thumb|De A2/E314 bij Ecoduct Kikbeek De A2 is een Belgische autosnelweg die Brussel via de provincies Vlaams-Brabant, (Belgisch) Limburg verbindt met de A76 in Nederlands Limburg. Op zijn beurt voert de Nederlandse A76 verder naar Aken in Duitsland en aldaar de Duitse A4 naar Keulen. De autosnelweg start ten westen van Leuven aan het knooppunt Heverlee (A3/E40) en loopt tot aan de Nederlandse grens, waar hij in Nederlands Limburg verdergaat als de Nederlandse A76. In België loopt de A2 geheel samen met de E314. Daar de naam "E314" in België meer ingeburgerd is, spreekt men in de wegenbulletins altijd over de E314.
De nummering van de afritten sluit aan bij die van de A13. Oorspronkelijk was immers de verbinding Antwerpen-Lummen-Maasmechelen de E39. Op de A13 is afrit nr. 26 (Beringen) de laatste afrit voor knooppunt Lummen en op de A2 is afrit nr. 27 (Circuit Zolder) de eerste afrit erna.
In 2022 en 2024 werden tussen Aarschot en Leuven spitsstroken in gebruik genomen.VRT. Gearchiveerd op 5 maart 2024.
Geschiedenis De A2 werd voor de eerste maal gepland in een koninklijk besluit uit 1958Koninklijk besluit van 26 juni 1958 tot indeling van de ontworpen van de openbare weg Bierbeek-Lummen bij de categorie der autosnelwegen, BS 2 augustus 1958, 6128. en het autosnelwegenprogramma van 1960 van Minister van Openbare Werken Omer Vanaudenhove.Het autosnelwegenprogramma van 1960, Wegen-Routes.be, geraadpleegd op 7 mei 2014. Deze autosnelweg zou de provincie Limburg en het noordoosten van de provincie Brabant verbinden met Leuven en de Brusselse agglomeratie. In de buurt van Leuven zou de A2 aantakken op de E40 vanuit Luik. In het plan van 1960 gebeurde dit ten oosten van Leuven en zou de weg vanaf het knooppunt Lummen in een rechte lijn ter hoogte van Bierbeek aantakken op de E40. De Dienst Stedenbouw en Ruimtelijke Ordening stelde in 1968 echter een ontwerp voor waarin deze aantakking ten westen van Leuven zou plaatsvinden. Hierdoor kon het verkeer naar Brussel en Leuven gespreid worden en zou de E40 tussen Brussel en Bierbeek niet te zwaar belast worden. De Limburgse hoofdstad Hasselt zou dan via het noorden van Leuven met Brussel verbonden zijn. De keuze voor een route ten westen van Leuven dook reeds op in een herkomstbestemmingsonderzoek in Leuven uit 1963 en ook het Economisch Comité voor de Kempen was voorstander van dit ontwerp.E314/A2 Leuven-Lummen, Wegen-Routes.be, geraadpleegd op 7 mei 2014. In 1969 legde Minister van Openbare Werken Jos De Saeger het vak Bertem-Lummen vast als autosnelweg.Koninklijk besluit van 24 maart 1969 tot indeling van de ontworpen openbare weg Bertem-Lummen bij de categorie der autosnelwegen, BS 25 april 1969, 88888.
Vlaamse Transversale Men vreesde echter dat de E40 tussen Bertem en Brussel het verkeer van beide snelwegen niet zou aankunnen. Sinds de tweede helft van de jaren 60 waren er al technocratische plannen voor een "Vlaamse Transversale", een autosnelweg van Aarschot via Mechelen richting Gent. In het megalomane autosnelwegenplan van minister Jos De Saeger uit 1972 werd de A2 opnieuw ontworpen, deze maal als oost-west-weg van Aarschot via Haacht, Zemst, Londerzeel en Dendermonde naar Oost-Vlaanderen.Het autosnelwegenprogramma van 1972, Wegen-Routes.be, geraadpleegd op 7 mei 2014. In dit grootse plan werd de A2 met de A3 verbonden via de geplande A22 van Tildonk (A2) naar Bertem (A3) en via een autosnelweg van Turnhout naar Namen, de later geschrapte A23.
In een update van het plan uit november 1973 werd de A2 ten westen van Aalst aangesloten op de E40.Koninklijk besluit van 27 november 1973 tot indeling van de ontworpen openbare weg Mechelen-Lummen bij de categorie der autosnelwegen, BS 5 februari 1974, 88888. In dit plan kreeg de Vlaamse Transversale nog een langer vervolg richting westen: een autosnelweg A9 die vanaf het einde van de A2 bij de E40 verder naar het westen liep via Zwalm, Zulte, Roeselare en Diksmuide tot Veurne. Verder dan plannen zou het voor deze Vlaamse Transversale nooit komen. Deze "Vlaamse Transversale" werd ook ingetekend op het voorontwerp van de gewestplannen. In latere detaillering van het tracé kreeg de weg een meer zuidelijke ligging via Kampenhout, Weerde en Humbeek. Dit trace staat bekend als het tracé Rotselaar - Aalst.
Aantakking op A3 Minister Alfred Califice schoof de A22 op naar het oosten. In 1971 was er al een westelijke omleiding rond Leuven gepland en nu wenste men deze A22 aan te leggen op dit tracé. De A22 zou in Wezemaal aantakken op de A2. Zijn opvolger Jean Defraigne startte in 1974 met de aanleg van de A2 tussen Lummen en Wezemaal. Hij besloot ook om af te zien van de verbinding Wezemaal-Weerde-Zemst-Dendermonde en keerde zo terug naar de beslissing van 1969:
De westelijke verlenging van de A2 als "Vlaamse Transversale" werd niet ingetekend op de gewestplannen met uitzondering van een kort deel op het gewestplan van Leuven. Nadat in het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen was besloten om de weg niet aan te leggen, werd deze reservatiestrook in juni 1998 verwijderd. De geplande weg zou ten zuiden van Rotselaar lopen, de Leuvense vaart kruisen bij Hambos om dan tussen Buken en het Silsombos naar Weerde en Humbeek te lopen.
In 2010 werd een "Vlaamse Transversale" (een verlengde A2 tussen Rotselaar en Aalst via Zemst) een laatste keer bestudeerd in het kader van de fileproblematiek op de noordelijke Brusselse ring en werd er geconcludeerd dat dit vanuit verkeerskundig opzicht geen oplossing zou bieden. Ook zou er veel open ruimte moeten sneuvelen voor deze aanleg.
Traject Lummen-Nederland Het gedeelte van de A2 tussen Lummen en de grens met Nederland werd eerder geopend dan het traject Leuven-Lummen. Werken aan dit tracé startten in 1968. Het vak Lummen-Houthalen opende in 1971. In 1973 was de autosnelweg tussen Lummen en Nederland volledig geopend, onder de naam E39. In 1985 vond een hernummering van de Belgische E-wegen plaats en ging dit traject verder onder de naam E314.E314 Lummen-Heerlen, Wegen-Routes.be, geraadpleegd op 7 mei 2014.
De autosnelweg tussen Lummen en de Nederlandse stad Heerlen kwam reeds voor het in het autosnelwegenprogramma van 1949Het autosnelwegenprogramma van 1949, Wegen-Routes.be, geraadpleegd op 7 mei 2014. en de Verklaring van Genève die de basis legde voor het E-routenetwerk.Verklaring van 16 september 1950 nopens de aanleg van grote internationale verkeerswegen, UNTS, vol. 92, 91. Ondanks deze vroege vermelding van de autosnelweg duurde het tot begin jaren 70 onder het ministerschap van Jos De Saeger vooraleer de realisatie van de snelweg gepland werd. Voorstanders van de weg waren zowel Belgisch als Nederlands Limburg. De aanleg van een oost-west-weg zou het gebied bereikbaarder maken en met het oog op de sluiting van de Kempense mijnzetels zou de snelweg bijdragen tot de ontwikkeling van de regionale economie. Een andere reden voor de ontwikkeling van de snelweg was een vlotter verkeer tussen de Antwerpse haven en Duitsland, dat voor de aanleg van de E314 gewezen was op de E313 via Luik, maar door de oost-westroute in Limburg een omweg van 25 kilometer kon afsnijden. Economische ontwikkeling was het voornaamste motief voor de aanleg van het traject Lummen-Heerlen. Voor de aanleg van de snelweg richtten alle betrokken gemeente in 1968 een intercommunale op. Aanvankelijk wilde men een samenwerking opzetten tussen Belgisch en Nederlands Limburg, maar dit ontwerp bleek juridisch niet mogelijk.
Openstelling Leuven-Lummen De aanleg van het traject Leuven-Lummen van de A2 verliep zonder problemen. De werkzaamheden startten in 1974. Door zandwinning in het Schulensbroek ontstond in 1976 het Schulensmeer nabij de dorpen Linkhout en Schulen. Op 8 juli 1982 werd de volledige snelweg in gebruik genomen. De verbinding Wezemaal-Bertem werd onmiddellijk onder de naam A2 geopend. De gevreesde overbelasting op het traject Brussel-Leuven bleken vanaf 1986 realiteit te zijn en de E40 werd bekend omwille van zijn files.
Na de openstelling van de A2 kwamen vanuit de bedrijfswereld voorstellen om de A2 te verlengen tot Mechelen. Minister Louis Olivier merkte op dat dit niet mogelijk was aangezien er geen sprake was van deze verbinding in de gewestplannen. Na onderzoek bleek dat de overbelasting op het vak Brussel-Leuven zich situeerde tussen de oprit bij Sterrebeek en de afrit naar de R0 bij Sint-Stevens-Woluwe. In 1987 werd de pechstrook tussen beide aansluitingen dan ook omgevormd tot volwaardige rijstrook. Om de overbelasting nog beter weg te werken kreeg het tracé Heverlee-Sterrebeek vier rijstroken in iedere richting.
Vanaf de openstelling in 1982 tot de hernummering in 1985 stond de A2 tussen Leuven en de Nederlandse grens bekend als de E39. Vanaf 1985 loopt de A2 geheel samen met de E314.
Omvorming knooppunt Lummen thumb|Het nieuwe knooppunt Lummen. Het knooppunt Lummen werd tussen 2006 en 2011 in verschillende fases omgebouwd van een rotondeknooppunt tot een turbineknooppunt. De eerste voorbereidende fase liep van 2006 tot 2007. Hierin werden de verbindingswegen naar het industrieterrein Zolder-Lummen vervangen door afzonderlijke op- en afritten op de A13/E313 ter hoogte van de bestaande snelwegparkings die zich ongeveer een kilometer in de richting van Hasselt bevonden.
De eerste fase van de ombouw van het knooppunt begon in april 2006. Toen werd de bestaande brug voor plaatselijk doorgaand verkeer afgebroken en vervangen door een nieuwe brug. De parkings bij het knooppunt werden voor de ombouw van de verkeerswisselaar afgesloten. Voor het plaatsen van de brugliggers van de nieuwe brug werd de E313 tussen het knooppunt en Hasselt op 4 augustus 2006 tijdelijk afgesloten. In november 2006 waren de werken aan de nieuwe brug voltooid. In mei 2007 startten de werkzaamheden aan het nieuwe op- en afrittencomplex naar het industrieterrein, dat op 13 december 2007 in gebruik werd genomen. Een dag later werden de verbindingswegen op het knooppunt afgesloten. Dit betekende het einde van de eerste fase van de werkzaamheden.
De eigenlijke omvorming tot een turbineknooppunt begon in mei 2008. Een constructie van twee niveaus, acht bruggen en grote boogstralen maakt een betere doorstroming van het verkeer mogelijk. Na de ombouw bestonden de conflictpunten waar het verkeer moest wachten voor in- en uitgaand verkeer niet langer. Op 25 oktober 2010 werd het knooppunt conflictvrij verklaard. Vervolgens werden twee bruggen gebouwd en in november 2011 werden de werken aan de laatste lussen voltooid. De kosten van de gehele omvorming bedroegen ongeveer 40 miljoen euro.Klaverblad Lummen wordt turbine met comfortabele bochten, Het Belang van Limburg (19 oktober 2005), geraadpleegd op 22 maart 2018. Gearchiveerd op 2 augustus 2018. Op 10 juni 2010 huldigde Vlaams Minister van Mobiliteit Hilde Crevits het nieuwe knooppunt officieel in.Minister Crevits verklaart Klaverblad Lummen voor geopend, De Standaard (10 juni 2010), geraadpleegd op 22 maart 2018.
Traject Men kan het traject van de A2 opdelen in de volgende deeltrajecten: Leuvense agglomeratie: Het drukste gedeelte, dankzij verkeer voor de stad Leuven en doorgaand verkeer van en naar de hoofdstad Brussel. Het gedeelte met de meeste bebouwing langs de snelweg. Hageland: Een landschappelijk fraai landelijk gedeelte in de provincie Vlaams-Brabant met toevloed van forensen. Langs dit gedeelte zijn meer velden te zien. Provincie Limburg: Rustiger gedeelte. Hier bevindt zich het belangrijke knooppunt Lummen met de E313 en de grensovergang met de gelijknamige Nederlandse provincie. Langs dit gedeelte is er vooral veel bebossing. Het doorkruist tussen Genk-Oost en Maasmechelen ook het "Nationaal Park Hoge Kempen" wat de lange afstand van bijna 10 km tussen deze twee afritten verklaart.
Leuvense agglomeratie Overzicht