975, 1996, 2001 Supercoppa Italiana1× 1996 Serie B3× 1931, 1939, 1994 Serie C3× 2003
Clubcultuur Tenue Sponsoren Periode Kledingsponsor Shirtsponsor 1981–1983 adidas J.D.Farrow's 1983–1985 J.D.Farrow's Opel 1985–1986 NR 1986–1988 Crodino 1988–1989 Abbigliamento Sportivo 1989–1991 La Nazione 1991–1992 Lotto Giocheria 1992–1993 7Up 1993–1994 Uhlsport 1994–1995 Sammontana 1995–1997 Reebok 1997–1999 Fila Nintendo 1999–2000 Toyota 2000–2001 Diadora 2001–2002 Mizuno 2002–2003 Fondiaria-Sai Garman Puma 2003–2004 adidas 2004–2005 Toyota 2005–2010 Lotto 2010–2011 Save the Children 2011–2012 Mazda 2012–2014 Joma 2014–2015 Volkswagen, Save the Children 2015–2016 Le Coq Sportif 2016–2019 Vorwerk Folletto, Save the Children 2019–2020 Mediacom 2020–heden Kappa
Bevroren rugnummers Toenmalig Fiorentina-aanvoerder Davide Astori overleed op 4 maart 2018 op 31-jarige leeftijd in zijn slaap. Fiorentina maakte twee dagen later - net als Cagliari Calcio - bekend dat er als eerbetoon aan Astori nooit meer iemand anders met rugnummer dertien zou spelen voor de club.
Overzichtslijsten Eindklasseringen vanaf 1946
Seizoensresultaten vanaf 2000/01 Seizoen Competitie Niveau Eindstand Coppa Italia Opmerking 2000/01 Serie A I 9 15px 2001/02 17 2e ronde Finalist Supercoppa > AS Roma: 0-3; Failliet 2002/03 Serie C2 Girone B IV 1 -- meteen door naar Serie B o.b.v. sportieve verdienste in het verleden 2003/04 Serie B II 6 -- winnaar play-off laatste promotieplaats > Perugia Calcio: 2-1 2004/05 Serie A I 16 kwartfinale 2005/06 9 8e finale terug gezet van 4 naar 9 i.v.m. Italiaans voetbalschandaal uit 2006; Ligatopscorer Luca Toni (31) 2006/07 6 2e ronde 2007/08 4 kwartfinale 2008/09 4 8e finale 2009/10 11 8e finale 2010/11 9 8e finale 2011/12 13 8e finale 2012/13 4 kwartfinale 2013/14 4 Finale < SSC Napoli: 0-3 2014/15 4 halve finale 2015/16 5 8e finale 2016/17 8 kwartfinale 2017/18 8 kwartfinale 2018/19 16 halve finale 2019/20 10 kwartfinale 2020/21 13 8e finale 2021/22 7 halve finale 2022/23 8 finale < Internazionale: 1-2 2023/24 8 halve finale halve finale Supercoppa 2024/25 6 8e finale 2025/26 15 8e finale 2026/27 .
Fiorentina in Europa
Fiorentina speelt sinds 1935 in diverse Europese competities. Hieronder staan de competities en in welke seizoenen de club deelnam. De edities die Fiorentina heeft gewonnen zijn dik gedrukt:
Fiorentina is recordhouder van 2 verliezende UEFA Conference league-finales (2022/23 en 2023/24). Champions League (3x) 1999/00, 2008/09, 2009/10 Europacup I (2x) 1956/57, 1969/70 Europa League (4x) 2013/14, 2014/15, 2015/16, 2016/17 Conference League (4x) 2022/23, 2023/24, 2024/25, 2025/26 Europacup II (5x) 1960/61, 1961/62, 1966/67, 1975/76, 1996/97 UEFA Cup (12x) 1972/73, 1973/74, 1977/78, 1982/83, 1984/85, 1986/87, 1989/90, 1998/99, 2000/01, 2001/02, 2007/08, 2008/09 Jaarbeursstedenbeker (5x) 1964/65, 1965/66, 1967/68, 1968/69, 1970/71 Mitropacup (9x) 1935, 1960, 1962, 1965, 1966, 1967, 1972, 1975, 1977
Records Top-5 meest gespeelde wedstrijden Nr. Land Naam Positie Periode Aantal 1. Giancarlo Antognoni Middenvelder 1972-1987 419 2. Giuseppe Brizi† Verdediger 1962-1976 373 3. Kurt Hamrin† Aanvaller 1958-1967 358 4. Manuel Pasqual Verdediger 2005-2016 3565. Giuseppe Chiappella† Middenvelder 1949-1960 345 Claudio Merlo Middenvelder 1965-1976 345
Top-5 Doelpuntenmakers Nr. Land Naam Periode Aantal1. Kurt Hamrin† 1958-1967 203 Gabriel Batistuta 1991-2000 203 3. Miguel Montuori† 1955-1961 77 4. Giancarlo Antognoni 1972-1987 72 5. Adrian Mutu 2006-2011 69 Stand: 22-7-2026
Bekende (oud-)Viola Spelers
Trainers
Zie ook ACF Fiorentina (vrouwenvoetbal)
Externe link Officiële website