Fort Oranje was een in 1748 aangelegde aarden redoute op de Oude Heijningsedijk nabij Heijningen. Het fort maakte deel uit van een verdedigingsring rond Willemstad.
thumb|Het voormalige Kooijhuis, plaatselijk bekend als Fort Oranje
Geschiedenis Tijdens de Oostenrijkse Successieoorlog werden in 1747 en 1748 op de hoge dijken rond Willemstad eenvoudige aarden forten en batterijen aangelegd. De omliggende laaggelegen polders konden bij een aanval worden geïnundeerd, maar de dijken bleven daarbij begaanbaar. Het verdedigingsstelsel werd ontworpen door kapitein-ingenieur Michiel Mattheus van Oosterzee. Fort Oranje vormde samen met Fort Anna, Fort Haaren, Fort Carolina, Fort Beaufort en Fort Hompesch een ring van zes forten rond Willemstad. Een door Anthony Hattinga op 24 december 1748 gekopieerde overzichtskaart vermeldt dat de werken waren aangelegd naar de plannen van ingenieur Van Oosterzee.
Aanleg en restanten Fort Oranje was een vierkante aarden redoute, omringd door een natte gracht. Het werk mat twaalf roeden in het vierkant en lag zestien en een halve voet boven het maaiveld. De kruin en de walgang waren elk zestien voet breed; de gracht was acht roeden breed en vijf voet diep.
Op deze plaats stond al het zogeheten Kooijhuis, eigendom van de Aanwassen onder Fijnaart, een maatschap van landeigenaren die de plaatselijke gorzen in cultuur bracht. Het huis werd door de fortificatie omsloten. Het huidige gebouw dateert uit 1768 en verving een eerder huis uit 1669. Van het fort is onder meer een gedeelte van de ringgracht bewaard gebleven. De dijkwoning staat plaatselijk nog altijd bekend als Fort Oranje en is aangewezen als rijksmonument.
Noten
Oranje Categorie:Bouwwerk in Moerdijk Categorie:Rijksmonument in Moerdijk